Ad Astra

Κοντινό μέλλον. Μια εποχή αβεβαιότητας, κατά την οποία η ανθρωπότητα έχει φτάσει στις άκρες του ηλιακού συστήματος, αναζητώντας ελπίδα και νοήμονα ζωή στο αχανές σύμπαν». Το εισαγωγικό κείμενο της ταινίας ακολουθούν μερικά σύντομα διαστημικά αλλά και κοντινά πλάνα του αστροναύτη ΜακΜπράιντ, τα οποία παραπέμπουν άμεσα στη Stargate sequence τού «2001. Η Οδύσσεια του Διαστήματος». Το φιλμ του Στάνλεϊ Κιούμπρικ είναι όμως μόνον ένα από τα πολλά στα οποία πατάει το φιλόδοξο sci-fi δράμα του Τζέιμς Γκρέι, που θέλει να είναι ταυτόχρονα μια εντυπωσιακή διαστημική περιπέτεια και μια βαθυστόχαστη φιλοσοφική αλληγορία.

Ο σκελετός της πλοκής του βασίζεται στο μυθιστόρημα του Τζότζεφ Κόνραντ «Η καρδιά του σκότους», το οποίο ενέπνευσε και την «Αποκάλυψη, Τώρα!» του Φράνσις Φορντ Κόπολα. Στη θέση του τυχοδιώκτη Μάρλοου βρίσκουμε εδώ τον αστροναύτη Ρόι ΜακΜπράιντ, έναν υποδειγματικό, ψύχραιμο και μεθοδικό επαγγελματία, που η αφοσίωσή του στη δουλειά τού έχει στερήσει την οικογενειακή γαλήνη (η γυναίκα του τον έχει εγκαταλείψει).

Εκείνος όμως συνεχίζει να έχει το βλέμμα του στραμμένο ad astra (στα άστρα), εκεί όπου πριν από πολλά χρόνια είχε χαθεί, κάπου έξω από τον Ποσειδώνα, η επιστημονική αποστολή του πατέρα του· του θρυλικού Κλίφορντ ΜακΜπράιντ, πρωτοπόρου στην εξερεύνηση του Διαστήματος και την αναζήτηση εξωγήινης διάνοιας. Έτσι όταν η πηγή μιας άμεσης απειλής για την ανθρωπότητα, εν είδει κοσμικής καταιγίδας, εντοπίζεται εκεί ακριβώς όπου είχε χαθεί το διαστημόπλοιο του ΜακΜπράιντ, ο Ρόι αναλαμβάνει να φτάσει στον Άρη και να στείλει ένα ηχογραφημένο μήνυμα στον –πιθανότατα– ζωντανό πατέρα του (ο Κουρτς του μυθιστορήματος), ο οποίος έχει μάλλον άμεση σχέση με τα ανησυχητικά γεγονότα.

Άνισος δημιουργός, του οποίου σχεδόν όλες οι ταινίες περιγράφουν την αναζήτηση ενός οικείου «καταφυγίου» σε ένα αφιλόξενο, εχθρικό περιβάλλον («Μικρή Οδησσός», «Two Lovers», «Κάποτε στη Νέα Υόρκη», «Η Χαμένη Πόλη του Ζ»), ο Τζέιμς Γκρέι μετατρέπει, όπως και ο Κόνραντ, και ο Κόπολα πριν από αυτόν, το περιπετειώδες ταξίδι ενός (αρχικά) αποφασισμένου άντρα μέχρι την άκρη του χάρτη σε μια εσωτερική, υπαρξιακή οδύσσεια αυτογνωσίας.

Έτσι οι μεταφυσικές ανησυχίες του «Σολάρις» συναντούν τον μοναχικό αγώνα επιβίωσης του «Gravity» και την ψυχαναλυτική ενδοσκόπηση της «Επαφής» (πάλι ο απών πατέρας) σε ένα «διάφανο» ως προς τις προθέσεις του, déjà vu σε κάθε επιμέρους θεματική του ενήλικο χολιγουντιανό θέαμα. Αργοί ρυθμοί αλλά κι εμβόλιμες σκηνές δράσης, εικαστική πανδαισία αλλά και φιλοσοφική φλυαρία μέσω μιας ακατάπαυστης voice over διχάζουν το ενδιαφέρον αυτό εγχείρημα, το οποίο στέκει αναποφάσιστο ως προς το με ποιον να πάει και ποιον να αφήσει. Και όταν τελικά το κάνει, η επιλογή του (η ανθρώπινη επαφή) είναι και η πλέον προφανής…

ΗΠΑ, Κίνα. 2019. Διάρκεια: 122΄. Διανομή: ODEON.