Οι αλήθειες στο "Fabelmans" του Στίβεν Σπίλμπεργκ

Τον Αύγουστο του 2020, ο Άρνολντ Σπίλμπεργκ, πατέρας του διάσημου σκηνοθέτη Στίβεν, πέθανε σε ηλικία 103 ετών! Τρία χρόνια νωρίτερα, ο δημιουργός εμβληματικών ταινιών του μοντέρνου σινεμά έχασε και τη μητέρα του Λία, επίσης πλήρη ημερών, στα 93 της. Το αναπόφευκτο πένθος του υιού Σπίλμπεργκ ενεργοποίησε μέσα του την ιδέα να γυρίσει μια ταινία στη μνήμη των γονιών του. Εξάλλου, δίχως εκείνους μάλλον δε θα έπιανε ποτέ στα χέρια του την κάμερα και σίγουρα δεν θα αποκτούσε τις ιδέες που διατρέχουν τη φιλμογραφία του. Το τελικό αποτέλεσμα πήρε τη μορφή του συγκινητικού "Fabelmans", το οποίο, εκτός από φόρο τιμής στην ομορφιά του σινεμά, αποτελεί πρωτίστως ένα γράμμα αγάπης του Σπίλμπεργκ προς τους ανθρώπους που τον ανέθρεψαν.

Σχεδόν απόλυτα αυτοβιογραφία

Τα πραγματικά γεγονότα της παιδικής και εφηβικής ηλικίας του σκηνοθέτη υπερτερούν όσων στοιχείων μυθοπλασίας υπάρχουν στην αφήγηση. Τα πιο σημαντικά αφορούν τα αληθινά προβλήματα που αντιμετώπιζε η σχέση των γονιών του. Ο Άρνολντ, ένας επιτυχημένος μηχανικός υπολογιστών των 50s-60s, υποχρέωνε την οικογένεια να αλλάζει πόλη ανά τακτά χρονικά διαστήματα για χάρη της καριέρας του. Από την άλλη η Λία, μια ταλαντούχα πιανίστρια, είχε θυσιάσει την όποια πορεία της στη μουσική, ώστε να προσηλωθεί στην οικογενειακή φροντίδα. Εκτός από τον Στίβεν, η φαμίλια αποτελούνταν από τις τρεις μικρότερές του αδερφές. Όλοι τους υπέφεραν από τις συχνές μετακινήσεις, κανείς όμως όσο η μητέρα, η οποία ένιωθε παγιδευμένη σε μια ρουτίνα που αγνοούσε τα "θέλω" της. Συνέπεια της βαθιάς απογοήτευσης που ένιωθε ήταν η συνολική κατάπτωσή της, η οποία οδήγησε στο να ζητήσει διαζύγιο. Ο Σπίλμπεργκ έκανε χρόνια να συγχωρήσει τον πατέρα του, θεωρώντας τον υπεύθυνο για την απομάκρυνση της μητέρας του.

Είναι ένας από τους λόγους που οι αντίστοιχες σκηνές στο "Fabelmans" είχαν φορτίσει ιδιαίτερα το σκηνοθέτη κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων. "Υποσχέθηκα στον εαυτό μου ότι θα παρέμενα επαγγελματίας, αλλά ήταν δύσκολο. Η ιστορία ζωντάνευε πραγματικές αναμνήσεις. Η αναπαράσταση γεγονότων που μου συνέβησαν, το να τα βλέπω να ξετυλίγονται εμπρός μου, ήταν πολύ περίεργο. Δεν έμοιαζε με τίποτα από όσα μου είχαν συμβεί μέχρι τότε", έχει δηλώσει χαρακτηριστικά.

Σινεφιλικά Easter eggs

Είναι αυτονόητο ότι καθώς το "Fabelmans" ανατρέχει στις ρίζες της δημιουργικότητας του Σπίλμπεργκ, υπάρχουν πολλαπλές αναφορές σε στοιχεία που αργότερα χρησιμοποιήθηκαν στις ταινίες του. Σημαντικό κομμάτι του φιλμ αφορά τις μικρού μήκους που γύριζε ως έφηβος με τους φίλους του, συνήθως με κάμερες Super 8, οι οποίες φτάνουν τις 20 συνολικά. "Παραγωγός" τους και βασικός χρηματοδότης ήταν συνήθως ο πατέρας του. Ανάμεσά τους και το 40λεπτο πολεμικό έπος "Escape to Nowhere", που σκαρφίστηκε στα 13 του και βασίζεται σε τεχνικές που χαρακτηρίζουν το στιλ του Αμερικανού, όπως η λογική της πλανοθεσίας σύμφωνα με την οποία οι θεατές βλέπουν πρώτα την αντίδραση του ηθοποιού και στη συνέχεια το τι την προκάλεσε. Ακόμα πιο ενδιαφέρον ότι νοερά το "Escape to Nowhere" θυμίζει την εμβληματική εναρκτήρια σεκάνς της "Διάσωσης του Στρατιώτη Ράιαν" (1998), στην οποία απεικονίζεται η απόβαση των Συμμάχων στις ακτές της Νορμανδίας. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Σπίλμπεργκ έδειξε την εφηβική ταινία του στους ηθοποιούς, ώστε να πάρουν μια ιδέα του τελικού αποτελέσματος. Τελικά, είχε δίκιο ο ποιητής που είπε "μόνη μας πατρίδα τα παιδικά μας χρόνια"…