Το αναδρομικό αφιέρωμα «Εικόνα και Χρόνος, Αντρέι Ταρκόφσκι» (12-18/2) προβάλλει στην Ταινιοθήκη την πλήρη φιλμογραφία του Ρώσου δημιουργού, το σινεμά του οποίου παραμένει κάτι παραπάνω από επίκαιρο.
Ποίηση
Αν λείπει κάτι αφόρητα από τον υπέρ το δέον κυνικό 21ο αιώνα είναι η ποιητικότητα. Το σινεμά του Ταρκόφσκι σε εξοστρακίζει από το βόλεμα του νατουραλισμού, δίνοντάς σου τη δυνατότητα να ταξιδέψεις σε συναρπαστικούς κινηματογραφικούς κόσμους, όπου η κυριολεξία και ο ορθολογισμός είναι βαρίδια που σε κρατούν στο έδαφος.
Ρωσική λογοτεχνία
Δεν είναι μόνον η μεταφορά στην οθόνη του «Πικνίκ δίπλα στο δρόμο» («Στάλκερ») των αδερφών Στρουγκάτσκι αλλά και των ποιημάτων του πατέρα του Αρσένι. Είναι το πνεύμα του Φιόντορ Ντοστογιέφσκι και του Αλεξάντρ Σολζενίτσιν αλλά και αυτό των μεγάλων ποιητών Σεργκέι Γεσένιν και Αλεξάντρ Πούσκιν, το οποίο διατρέχει το σύνολο του έργο του.
Χρόνος
Στην εποχή που η ψηφιακή πληροφορία ταξιδεύει με εξωπραγματικές ταχύτητες, το σινεμά του σπουδαίου Ρώσου αποτελεί μια σπάνια ευκαιρία να επιβραδύνουμε και να παρατηρήσουμε. Από τη θέση του σκηνοθέτη-θεός ο Ταρκόφσκι πότε σταματά και πότε ανακυκλώνει το χρόνο, αποδομώντας την έννοιά του και φέρνοντάς μας αντιμέτωπους με την κατάρα της θνητότητας.
Μυσταγωγία
Ο Ταρκόφσκι προσέγγιζε με μια σπάνια μυστικιστική ματιά το χριστιανισμό. Ταξίδευε στο χρόνο για να συναντήσει τον αρχέγονο φόβο απέναντι στο θάνατο, δίνοντας νέα σημασία στο θρησκευτικό αίσθημα. Οι έκδηλες μεταφυσικές του ανησυχίες έρχονταν σε αντιπαράθεση με το σοβιετικό ιστορικό υλισμό. Και ο Ταρκόφσκι πλήρωσε το τίμημα αυτής του της πίστης.
Εικαστική δεξιοτεχνία
Δεν είναι μόνο η απαράμιλλη αισθητική των πλάνων που τον κάνουν αξεπέραστο. Είναι η μεθυστική κίνηση της κάμεράς του, η οποία «ζωντανεύει» τις μοναδικής ακρίβειας εικαστικές συνθέσεις του. Την ίδια στιγμή τα πάντα αποτελούν κομμάτια του προσεκτικά δομημένου κινηματογραφικού του σύμπαντος, όπου φόρμα και περιεχόμενο ισορροπούν μοναδικά.
Κινηματογραφικοί απόγονοι
Το σινεμά του είναι ακόμη ζωντανό μέσα από τις δουλειές των μοντέρνων απογόνων του. Από τον Μπέλα Ταρ μέχρι τον... Γουές Άντερσον, η κινηματογραφική κληρονομιά που άφησε πίσω του ο Ρώσος οραματιστής είναι ακόμη ορατή σχεδόν στο σύνολο του σύγχρονου καλλιτεχνικού κινηματογράφου. Σίγουρα οι ταρκοφσκικές εικόνες κάτι θα σας θυμίζουν...
