Το 1961, μετά από 25 ολόκληρα χρόνια, ο Λουίς Μπουνιουέλ βρέθηκε στη Μαδρίτη για μια ταινία που ξεγέλασε αριστοτεχνικά την αυστηρή ισπανική λογοκρισία (αρχικά η κυβέρνηση θεώρησε επιτυχία της την επιστροφή του αμετανόητου σουρεαλιστή) με κατάθεση ψεύτικου σεναρίου, αλλαγές σκηνών την τελευταία στιγμή και φυγάδευση του αρνητικού στη Γαλλία. Εκεί όπου έγινε η παγκόσμια πρεμιέρα της, η οποία, μετά και τη βράβευση του φιλμ με τον Χρυσό Φοίνικα του Φεστιβάλ Καννών, προκάλεσε την οργή του Βατικανού και του φρανκικού καθεστώτος – το φιλμ προβλήθηκε στην Ισπανία μόλις το… 1977!
Οι αγαθές προθέσεις, και δη οι χριστιανικές, δεν εγγυώνται ποτέ και το καλό αποτέλεσμα αποδεικνύει με αυτή την έξοχα "βέβηλη" παραβολή του ο Μπουνιουέλ, στην οποία η δόκιμη μοναχή Βιριδιάνα επισκέπτεται το θείο της, ο οποίος ταράζεται από την ομοιότητά της με τη νεκρή γυναίκα του. Τη ναρκώνει, αποπειράται να τη βιάσει, αλλά αποτυγχάνει κι αυτοκτονεί, ορίζοντάς την κληρονόμο του. Γεμάτη ενοχές, η Βιριδιάνα δεν επιστρέφει στο μοναστήρι, αλλά επιδίδεται σε αγαθοεργίες, μετατρέποντας την έπαυλη του θείου της σε άσυλο και προσφέροντας τροφή και στέγη σε ζητιάνους.
Με την υπαινικτική, γεμάτη σαρκασμό σκηνοθετική τεχνική του, ο βιτριολικός σκηνοθέτης υπονομεύει διαρκώς την πορεία της Βιριδιάνα προς την αγιοσύνη, καταγγέλλοντας τη φιλάνθρωπη αγαθοεργία ως εγωιστική πράξη και placebo φάρμακο κατά της κοινωνικής αδικίας. Δεν χαρίζεται όμως ούτε και στους "αδικημένους του κόσμου τούτου", αποκαλύπτοντας την κακία που κρύβουν (για τους ηθικολόγους) τα ανθρώπινα ένστικτα, τα οποία όταν απελευθερωθούν θα καταργήσουν κάθε ταμπού, ωθώντας τους ζητιάνους να στραφούν ενάντια στους προστάτες τους. Κάτι που θα προσγειώσει τη Βιριδιάνα στην πραγματικότητα, ξυπνώντας το ερωτικό της ένστικτο και ωθώντας την να αποδεχθεί τη θηλυκή υπόστασή της. Μια τελευταία σκηνή κορυφαίας μπουνιουελικής ειρωνείας και απολαυστικών υπονοουμένων η οποία, όπως και η σεκάνς-σοκ του "Μυστικού Δείπνου", αναδεικνύει την ταινία σε μία από τις κινηματογραφικά πληρέστερες (στην αφήγηση, τη δομή και το περιεχόμενο) της φιλμογραφίας του κορυφαίου Ισπανού δημιουργού.
Α/Μ. Ισπανία, Μεξικό. 1961. Διάρκεια: 90΄. Διανομή: NEW STAR
Περισσότερες πληροφορίες
Βιριδιάνα
Η δόκιμη μοναχή Βιριδιάνα επισκέπτεται το θείο της, ο οποίος αποπειράται να τη βιάσει και αυτοκτονεί. Εκείνη, γεμάτη τύψεις, εγκαταλείπει το μοναστήρι και αφιερώνεται σε αγαθοεργίες.
