Μια επιζήσασα των στρατοπέδων συγκέντρωσης, αγνώριστη ύστερα από σειρά πλαστικών εγχειρήσεων, επιστρέφει στο μεταπολεμικό Βερολίνο αναζητώντας το σύζυγό της, τον οποίο υποπτεύεται πως την πρόδωσε στους ναζί. Χιτσκοκικό παιχνίδι πλαστών ταυτοτήτων με ιστορικοπολιτικό φόντο, η πλέον καλοζυγισμένη δραματικά και σκηνοθετικά συνεργασία Πέτζολντ - Χος («Yella», «Barbara»).
Ενα από τα πλέον πιστά κινηματογραφικά δίδυμα του σύγχρονου ευρωπαϊκού σινεμά, ο σκηνοθέτης Κρίστιαν Πέτζολντ και η ηθοποιός Νίνα Χος, συνεργάζονται στο «Τραγούδι του Φοίνικα» για έκτη φορά, μεταφέροντας στο σινεμά ένα γραμμένο το 1961 μυθιστόρημα μυστηρίου του Γάλλου Ιμπέρ Μοντελέ. Επιτυχημένος συγγραφέας αστυνομικών θρίλερ (αλλά και ιστορικών μυθιστορημάτων και γαστρονομικών ρεπορτάζ), ο 87χρονος σήμερα Μοντελέ έχει δει το «Le retour de cendres» («Επιστροφή από τις στάχτες») να διασκευάζεται δύο φορές για την οθόνη, μία το 1965 από τον Τζέι Λι Τόμσον ως «Return From the Ashes», με πρωταγωνιστές τους Ίνγκριντ Τούλιν, Μαξιμίλιαν Σελ και Σαμάνθα Έγκαρ, και μία το 1982 ως «Le Retour d’Elisabeth Wolff», τηλεταινία της Ζοζέ Νταγιάν με τον Νιλς Άρεστρουπ.
Ο Πέτζολντ κρατά την κεντρική ιδέα και τους δύο βασικούς χαρακτήρες του βιβλίου, παίρνοντας σεναριακές ελευθερίες οι οποίες του επιτρέπουν να ρίξει το βάρος του στην ψυχολογική εκκρεμότητα, ενώ παράλληλα δίνει στο ιστορικό φόντο πρωτεύουσα σημασία. Βρισκόμαστε στο κατεστραμμένο από τον πόλεμο Βερολίνο του 1945, εκεί όπου επιστρέφει η Εβραία πρώην τραγουδίστρια κι επιζήσασα των στρατοπέδων συγκέντρωσης Νέλι Λενζ. Βαριά τραυματισμένη στο πρόσωπο, έχει υποστεί μια σειρά επεμβάσεων οι οποίες την έχουν κάνει αγνώριστη, ενώ παράλληλα έχει κληρονομήσει μια σεβαστή περιουσία που της επιτρέπει να σκεφτεί μια καινούργια ζωή στη Χάιφα, μακριά από όλες τις δυσάρεστες αναμνήσεις. Εκείνη όμως γαντζώνεται από αυτές και αναζητά τον μουσικό σύζυγό της Τζόνι, τον οποίο υποπτεύεται ως καταδότη της στους ναζί. Τελικά τον συναντά στο μπαρ «Phoenix» κι εκείνος όχι μόνο δεν την αναγνωρίζει, αλλά βλέποντας την ομοιότητά της με τη θεωρούμενη νεκρή Νέλι, της ζητά να την υποδυθεί για να οικειοποιηθούν την περιουσία της.
Τα «Μάτια Δίχως Πρόσωπο» του Ζορζ Φρανζί συναντούν τον «Δεσμώτη του Ιλίγγου» αλλά και ολόκληρη τη χιτσκοκική προβληματική περί πλαστών ταυτοτήτων, απόκρυφων επιθυμιών, φαίνεσθαι και είναι. Αν και η ιδέα της πλήρους μεταμόρφωσης είναι σεναριακά προβληματική, η ταινία ξεπερνά με δραματική στιβαρότητα (σχεδόν) κάθε χάντικαπ αληθοφάνειας και ανεβάζει σταδιακά το σασπένς μέχρι το περίτεχνα στημένο, γλυκόπικρο φινάλε. Το σκηνοθετικό της στιλιζάρισμα διαθέτει ακρίβεια, κάνοντάς τη να θυμίζει ταυτόχρονα χολιγουντιανό μελόδραμα και θρίλερ του Χίτσκοκ, με τη Νέλι να είναι μια ερωτευμένη αλλά και προδομένη γυναίκα, την οποία η Νίνα Χος υποδύεται με μια καλά κρυμμένη, εσωτερικευμένη ένταση. Περιγράφοντας δυναμικά την πορεία της προς την εκ νέου ανακάλυψη του εαυτού της, ο Πέτζολντ την παραλληλίζει αλληγορικά με μια βαριά πληγωμένη και οδυνηρά ηττημένη Γερμανία, η οποία καλείται να αναγεννηθεί (όπως ο φοίνικας του τίτλου), αλλά η ίδια δεν μπορεί να αφήσει πίσω το επώδυνο παρελθόν της.
Γερμανία. 2014. Διάρκεια: 98΄. Διανομή: ΣΠΕΝΤΖΟΣ FILM, SEVEN FILMS.
Περισσότερες πληροφορίες
Το Τραγούδι του Φοίνικα
Μια επιζήσασα των στρατοπέδων συγκέντρωσης, αγνώριστη ύστερα από σειρά πλαστικών εγχειρήσεων, επιστρέφει στο μεταπολεμικό Βερολίνο αναζητώντας τον σύζυγό της, τον οποίο υποπτεύεται πως την πρόδωσε στους ναζί.
