«Καπνός»
Ο εμβληματικός συγγραφέας Πολ Όστερ ο οποίος πέθανε σε ηλικία 77 ετών, άνηκε σε ένα πολύ περιορισμένο κλαμπ λογοτεχνών που υπήρξαν ενεργοί στο χώρο του κινηματογράφου, ειδικα όσον αφορά στις μεταφορές δικών τους μυθιστορημάτων.
Για τον Αμερικανό συγγραφέα όλα ξεκίνησαν στις αρχές της δεκαετίας του ‘90 με το "Music of Chance" (Φίλιπ Χάας, 1993), διασκευή του βιβλίου "Η μουσική του πεπρωμένου". Η πλοκή περιστρέφεται γύρω από δύο μικροαπατεώνες, έναν πρώην πυροσβέστη και έναν επαγγελματία χαρτοπαίκτη, οι οποίοι σχεδιάζουν μια κομπίνα που εκτυλίσσεται πολύ στραβά. Το ταιριαστό πρωταγωνιστικό δίδυμο ενσαρκώνουν οι Τζέιμς Σπέιντερ και Μάντι Πατίνκιν. Η γνωστότερη μεταφορά του Όστερ ήρθε αμέσως μετά με τον "Καπνό" (1995), τον οποίο μάλιστα συν-σκηνοθέτησε με τον Γουέιν Γουάνγκ και βασίζεται σε μια χριστουγεννιάτικη ιστορία που έγραψε για τους New York Times. Λιτό σεναριακά και κυρίως διαλογικό, το φιλμ επικεντρώνεται στις αφηγήσεις που μοιράζονται οι πελάτες ενος καπνοπωλείου στο Μπρούκλιν, τον ιδιοκτήτη του οποίου υποδύεται ο Χάρβεϊ Καϊτέλ. Η θετική υποδοχή της ταινίας, η οποία συνοδεύτηκε και με βραβείο Independent Spirit για το σενάριο, οδήγησε στο σίκουελ "Λίγος Καπνός Ακόμη" (1995) που περιλαμβάνει ασυναγώνιστες εμφανίσεις ονομάτων όπως οι Λου Ριντ, Τζιμ Τζάρμους και Μαντόνα, μεταξύ άλλων.
Οι συνεργασίες με τον Γουάνγκ έδωσαν μια καλή γεύση της σκηνοθεσίας και αρκετή πείρα στον Όστερ ώστε στη συνέχεια να παραδώσει την πρώτη σόλο δουλειά του, βασισμένος σε πρωτότυπο σενάριο αυτήν τη φορά. Εκείνη ήρθε το 1998 με τη μορφή του "Ερωτευμένοι Έως την Αιωνιότητα", όπου ξανά ο Καϊτέλ εκτελεί χρέη πρωταγωνιστή. Κεντρικός ήρωας είναι ένας μουσικός της τζαζ που ανακαλύπτει μια μυστηριώδη πέτρα, η οποία γίνεται αιτία να ερωτευτεί τρελά μια νέα ηθοποιό, αλλά και να γνωρίσει τη "συνείδηση" με τη μορφή ενός αινιγματικού δόκτορα, ο οποίος τον ανακρίνει. Σε συνέντευξή του ο συγγραφέας περιέγραψε την ενασχόλησή του με το σινεμά ως την αφορμή για να ανακαλύψει από την αρχή την απόλαυση του να δουλεύεις μαζί με άλλους. Κάτι που εξηγεί γιατί, παρόλο που οι "Ερωτευμένοι" σημείωσαν χλιαρές επιδόσεις, ο Όστερ επέστρεψε την καρέκλα του σκηνοθέτη για την περίπου αυτοβιογραφική μαύρη κωμωδία "The Inner Life of Martin Frost" (2007). Εδώ ο Ντέιβιντ Θιούλις κρατά το ρόλο ενός συγγραφέα που έχει μόλις ολοκληρώσει το τέταρτο μυθιστόρημά του όταν, κατά τη διάρκεια διακοπών, γνωρίζει μια γυναίκα που τον εμπνέει να ξεκινήσει κάτι καινούριο. Όλα βαίνουν καλώς, ώσπου διαπιστώνει πως όσα γράφει είναι άρρηκτα συνδεδεμένα με τις ζωές τους.
Παρά το γεγονός πως έκτοτε ο Όστερ δε δούλεψε ξανά στον κινηματογράφο, στα έργα του υπάρχουν πλείστες αναφορές στο σινεμά. Για παράδειγμα, στο "Βιβλίο των ψευδαισθήσεων" ο χαρακτήρας του καθηγητή Ντέιβιντ Τσίμερ βγαίνει από το πένθος τη στιγμή που αποφασίζει να εξερευνήσει το μυστήριο γύρω από τη ζωή ενός ξεχασμένου σταρ του βωβού σινεμά. Ενώ, τέλος, στον "Άνθρωπο στο σκοτάδι" ένας παππούς και η εγγονή του συζητούν εκτενώς τις ταινίες "Η Μεγάλη Χίμαιρα" (Ζαν Ρενουάρ, 1937), "Κλέφτης Ποδηλάτων" (Βιτόριο ντε Σίκα, 1948), "The Live by Night" (Νίκολας Ρέι, 1948) και "Ο Κόσμος του Απού" (Σατγιαζίτ Ράι, 1959).
