Ο σκηνοθέτης του «Φελίξ & Μέιρα», που κυκλοφορεί την Πέμπτη 10/3, μιλάει για το χαμηλότονο ερωτικό δράμα του, το οποίο βραβεύτηκε στο Τορόντο και υποβλήθηκε από τον Καναδά για ξενόγλωσσο Όσκαρ.
Γιατί τοποθετήσατε την ιστορία σας μέσα στη χασιδική, την ορθόδοξη εβραϊκή κοινότητα του Μόντρεαλ;
Αν το ξανασκεφτώ τώρα, θα σας πω πως μάλλον δεν υπήρξε κάποιος ιδιαίτερος λόγος που το έκανα. Εκείνη την εποχή δεν ήξερα σχεδόν τίποτα για τον ιουδαϊσμό. Είμαι καθολικός, μου ήταν ένα άγνωστο σύμπαν και φαντάζομαι πως το επέλεξα απλά γιατί ήμουν περίεργος. Στη γειτονιά του Μόντρεαλ που ζω συναντώ συχνά μέλη της χασιδικής κοινότητας και ήθελα να μάθω περισσότερα για την καθημερινότητα και τις συνήθειές τους. Έτσι, διάλεξα να αναπτύξω την ιστορία που ήθελα να πω, μια ηθική παραβολή, σε αυτό το κλειστό κι άγνωστο περιβάλλον που με συνέρπαζε. Μετά το τέλος του φιλμ είχα μάθει πολλά για αυτούς τους ανθρώπους, μπορούσα να δω τα πράγματα και μέσα από τη δική τους οπτική και για μια ακόμα φορά κατάλαβα πως τίποτα δεν είναι άσπρο – μαύρο σ’ αυτόν τον κόσμο.
Η φωτογραφία κινείται σε μια γκριζοκάστανη χρωματική παλέτα, θυμίζοντας ταινία της δεκαετίας του ’70…
Αυτό το τελευταίο ήταν και το μόνο που ζήτησα από την Σάσα Μισάρα, τη διευθύντρια φωτογραφίας. Η δουλειά στα χρώματα είναι ολοκληρωτικά δική της και δεν βρίσκεται πολύ μακριά από την εικόνα που αποπνέει πραγματικά το Μόντρεαλ. Από εκεί και πέρα, αυτό που συζητήσαμε ήταν πως θα θέλαμε να μην φωτίσουμε έντονα το κάδρο, η αισθητική του οποίου να παραπέμπει στις ταινίες των 70s με θέμα τη μετανάστευση, που είχαν μια νοσταλγική, μελαγχολική αύρα.
Οι πρωταγωνιστές μιλούν γίντις, γαλλικά και αγγλικά. Πόσο σημαντικό είναι για την ταινία το θέμα της γλώσσας;
Πολύ, γιατί έχει αφενός έχει να κάνει με την αίσθηση του ρεαλισμού – δεν ήθελα να μιμηθούμε τον απλοϊκό τρόπο που το Χόλιγουντ προσεγγίζει ανάλογες περιπτώσεις και αφετέρου την αντίθεση μιας πολύγλωσσης, πολυπολιτισμικής πόλης όπως το Μόντρεαλ με τη δυσκολία δυο ανθρώπων να επικοινωνήσουν.
Όλες οι ταινίες σας έχουν να κάνουν με οικογενειακά θέματα. Γιατί εστιάζετε σε αυτού του είδους τις ανθρώπινες σχέσεις;
Είναι οι σχέσεις που μας καθορίζουν περισσότερο και αναγνωρίζω πως στο δικό μου κινηματογραφικό κόσμο η εικόνα της μητέρας μου είναι ιδιαίτερα σημαντική ως επιρροή. Ήταν μια γυναίκα που πάλεψε στη ζωή της με αξιοπρέπεια, αν και δεν ήταν μορφωμένη ή ευκατάστατη. Μεγάλωσε δυο παιδιά και μου πέρασε σπουδαίες ηθικές αξίες με τρόπο έμμεσο, μα πολύ αποτελεσματικό. Οι γυναικείες φιγούρες των ταινιών μου έχουν δανειστεί στοιχεία από το χαρακτήρα της και περισσότερο απ’ όλες η Μέιρα.
Έχετε σκηνοθετήσει πολλά διαφημιστικά και βίντεοκλίπ. Θεωρείται πως όλη αυτή η εμπειρία σας βοήθησε και πως, γιατί το αφηγηματικό σας στιλ είναι πλέον εντελώς διαφορετικό…
Κι όμως ήταν κάτι πολύ χρήσιμο, κυρίως γιατί με προστάτεψε από το να ξεκινήσω θεωρώντας πως πρέπει να αποδείξω κάτι. Να συστηθώ ως δεξιοτέχνης, ως ικανός αφηγητής, ένα άγχος το οποίο παρατηρείς σε πολλά σκηνοθετικά ντεμπούτα. Εγώ είχα ήδη δοκιμάσει τα «φανταχτερά παιχνίδια», είχα πειραματιστεί με την τεχνική και μπόρεσα πιο εύκολα να επικεντρωθώ στην κινηματογραφική ουσία: την αλήθεια της συγκεκριμένης κάθε φορά ιστορίας και των χαρακτήρων της.
Ντενίς Αρκάν, Φιλίπ Φαλαρντό, Ντενίς Βιλνέβ, Χαβιέ Ντολάν… Το γαλλόφωνο καναδέζικο σινεμά είναι ιδιαίτερα ακμαίο, γεμάτο ταλαντούχους ανθρώπους. Τι πιστεύετε ότι σας ενώνει με όλους αυτούς τους δημιουργούς;
Θα πρόσθετα και τον Ντενίς Κοτέ, τον οποίο θαυμάζω. Οι κοινές πολιτιστικές μας καταβολές σίγουρα παίζουν ρόλο, όπως και το ότι η κινηματογραφική βιομηχανία μας δεν περιμένει να βγάλει χρήματα από εμάς. Ευτυχώς, που λέει ο λόγος, δεν είμαστε Χόλιγουντ, οπότε διατηρούμε μια ελευθερία έκφρασης που μας κάνει πιο δυναμικούς. Είναι όπως και στο σύγχρονο ελληνικό σινεμά, όπου τα χρήματα είναι όλο και λιγότερα, αλλά μέσα από την κρίση βγαίνουν νέα ταλέντα και ενδιαφέρουσες ταινίες, πολλές από τις οποίες μου φαίνονται εξαιρετικές. Αφού δεν θα βγάλουμε πολλά λεφτά λοιπόν, ας δοκιμάσουμε να πούμε μερικές ωραίες ιστορίες…
Περισσότερες πληροφορίες
Φελίξ & Μέιρα
Ένας ελεύθερος άντρας και μια παντρεμένη Εβραία της χασιδικής κοινότητας συναντιούνται στο σύγχρονο Μόντρεαλ και αναπτύσσουν μια ιδιαίτερη, έξω από τους κανόνες, ερωτική σχέση.
