Το πιο πολιτικοποιημένο κινηματογραφικό φεστιβάλ δεν θα μπορούσε να μείνει ανεπηρέαστο από τις τρέχουσες εξελίξεις, οι οποίες από το Twitter μέχρι τις τηλεοπτικές ειδήσεις έχουν αναδείξει τον νέο Αμερικανό πρόεδρο σε απόλυτο σταρ. Με μια μετριότατη σοδειά ταινιών, δεν ήταν δύσκολο για τον Ντόναλντ Τραμπ να κλέψει την παράσταση και στην 67η Μπερλινάλε.
Όπως φάνηκε ήδη από τα λόγια του καλλιτεχνικού διευθυντή του Ντίτερ Κόσλικ στην πρεμιέρα του φεστιβάλ, ο τόνος του φετινού Βερολίνου καθορίστηκε άμεσα από τα πολιτικά γεγονότα που έχουν αναστατώσει τον κόσμο ολόκληρο, ιδιαίτερα δε εκείνον του αμερικανικού κινηματογράφου σε πρωτοφανές για τη μετα-μακαρθική εποχή επίπεδο. Με έντονα πολιτικοποιημένο παρελθόν και σαφώς λιγότερη λάμψη από τις Κάνες και τη Βενετία, η βερολινέζικη σινε-γιορτή είναι το ιδανικό μέρος για να συζητηθεί κάθε φορά η αλληλεπίδραση τέχνης και αληθινής ζωής.
Φέτος λοιπόν αυτή του η διάσταση χτυπάει κόκκινο. Σε κάθε συνέντευξη Τύπου οι κινηματογραφιστές έχουν κάτι ανησυχητικό να πουν πρωτίστως για την εκλογή Τραμπ και δευτερευόντως για το Brexit και τις νέες ευρωπαϊκές ισορροπίες, στις δημόσιες δηλώσεις τους οι Αμερικανοί σταρ Ρίτσαρντ Γκιρ, Λόρα Λίνεϊ, Στάνλεϊ Τούτσι δεν μάσησαν τα λόγια τους, ενώ ο Βρετανός πρωταγωνιστής του πολυσυζητημένου «Δείπνου» Στιβ Κούγκαν δήλωσε: «Ο ήρωάς μου είναι διπολικός, καταθλιπτικός και πνευματικά ανισόρροπος, αλλά μπροστά στον Τραμπ είναι σαν έχει έναν περαστικό πονοκέφαλο».
Αναμενόμενα λίγο-πολύ όλα αυτά από ένα φεστιβάλ που προασπίζεται θαρραλέα τη διαφορετικότητα και έχει μέχρι αυτήν τη στιγμή φαβορί για τα σαββατιάτικα βραβεία μια ταινία πάνω στη σχέση ενός ανορθόδοξου Φινλανδού εστιάτορα και ενός παράνομου Σύρου πρόσφυγα. Η «Άλλη Πλευρά της Ελπίδας» είναι μια τυπική κοινωνική κωμωδία του Άκι Καουρισμάκι, μια φέτα ζωής σερβιρισμένη με γλυκιά αισιοδοξία, off beat χιούμορ και μπόλικη ανεβαστική μουσική. Μια από τις καλύτερες του ευχάριστα προβλέψιμου δημιουργού της, για τον οποίο όλα δείχνουν ότι έφτασε η ώρα να αποσπάσει το πρώτο «χρυσό» βραβείο του σε μεγάλο φεστιβάλ.
Δίπλα του, βετεράνοι και νέοι σκηνοθέτες αγωνίζονται να ξεχωρίσουν μέσα από ένα μέτριο συνολικά διαγωνιστικό πρόγραμμα. Μέχρι και τη Δευτέρα που μας πέρασε (πριν από τον Καουρισμάκι, δηλαδή) τις εντυπώσεις είχε κλέψει το «Μια Φανταστική Γυναίκα» του Σεμπαστιάν Λέλιο: Μέσα από την ιστορία μιας τρανσέξουαλ, η οποία έρχεται ξαφνικά αντιμέτωπη με την απώλεια και την κοινωνική προκατάληψη, ο Χιλιανός σκηνοθέτης της «Γκλόρια» σκιαγραφεί το ζωντανό, αν και αποστασιοποιημένο πορτρέτο μιας γυναίκας που αναζητά την ταυτότητά της, περιγράφοντας συγκινητικά τον «ηρωικό» αγώνα της.
Η υπεροχή της «Φανταστικής Γυναίκας» καταγράφεται και στον πίνακα με τα αστεράκια μιας διεθνούς ομάδας κριτικών, τον οποίο δημοσιεύει καθημερινά το περιοδικό «Screen International». Το φιλμ του Λέλιο προηγείται άνετα με 3,2/5, μπροστά από το πολωνογερμανικό «Spoor» της Ανιέσκα Χόλαντ (2,8), μια αστυνομικο-οικολογικο-λυρική αλληγορία, το γαλλικό, γυρισμένο στην Κινσάσα μουσικό δράμα «Felicite» του Αλέν Γκομίς (2,7) και τη ρομαντική δραμεντί της Ουγγαρέζας Ίλντικο Ενιέντι «On Body and Soul» (επίσης 2,7), μια ευαίσθητη ταινία που δύσκολα θα μείνει έξω από τα βραβεία που θα απονείμει φέτος ο πάντα απρόβλεπτος Πολ Βερχόφεν, πρόεδρος της επταμελούς κριτικής επιτροπής.
Το «Δείπνο» του Όρεν Μόβερμαν («Στα Όρια»), η μοναδική αμερικανική ταινία του διαγωνισμού, διασκευάζει με έντονα σαρκαστική διάθεση, αλλά και άφθονα διδακτικά κλισέ το ομώνυμο μυθιστόρημα του Χέρμαν Κοχ, ενώ απολαυστική στ’ αφτιά, μα άσφαιρη κινηματογραφικά αποδείχτηκε η βιογραφία του Ρομά τζαζίστα «Django» Ράινχαρντ σε σκηνοθεσία Ετιέν Κομάρ, η οποία ήταν και η επίσημη εναρκτήρια προβολή του φεστιβάλ.
Εκτός συναγωνισμού τα πράγματα είναι σαφώς πιο λαμπερά (αναμένεται και το υπερηρωικό «Logan»), με όλα τα φλας να ανάβουν για το σίκουελ του «Trainspotting» που ξεσήκωσε θύελλα ενθουσιασμού στους φαν της τρελοπαρέας του Ρέντον το απόγευμα της Παρασκευής. Η νοσταλγία σώζει το διασκεδαστικότατο στο πρώτο μέρος, αλλά ρηχό ουσιαστικά rollercoaster του Ντάνι Μπόιλ από τη στείρα επανάληψη μιας ξεθυμασμένης πια συνταγής, η οποία επαναλαμβάνει τον εαυτό της ακόμα και στην προβλέψιμη βροχή των ροκ χιτ (από The Clash και Wolf Alice έως Ίγκι Ποπ).
Πάντως, ο σταρ της ταινίας Γιούαν ΜακΓκρέγκορ δεν έδωσε το «παρών» στο μίζερο φέτος κόκκινο χαλί, στο οποίο τα δυνατότερα ουρλιαχτά των φαν ακούστηκαν για τον Ρίτσαρντ Γκιρ, επίδοση που αναμένεται να καταρρίψει με σχετική άνεση ο Χιου «Logan» Τζάκμαν.
Ευχαριστούμε την Aegean Airlines, η οποία πετάει απευθείας για Βερολίνο, για την πραγματοποίηση του ταξιδιού.
