Είστε δημιουργός της μικρής φόρμας. Όχι μόνον έχετε γυρίσει 14 μικρού μήκους ταινίες, αλλά έχετε γράψει σενάρια και έχετε κάνει παραγωγές σε πολλές άλλες. Για τους περισσότερους σκηνοθέτες, όμως, η μικρού μήκους είναι απλώς το υποχρεωτικό βήμα για να περάσουν άμεσα στη μεγάλη, την "κανονική" ταινία.
Για μένα οι μικρούς μήκους ταινίες είναι μια ξεχωριστή φόρμα, όπως συνηθίζουμε να λέμε για το μυθιστόρημα και το διήγημα. Υπάρχουν δηλαδή ιστορίες που δεν αντέχουν να γίνουν μεγάλου μήκους. Επομένως, πρέπει να το δεχτεί κανείς και να τις αντιμετωπίσει ως διηγήματα, δηλαδή ως μικρού μήκους. Και γι' αυτό βλέπουμε τώρα ολοένα και περισσότεροι αναγνωρισμένοι σκηνοθέτες να γυρίζουν μικρού μήκους, διότι έχουν μια ιδέα η οποία τους κεντρίζει και τη γυρίζουνε στη φόρμα που της ταιριάζει. Μου αρέσει πάρα πολύ η μικρή φόρμα και γενικά ο τρόπος που γίνονται οι μικρού μήκους ταινίες. Με πιο μεγάλη αγάπη, με πιο μεγάλη βάση στην παρέα. Έχω μάθει να δουλεύω έχοντας κοντά μου ανθρώπους που πραγματικά με αγαπούν και τους αγαπάω, θέλουν να είναι κομμάτι της ίδιας ομάδας και αυτό ήταν κάτι το οποίο κράτησα και στο "Κρέας".
Ξέρατε από την αρχή πως η ιστορία του θα σας οδηγούσε σε μεγάλου μήκους ταινία ή αυτό προέκυψε αναπτύσσοντας την ιδέα;
Όσο έκανα τις μικρού μήκους υπήρχε πάντα η σκέψη να περάσω κάποια στιγμή και σε μια μεγάλου μήκους. Ωστόσο, δεν είχα βρει την κατάλληλη ιδέα. Αυτή που θα με έκανε να μείνω μαζί της για μία πενταετία. Γιατί τόσο στην πραγματικότητα χρειάζεται να περιμένει ένας δημιουργός για να κάνει την ταινία του. Όχι μόνο στην Ελλάδα, μιας και έχει να κάνει με όλο το ευρωπαϊκό σύστημα χρηματοδότησης. Ήθελα λοιπόν να είμαι βέβαιος ότι αυτό το θέμα θα μπορούσε να με συντροφέψει και να το συντροφέψω. Να μην το βαρεθώ περνώντας τα χρόνια, να μην ξεπεραστεί άμεσα, να μην είναι κάτι απόλυτης επικαιρότητας, αλλά κάτι διαχρονικό. Δηλαδή, θεωρώ πως το "Κρέας" είναι μία ιστορία που δυστυχώς θα μπορούσε να είχε συμβεί πριν δέκα χρόνια και να συμβεί μετά από δέκα χρόνια. Επομένως, όταν το συνέλαβα σαν ιδέα, είπα ότι ""ναι, αυτή είναι η ταινία που θέλω να κάνω. Ασφαλώς, από την πρώτη ιδέα μέχρι το τελικό σενάριο που πήγαμε για γύρισμα έγιναν πολλές αλλαγές, από τους χαρακτήρες μέχρι ανατροπές στην όλη ιστορία.
Ο χώρος, ο οποίος παίζει μεγάλο ρόλο στην υπόθεση, αλλά και στην ατμόσφαιρα της ταινίας, άλλαξε;
Ο χώρος ήταν το πρώτο πράγμα που διάλεξα και με διάλεξε ίσως κι αυτός. Το location είναι ένα πραγματικό αγρόκτημα, έτσι ακριβώς όπως το βλέπει ο θεατής, το οποίο βρίσκεται στην Κύμη Ευβοίας και ανήκει στον πατέρα της γυναίκας μου. Οπότε είναι ένας χώρος τον οποίο ξέρω πάρα πολύ καλά. Είμαστε μαζί με την Αμέρισσα περίπου 15 χρόνια και έχω πάει πάρα πολλές φορές στην Κύμη, την έχω ζήσει καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου. Γι’ αυτό και οι ήρωες της ταινίας βασίζονται σε πραγματικούς ανθρώπους και στις πραγματικές τους ιστορίες. Το μυθοπλαστικό στοιχείο είναι η δολοφονία, η οποία είναι ένα γεγονός που σε άλλα μέρη έχει συμβεί επανειλημμένα. Μ' αρέσει να ψάχνω αυτές τις ιστορίες με τα εγκλήματα και πάντα μου κέντριζαν το ενδιαφέρον. Οπότε έγινε ένα πάντρεμα.
Πρόκειται για ένα ρεαλιστικό κοινωνικό δράμα, κινηματογραφικό είδος στο οποίο είστε πιστός σε όλη τη φιλμογραφία σας.
Δεν θα μπορούσε να ήταν διαφορετικά. Το "Κρέας" μοιράζεται μάλιστα πολλά με τη μικρού μήκους "4 Μαρτίου", γιατί αφορά το ίδιο σύμπαν. Πάλι η Κύμη και πάλι ο Παύλος Ιορδανόπουλος παίζει το γιο του χασάπη. Οπότε ναι, μου αρέσει ο κοινωνικός ρεαλισμός, ακόμα και ως θεατής. Αν δω μια ταινία επιστημονικής φαντασίας μπορώ να αναγνωρίσω αν είναι καλή, αλλά μου αρέσει να βλέπω και να γράφω κοινωνικό ρεαλισμό. Δηλαδή ιστορίες που αφορούν το εδώ και τώρα των ανθρώπων.
Το "εδώ" στο "Κρέας" αφορά την ελληνική επαρχία, με τις ταξικές, κοινωνικές και οικονομικές ανισότητές της, αλλά και όλη την "κουλτούρα" της, η οποία καθορίζει τις πράξεις των ηρώων της ταινίας.
Είναι σαν να τους ρουφάει ο τόπος, που με έναν τρόπο δεν τους αφήνει να φύγουν. Είναι σαν μια καταραμένη ιστορία, στην οποία όλοι τους είναι όσο κακοί, άλλο τόσο καλοί. Εκτός από την Μαριλένα, την οποία υποδύεται η Ναταλία Σουίφτ και είναι ο μόνος καθαρός χαρακτήρας από αρχής μέχρι τέλους, οι υπόλοιποι κινούνται σε ένα γκρίζο ηθικά χώρο. Πιστεύω ότι οι άνθρωποι δεν είναι μαύρο - άσπρο και αυτό ακριβώς έχω εξερευνήσει και στις άλλες μου ταινίες. Ότι ένας άνθρωπος που δεν είναι από φύση ας το πούμε κακός, υπό συνθήκες μπορεί να βγάλει έναν άλλον εαυτό, τον οποίον σε ένα βαθμό μπορεί και να έχει κρυμμένο μέσα του. Αυτό τους κάνει κατά τη γνώμη μου πραγματικούς ανθρώπους και ακόμα και η Μαριλένα σε μια άλλη ιστορία, με κάποιες άλλες επιλογές των γύρων της, μπορεί και εκείνη να είχε κάνει τα ίδια πράγματα.
Πως αξιοποιήσατε δραματουργικά και σκηνοθετικά αυτόν τον τόσο καθοριστικό ρόλο του φυσικού ντεκόρ;
Το εξερευνήσαμε ξανά και ξανά. Τόσο μόνος, όσο και με τον Γιώργο Βαλσαμή, το διευθυντή φωτογραφίας, και φυσικά με τους ηθοποιούς. Τα παιδιά ήρθανε στην Κύμη αρκετές φορές για πρόβα. Βλέπαμε τον τόπο και γνωρίζανε τους ανθρώπους, από τους οποίους αντλούσαν στοιχεία για τους χαρακτήρες της ταινίας. Ζήσανε στο αγρόκτημα, καθόμασταν στην πλατεία και πίναμε ποτά στο μπαρ που συχνάζουν οι κάτοικοι, τρώγαμε στην ταβέρνα στην οποία τρώγανε κι εκείνοι...
Γράφοντας το σενάριο ή ξεκινώντας τα γυρίσματα, είχατε στο νου σας κάποιες ταινίες αναφοράς για το "Κρέας";
Υπάρχουν, ούτως ή άλλως, σκηνοθέτες οι οποίοι το στιλ τους μου αρέσει πολύ, όπως είναι ο Ασγκάρ Φαραντί και ο νέος κινηματογράφος του Ιράν. Το ίδιο και το ρουμάνικο σινεμά, οι αδερφοί Νταρντέν, οι αδερφοί Σάφντι, το ανεξάρτητο αμερικανικό σινεμά… Όλοι τους ακολουθούν ένα κινηματογραφικό ύφος στο οποίο νιώθω κοντά. Τα πάντα, όμως, έχουν να κάνουν με το αν το συγκεκριμένο σκηνοθετικό στιλ εξυπηρετεί τη συγκεκριμένη ιστορία. Επομένως θεωρώ ότι, ναι, πρέπει να έχουμε ένα στιλ, μια κατεύθυνση που θα δώσουμε στο ντεκουπάζ, αλλά θα πρέπει και η ιστορία να το αντέχει. Η πείρα σε βοηθάει να καταλαβαίνεις τι είδους πλανοθεσία και ατμόσφαιρα χρειάζεσαι καθώς γράφεις το σενάριο, κάτι το οποίο συμβάλλει στο αρμονικό, συμπαγές τελικό αποτέλεσμα.
