© Valeria Isaeva
Πάντα περιλάμβανε συγκινήσεις (και) για τους μουσικόφιλους ο προγραμματισμός των εκδηλώσεων του Μικρού Θεάτρου της αρχαίας Επιδαύρου. Φέτος, όμως, το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου ίσως και να ξεπέρασε εαυτόν, φιλοξενώντας μια σειρά από πολύ ενδιαφέρουσες παραστάσεις: τα "Εννιά Νούφαρα από τη Νεκρή Όχθη" του Κωνσταντίνου Βήτα, την ηχητική εκδρομή "1961" του Κορνήλιου Σελαμσή στα ερείπια του παρόντος, αλλά και τα αναπάντεχα "Πορτοκάλια της Παλαιάς Επιδαύρου" του Θοδωρή Γκόνη.
Ο απολογισμός, ωστόσο, κινδυνεύει να κριθεί ελλιπής αν δεν συμπεριλάβει και τις εντυπώσεις από το επερχόμενο "CHOREKA", το οποίο μπορεί να περιγραφεί ως συναυλιακό διήμερο (Παρασκευή 31/7 & Σάββατο 1/8) με μια ιδιαίτερη πρόταση γύρω από τη γυναικεία φωνή. Στους συντελεστές του βρίσκονται ονόματα εγνωσμένης αξίας, όπως π.χ. ο Χαράλαμπος Γωγιός ή το γυναικείο χορωδιακό σύνολο CHÓRES (θα εμφανιστεί σε μουσική διεύθυνση Ειρήνης Πατσέα), όπου εξακολουθεί να εμπλέκεται και η Μαρίνα Σάττι, ως καλλιτεχνική του διευθύντρια. Μάλιστα, θ' ανέβει και η ίδια στη σκηνή, ενώ αναμένεται να τραγουδήσει και ο διακεκριμένος βαθύφωνος Τάσος Αποστόλου.
Ο ορίζοντας του "CHOREKA" ξετυλίγεται φιλόδοξος, αφού στόχος των δύο βραδιών είναι να ριχτούν γέφυρες μεταξύ της λόγιας πολυφωνικής έκφρασης και ήχων με σαφές σύγχρονο στίγμα, καλύπτοντας ένα τεράστιο χρονικό φάσμα –το οποίο εκκινεί από την αρχαϊκή εποχή της αρχαίας Ελλάδας, φτάνοντας μέχρι και τις μέρες μας. Γι' αυτό αξίζει ν' ανοίξει εδώ μια παρένθεση, ώστε να τονιστεί ότι μόνο τυχαία δεν είναι η ανάμειξη του Γωγιού σ' ένα τέτοιο εγχείρημα.
Δεν είναι δύσκολο να βρει κανείς τις περγαμηνές του Αθηναίου συνθέτη (σπουδές, διεθνείς βραβεύσεις κ.ά.), εάν τον ψάξει στο ίντερνετ. Αυτό που δεν εντοπίζεται εύκολα είναι το νήμα που ενώνει τις "Όπερες των Ζητιάνων" –με τις οποίες και πρωτακούστηκε ευρύτερα τ' όνομά του, πίσω στο 2008– με το "CHOREKA". Αναδεικνύοντας έναν δημιουργικό νου που δεν έχει πάψει ν' αναρωτιέται τι θέλουμε από την όπερα στην Ελλάδα και τολμά να υπονομεύει ηχητικά τις πολιτισμικές μας κανονικότητες με λίαν περιπετειώδεις πειραματισμούς, παίρνοντας ρίσκο για το τι, τελικά, θα προκύψει. Εδώ στο Αθηνόραμα, ας πούμε, επαινέσαμε σε πρόσφατα χρόνια το έργο του "Ο Θάνατος του Άντονυ" (2022), αναρωτώμενοι αν μια τόσο αξέχαστα… εξωφρενική στιγμή, που θέλησε πολύ συνειδητά να θολώσει τα όρια μεταξύ όσων κατασκευάζουμε σαν "υψηλή τέχνη" και όσων περιφρονούμε σαν "ελαφρά διασκέδαση", θα αντιμετωπίζεται στο μέλλον ως σημείο αναφοράς για την εξέλιξη και την ταυτότητα της εγχώριας όπερας.
Αλλά τι ακριβώς θα δουν όσοι ταξιδέψουν μέχρι τη Μικρή Επίδαυρο; Εδώ και 25 χρόνια, με αφορμή διάφορες θεατρικές παραστάσεις, ο Γωγιός έχει γράψει πλήθος χορικών για γυναικείες φωνές, σε στίχους λ.χ. Αισχύλου, Σοφοκλή, Novalis, Καλλίμαχου, Μποστ κ.ά. Τώρα, λοιπόν, όλα αυτά θα ενωθούν σε μια συναυλιακή εμπειρία που μπορεί να χωρέσει τόσο την ικεσία, όσο και τη σάτιρα, με όχημα τις CHÓRES και την ικανότητά τους να σταθούν και ως πρέσβειρες ενός στιβαρού λόγιου παρελθόντος, μα και ως φορείς ανατρεπτικών ηχητικών πρωτοβουλιών –σαν κι εκείνες που έχει επιμεληθεί για χάρη τους το Athenaeum Saxophone Quartet. Αντίστοιχα, η Μαρίνα Σάττι θα βρεθεί (διαβάζουμε) σε "εκρηκτική αντίστιξη" με αυτοσχεδιαστικές τζαζ μεταγραφές υπογεγραμμένες από το Yiannis Papadopoulos Trio, ενώ ο Τάσος Αποστόλου καλείται να λειτουργήσει ως κάτι σαν ανδρικός αντίλογος.
Σε κάθε περίπτωση, στόχος του "CHOREKA" παραμένει η ανάδειξη της δημιουργικής δύναμης της γυναικείας φωνής μέσα στους αιώνες. Η οποία ενυπάρχει, βρίσκεται ή εν τέλει χτίζεται κάθε φορά που καλείται να σπάσει τη σιωπή της, αναπροσαρμόζοντας, παράλληλα, την κοινωνική και πολιτισμική της ορατότητα.
