Ναι, αλλά πώς γυρίστηκε η "Οδύσσεια" του Κρίστοφερ Νόλαν;

Το ομηρικό έπος μετατρέπεται σε κινηματογραφικό έπος, γυρισμένο αποκλειστικά με κάμερες IMAX, σε έξι διαφορετικές χώρες. Ναι, αλλά πώς;

Οδύσεεια

Ο Κρίστοφερ Νόλαν έχει συνηθίσει το κοινό του σε κινηματογραφικά υπερθεάματα, που το προσκαλούν να τα παρακολουθήσει στην πλησιέστερη αίθουσα με το καλύτερο οπτικό και ηχητικό σύστημα που μπορεί να διατίθεται. Μετά τον παγκόσμιο θρίαμβο του "Οπενχάιμερ" (2023) με σχεδόν 1 δισεκατομμύρια δολάρια εισπράξεις παγκοσμίως και επτά βραβεία Όσκαρ, επιστρέφει στις 16 Ιουλίου μεταφέροντας στον κινηματογράφο την "Οδύσσεια", βασισμένη στο κλασικό ομηρικό έπος.

Όσα διαδίδονταν εδώ και έναν χρόνο για την εν λόγω ταινία, μάς έκαναν απλώς να ανυπομονούμε όλο και περισσότερο. Το καστ ξεπερνάει κάθε χολιγουντιανού επιπέδου προσδοκία καθώς περιλαμβάνει τον Ματ Ντέιμον ως Οδυσσέα, βασιλιά της Ιθάκης, τον Τομ Χόλαντ ως Τηλέμαχο, γιο του Οδυσσέα, την Αν Χάθαγουεϊ ως  Πηνελόπη, βασίλισσα της Ιθάκης και σύζυγο του Οδυσσέα, τον Ρόμπερτ Πάτινσον ως  Αντίνοο, έναν από τους μνηστήρες της Πηνελόπης, την Λουπίτα Νιόνγκο σε διπλό ρόλο ως Ελένη της Τροίας, βασίλισσα της Σπάρτης, και Κλυταιμνήστρα, δίδυμη αδελφή της Ελένης και βασίλισσα των Μυκηνών, την Σαμάνθα Μόρτον ως μάγισσα Κίρκη, τον Τζον Λεγκουιζάμο ως Εύμαιο, τον πιστό υπηρέτη του Οδυσσέα, την Ζεντέγια ως τη θεά Αθηνά, την Σαρλίζ Θερόν ως Καλυψώ, μια αθάνατη νύμφη, τον Τζον Μπέρνταλ ως Μενέλαο, βασιλιά της Σπάρτης και σύζυγο της Ελένης, τον Μπένι Σάφντι ως τον Αγαμέμνονα, βασιλιά των Μυκηνών και τη Μία Γκοθ ως Μελανθώ, υπηρέτρια της Πηνελόπης.

"Η Οδύσσεια είναι ένα σπουδαίο έργο, εξαιρετικά σημαντικό για την ιστορία του κόσμου και την εξέλιξη του πολιτισμού, που δεν έχει μεταφερθεί ποτέ στον κινηματογράφο ως μια σύγχρονη υπερπαραγωγή. […] Όσο περισσότερο το σκεφτόμουν, τόσο περισσότερο με γοήτευε η ιδέα να καταπιαστώ με τη μεγαλύτερη από όλες τις ιστορίες, με μεγάλο προϋπολογισμό και λαμπρό καστ και αξιοποιώντας όλες τις σύγχρονες τεχνικές και τα μέσα μιας μεγάλης χολιγουντιανής παραγωγής για να ζωντανέψω αυτόν τον κόσμο" δηλώνει ο σκηνοθέτης. Όμως, αλήθεια, πώς γυρίστηκε αυτό το κινηματογραφικό έπος;

Οδύσεεια

Γυρίστηκε σε έξι χώρες: το Μαρόκο, την Ελλάδα, την Ιταλία, την Ισλανδία, τη Σκωτία και τις Ηνωμένες Πολιτείες και με ορισμένα γυρίσματα στα στούντιο της Καλιφόρνιας, για όσες σκηνές ήταν αδύνατον να γυριστούν σε φυσικό τοπίο. Αυτή ήταν η πιο απαιτητική και πιο εξαντλητική παραγωγή που έχουν κάνει ποτέ αλλά για τον Νόλαν δεν θα μπορούσε να γίνει χωρίς τα γυρίσματα σε φυσικές τοποθεσίες. "Ήθελα ο θεατής να αισθάνεται ότι βρίσκεται πραγματικά πάνω στο πλοίο μαζί με τον Οδυσσέα και να μπορεί να κατανοήσει μια κοσμοαντίληψη που έβλεπε στις δυνάμεις της φύσης την έκφραση των ιδιότροπων και απρόβλεπτων θεών" όπως σχολιάζει ο ίδιος.

Διαβάστε Επίσης

Τα γυρίσματα στην Ελλάδα απασχόλησαν ιδιαίτερα τον δημόσιο διάλογο, παρόλο που δεν ήταν η μόνη χώρα που επιλέχθηκε. Συγκεκριμένα, έγιναν γυρίσματα στο Σπήλαιο του Νέστορα, στους πρόποδες της Πελοποννήσου για τη σκηνή της συνάντησης του Οδυσσέα με τον Κύκλωπα. Μέσα σε συνολικά 91 ημέρες γυρισμάτων, κατανεμημένες σε έξι μήνες, γύρισαν τις σκηνές της Τροίας στο Μαρόκο, με το σκηνικό να καλύπτει περισσότερα από 10 στρέμματα, με πάνω από 60 κατασκευές και με δυνατότητα να φιλοξενήσει 2.000 κομπάρσους, τις σκηνές στις οποίες ο Οδυσσέας κατεβαίνει στον Κάτω Κόσμο τις γύρισαν στην Ισλανδία ενώ "μετέτρεψαν" το νησί Φαβινιάνα, κοντά στη Σικελία, στην Ιθάκη και, συγκεκριμένα, το Καστέλο ντι Σάντα Κατερίνα, ένα κάστρο του 15ου αιώνα χτισμένο σε υψόμετρο περίπου 315 μέτρων, στο ανάκτορο του Οδυσσέα και της Πηνελόπης. Μάλιστα, καθώς δεν τους επέτρεψαν να ανοίξουν δρόμο προς το κάστρο, έφτιαξαν ένα προσωρινό τελεφερίκ για τη μεταφορά τους συνδυαστικά με ελικόπτερα που μετέφεραν τον εξοπλισμό.

Οδύσεεια

Ωστόσο, το πιο εντυπωσιακό κομμάτι της "Οδύσσειας" αποτελεί η επιλογή να γυριστεί ολόκληρη η ταινία αποκλειστικά με κάμερες IMAX, αποτελώντας την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία που το κατορθώνει. Τι είναι, όμως, αυτές οι κάμερες και γιατί είναι τόσο ξεχωριστές;

Είναι τεράστιες σε όγκο αναλογικές κάμερες, που τραβάνε σε φιλμ 70mm, διπλάσιο του κλασικού φιλμ των 35mm, το οποίο με απλά λόγια σημαίνει ότι διευρύνεται το μέγεθος του κάδρου, προσφέροντας μεγαλύτερη ευκρίνεια και απόδοση της κάθε παραμικρής λεπτομέρειας. Το όνομα του Νόλαν έχει εδώ και χρόνια ταυτιστεί με τις κάμερες IMAX, καθώς όπου έβρισκε ευκαιρία τις χρησιμοποιούσε. Ήδη από τον "Σκοτεινό Ιππότη", ο Νόλαν μαζί με τον διευθυντή φωτογραφίας Χόιτ Βαν Χόιτέμα γύριζαν με κάμερες IMAX επιλεγμένες σκηνές των ταινιών του. "Ήμασταν πάντοτε οι άνθρωποι που δοκίμαζαν πρώτοι ό,τι καινούργιο είχε να προσφέρει η IMAX", λέει ο Νόλαν και ο Βαν Χόιτέμα συμπληρώνει για τις δυνατότητές της λέγοντας πως "είναι μια κάμερα που δεν συγχωρεί τίποτα αλλά ανταμείβει. Προσφέρει απίστευτο βάθος και ανάλυση".

Οδύσεεια

Ο ίδιος ο Νόλαν επισκεπτόταν συχνά το Science Museum του Λονδίνου, όπου ήρθε  για πρώτη φορά σε επαφή με την τεχνολογία IMAX. Κάπως έτσι θέλησε μια μέρα να γυρίσει με αυτόν τον τρόπο μια ολόκληρη ταινία. "Από τα δεκαέξι μου χρόνια ήταν ένα όνειρο που δεν με εγκατέλειψε ποτέ". Μόνο που αυτό το όνειρο, δεν ήταν καθόλου εύκολα υλοποιήσιμο. Το υψηλό κόστος χρήσης τους αποτελεί σίγουρα ένα μεγάλο εμπόδιο, καθώς κάθε μπομπίνα φιλμ IMAX επιτρέπει μόλις περίπου τρία λεπτά συνεχούς λήψης μέχρι να γίνει αλλαγή της σε νέα μπομπίνα, ενώ χρειάζεται και μια ολόκληρη ομάδα τεχνικών αποκλειστικά υπεύθυνη για τη μεταφορά κάθε κάμερας IMAX (εδώ ήταν έξι άτομα). Μάλιστα, για την "Οδύσσεια" χρησιμοποιήθηκαν συνολικά 640 χιλιόμετρα φιλμ, μήκος μεγαλύτερο από την απόσταση ανάμεσα στο Τορόντο και τη Νέα Υόρκη!

Ένα ακόμη σημαντικό πρόβλημα που καλέστηκαν να λύσουν ήταν ο έντονος θόρυβος που παράγουν οι κάμερες IMAX, ο οποίος δεν θα άφηνε να καταγραφούν καθαρά οι διάλογοι των ηθοποιών. Με αφορμή την "Οδύσσεια", η IMAX ανέπτυξε μια νέα τεχνολογία ηχομόνωσης, το "The Blimp”, καθιστώντας ικανή πια την ανεμπόδιστη κινηματογράφηση σκηνών με διαλόγους. Πρόκειται για ακόμη μια φορά που σε ταινία του Κρίστοφερ Νόλαν η τεχνολογία του κινηματογράφου πηγαίνει ένα βήμα μπροστά, αποδεικνύοντας ότι εξακολουθούν να υπάρχουν πολλά ανεξερεύνητα μονοπάτια. Ας μη ξεχνάμε ότι για το "Οπενχάιμερ", ο Νόλαν και ο Βαν Χόιτέμα συνεργάστηκαν με την IMAX και την Kodak για τη δημιουργία ενός ασπρόμαυρου φιλμ 65mm ειδικά σχεδιασμένου για τις κάμερες IMAX 15/65mm.

Οδύσσεια

Η απαιτητική επιλογή του να γυριστεί ολόκληρη η ταινία με κάμερες IMAX, έπαιξε καθοριστικό ρόλο και στον τρόπο που εργάστηκαν όλα τα τμήματα της ταινίας, της φωτογραφίας, των σκηνικών, των κοστουμιών, του μακιγιάζ και των κομμώσεων, που λόγω της υψηλής ευκρίνειας, έπρεπε να δοκιμάζουν  τα πάντα μέσα από τον φακό των καμερών IMAX. Όμως, η χρήση τους δεν άφησε ούτε τους ηθοποιούς ανεπηρέαστους! "Η κλίμακα της παραγωγής ήταν πραγματικά συγκλονιστική. Και οι κάμερες IMAX σε κάνουν να ξεκινάς από την αρχή ως ηθοποιός. Πρέπει να αφήσεις πίσω σου τεχνικές που έχεις μάθει δουλεύοντας με ψηφιακές ή μικρότερες κάμερες και να μάθεις να κινείσαι σε απόλυτη αρμονία με την κάμερα. Ο Κρις όμως και η ομάδα του σου δίνουν τον χρόνο που χρειάζεσαι για να προσαρμοστείς στον τρόπο με τον οποίο δουλεύουν" εξηγεί ο Τομ Χόλαντ, στην πρώτη του επαφή με αυτή την τεχνολογία.

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Σινεμά

Οδύσσεια

Το απόλυτο έπος διασκευάζεται με τα μάτια στο σήμερα, ως μια άνιση, μα ενδιαφέρουσα και πολυπίπεδη αλληγορία η οποία προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στο χολιγουντιανό υπερθέαμα και το εσωτερικό, υπαρξιακό δράμα.

ΓΡΑΦΕΙ: ΧΡΗΣΤΟς ΜΗΤΣΗς
16/07/2026

Ο Επιθεωρητής Μαιγκρέ και η Ερωμένη του Πρέσβη

Εναλλακτική, μοντέρνα προσέγγιση ενός εμβληματικού αστυνομικού ήρωα. Τον συνοδεύουν διασκεδαστική κοινωνική κριτική και ζωντανοί χαρακτήρες, όχι όμως και μια αναλόγως συναρπαστική, αγωνιώδης ίντριγκα.

Οι Αρμονίες Βερκμάιστερ

Ένα οραματικό, ζοφερό και σπαρακτικό κινηματογραφικό ποίημα, στο οποίο ο Μπέλα Ταρ ("Το Άλογο του Τορίνο") βρίσκει την εκφραστική ωριμότητά του, τελειοποιώντας το μοναδικό σκηνοθετικό του στιλ.

DJ Βοσκός

Διασκεδαστικά τρυφερή, αλλά άτονη παραλλαγή ενός ανάλαφρου κουστουριτσικού δράματος με βραβείο κοινού στο φεστιβάλ του Σάντανς.

Ας Περιμένουν οι Γυναίκες

Ξεκαρδιστικοί διάλογοι, απολαυστικοί χαρακτήρες και ευρηματική περιγραφή της νεοελληνικής πραγματικότητας στη σεναριακά πιο συγκροτημένη και αστεία ταινία του Σταύρου Τσιώλη.

Η Εξαφάνιση

Ατμοσφαιρικό πολιτικό θρίλερ, χαρακτηριστικό της σκοτεινής, πεσιμιστικής στροφής του αμερικανικού σινεμά στην αρχή των ’70s. Υποδειγματική η ψυχρή, κλειστοφοβική σκηνοθεσία του Πάκουλα, Όσκαρ α΄ γυναικείου ρόλου για την Τζέιν Φόντα.

Μίκαελ

Ερωτική αντιζηλία, εξουσιαστική καταπίεση και απωθημένα πάθη συγκρούονται σε ένα ψυχρό, αριστοτεχνικά σκηνοθετημένο δράμα δωματίου που εντυπωσιάζει με το στιλιζάρισμα και την "εσωτερική" αρχιτεκτονική του.