Η επανάσταση του '21 αποτέλεσε σοβαρή ευκαιρία για κουλτουριάρικο κινηματογραφικό υλικό. Ο ελληνικός κινηματογράφος ζωντάνεψε αρκετές φορές αυτήν την ιστορική περίοδο με ήρωες, μάχες, προδοσίες, δίνοντας μια καλλιτεχνική ματιά σε μια από τις σπουδαιότερες - αν όχι την πιο σπουδαία - γιορτή του ελληνικού έθνους. Παρακάτω, ακολουθούν οι ταινίες ορόσημο που προβάλλονται ξανά και ξανά στους δέκτες μας, αλλά και όσες μπορείτε να ψάξετε μόνοι σας για να σας ξαναέρθουν ένα - ένα χρόνια δοξασμένα.
1) Ο Αστραπόγιαννος (1970)
Ο Γιάννος, ύστερα από χρόνια στον πόλεμο επιστρέφει στη γενέτειρά του με σκοπό να αφοσιωθεί στο σπίτι του και στο βιος του. Ο Νίκος Κούρκουλος σε πρωταγωνιστικό ρόλο είναι ένας τρομερός αρματολός.
2) Ζάλογγο, το Κάστρο της Λευτεριάς (1958)
Το θέμα της ιστορίας αφορά την ηρωική μάχη των Σουλιωτών εναντίον του Αλή Πασά με αρχηγό τον Φώτο Τζαβέλλα και τον Κόγκα Δράκο. Μετά την προδοσία του Πήλιου Γούση, το Σούλι καταλαμβάνεται από τους Τουρκαλβανούς και οι Σουλιώτισσες για να μην πέσουν στα χέρια τους ρίχνονται στο γκρεμό του Ζαλόγγου με τα μωρά τους, ενώ ο καλόγερος Σαμουήλ ανατινάζει το Κούγκι.
3) Η Δίκη των Δικαστών (1974)
Η ιστορία εστιάζει στην δίκη του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη μετά την επανάσταση που έγινε στο Ναύπλιο το 1834 και τη θαρραλέα στάση του δικαστή Αναστάσιου Πολυζωίδη, που πλήττεται από τον στόμφο και τις πατριωτικές φανφάρες. Μέσα από αυτό το γεγονός, αναδεικνύονται οι πολιτικές συγκρούεις και οι αδικίες της εποχής.
4) Η έξοδος του Μεσολογγίου (1966)
Η ταινία απεικονίζει ανάγλυφα την όλη κατάσταση που επικρατούσε στην πόλη, μετά την πολύμηνη πολιορκία των Τούρκων, και αφηγείται τη θαρραλέα προσπάθεια των υπερασπιστών της οι οποίοι επιχειρούν την ηρωική και απελπισμένη έξοδο.
5) Η λίμνη των στεναγμών (1959)
Η Ειρήνη Παπά θα πρωταγωνιστήσει ως "Κυρά Φροσύνη" στην ταινία του Γρηγόρη Γρηγορίου, που στέκεται κυρίως στον έρωτα με τον γιο του Αλή Πασά Μουχτάρ (Ανδρέας Μπάρκουλης). Το αρρωστημένο πάθος του Αλή Πασά για αυτήν ωθεί την κυρά Φροσύνη να πέσει στη λίμνη των Ιωαννίνων.
6) Σαράντα Παλικάρια (1961)
Στα προεπαναστατικά χρόνια, ο Βασίλης, ένας νεαρός τσοπάνος, ακολουθεί στο βουνό τον Κίτσο και τα παλικάρια του που πολεμούν τους Τούρκους. Όταν η αγαπημένη του, Λένα, παντρεύεται τον κοτσάμπαση του χωριού μετά από διαταγή του πατέρα της, την κλέβει, και ο Κίτσος με τους άντρες του καλούνται να υπερασπιστούν το ζευγάρι.
7) Μπάιρον: Η Μπαλάντα ενός Δαιμονισμένου (1992)
Στο χάος της Επανάστασης, βασανισμένος από πυρετούς, κυνηγημένος από τις μνήμες, ο Μπάιρον δίνει στο Μεσολόγγι την τελευταία μάχη με το θάνατο και τη δόξα.
8) Σουλιώτες (1972)
Οι Σουλιώτες πληροφορούνται ότι ο Αλή Πασάς ετοιμάζεται να τους επιτεθεί και να πατήσει το Σούλι. Ο Φώτος Τζαβέλλας όμως και τα παλικάρια του είναι έτοιμοι να υπερασπιστούν την ελευθερία τους. Ο Αλή Πασάς αποφασίζει να πολιορκήσει το Σούλι, αλλά οι γενναίοι Σουλιώτες δεν πρόκειται να πέσουν στα χέρια των Τούρκων ζωντανοί. Η ταινία βασίζεται στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Μιχάλη Περάνθη, με σενάριο του Πάνου Κοντέλλη. Πρωταγωνιστούν ο Χρήστος Πολίτης, η Κάτια Δανδουλάκη, ο Γιάννης Κατράνης, η Αλέκα Κατσέλη και ο Φερνάντο Σάντσο.
9) Μαντώ Μαυρογένους (1971)
Η Τζένη Καρέζη ενσαρκώνει την ιστορική γυναικεία προσωπικότητα της Μαντώς Μαυρογένους, εστιάζοντας τόσο στη συμβολή της στον Αγώνα όσο και στις προσωπικές της θυσίες. Η ταινία έχει έντονα δραματικά και ρομαντικά στοιχεία.
10) Μπουμπουλίνα (1959)
Η ταινία αφηγείται τη ζωή της Λασκαρίνας Μπουμπουλίνας και τη συμβολή της στον Αγώνα. Δίνεται έμφαση τόσο στη δράση της στη θάλασσα όσο και στον δυναμικό της χαρακτήρα ως γυναίκα ηγέτης.
11) Παπαφλέσσας (1971)
Η ηρωική πορεία του Γρηγορίου Δικαίου Φλέσσα κατά την επανάσταση του 1821. Μένοντας στην ιστορία ως Παπαφλέσσας, μπουρλοτιέρης των ψυχών, διετέλεσε κυβερνήτης της Ελλάδος και τέλειωσε τη ζωή του στο Μανιάκι, σε μάχη αυτοκτονίας κατά των στρατευμάτων του Ιμπραήμ.
12) Καποδίστριας (2025)
Στις αρχές του 18ου αιώνα, ο κόμης Ιωάννης Καποδίστριας είναι κορυφαίος διπλωμάτης της ρωσικής αυτοκρατορίας. Σε διαρκή αντιπαράθεση με τον Αυστριακό καγκελάριο Κλέμενς φον Μέτερνιχ, θα έρθει σε μετωπική σύγκρουση μαζί του κατά τη διάρκεια της ελληνικής επανάστασης του 1821. Διαβάστε την κριτική εδώ.

