Άκης Ταχματζίδης
Σαν άνθρωπος που από παιδί αγαπά την παραδοσιακή μουσική και σαν ενήλικας πλέον που συνάμα με αυτό, μεγαλώνει την αγάπη του για τη ροκ μουσική, οι Θραξ Πανκc ήταν πάντα μια αδυναμία. Είχα τη χαρά να μιλήσω μαζί τους, σε μια συζήτηση γεμάτη από τη συναρπαστική ζωντάνια που χαρακτηρίζει και τη μουική τους. Ας μάθουμε λοιπόν λίγο καλύτερα ποιοι είναι ο Βάιος, ο Γιώργος και ο Πάνος όταν κατεβαίνουν από τη σκηνή…
Ποια είναι η βάση σας τον τελευταίο καιρό και με τι ασχολείστε εκτός μουσικής;
Πάνος: Πλέον βάση μας είναι η Αθήνα. Πέρα απ' τη μουσική για μένα θα παίξει γυμναστική, ορειβασία, φωτογραφία, μαγείρεμα…αναλόγως πάντα τον ελεύθερο χρόνο που υπάρχει.
Γιώργος: Εγώ Αθήνα ήρθα λίγο πριν την καραντίνα, και εκτός από το διάλειμμα της πρώτης πανδημίας που πέρασα στην Ορεστιάδα, βρίσκομαι εδώ. Η μεγάλη μου αγάπη είναι τα μελίσσια μου -που ήταν και η βασική μου ασχολία- και παρόλο που τον τελευταίο καιρό δουλεύει στο ρελαντί, συχνά ανεβαίνω για να τα περιποιηθώ.
Βάιος: Εκτός μουσικής, ενδιαφέρομαι για συναυλίες, εκθέσεις, θέατρα, εκδρομές στη φύση, ταξίδια σε όλον τον κόσμο, πεζοπορίες και φυσικά τελευταία μου αρέσει πολύ να κάνω πατίνια!
Ξεκινήσατε 2 άτομα και τώρα είστε μια τετραμελής μπάντα. Πού έγινε η αρχή και πώς φτάσαμε στους Θραξ Πανξ όπως τους ξέρουμε σήμερα;
Γιώργος: Αρχικά γνωριστήκαμε με το Βάιο γύρω στο 2004 και σιγά σιγά αρχίσαμε να παίζουμε θρακιώτικα σε γλέντια, κάλαντα, έθιμα και πορείες, ταυτόχρονα όμως με άλλα είδη. Το 2007 αρχίσαμε να δένουμε περισσότερο και να παίζουμε σε φεστιβάλ σε διάφορα μέρη της Ελλάδας, μέχρι που το 2010 μας ζητήθηκε ένα όνομα για την αφίσα του φεστιβάλ "Μεσογειοτόπια" στη Μυτιλήνη κ μας ονομάσαμε θραξ πάνκc! Συνεχίσαμε έτσι για μερικά χρόνια μέχρι που το 2015 συναντήσαμε τον Πάνο σε μια μογγολική γιούρτα, παίξαμε μαζί και αποφασίσαμε να συμπορευτούμ. Η ανάγκη μας για ποιοτικό ήχο μας οδήγησε στον Μάρκο, τον ηχολήπτη μας, που συμπλήρωσε το καρέ.
Υπήρχε κάποια έμπνευση στα ακούσματά σας που ενθάρρυνε το πάντρεμα παραδοσιακής και ροκ πανκ μουσικής;
Πάνος: Ακούγαμε όλοι μας καλλιτέχνες από διαφορετικά είδη και η αλήθεια είναι ότι οι περισσότεροι κάνανε όμορφα παντρέματα. Για παράδειγμα μπάντες όπως οι Gogol Bordelo, Balkan beat box αλλά και ελληνικές μπάντες και μουσικοί όπως ο Ντίνος Σαδίκης, ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου, οι Mode Plagal.
Γιώργος: Επίσης ειδικά τότε στο ξεκίνημα μας, όταν σπουδάζαμε και ανταλλάσσαμε ήχους και προτάσεις με παιδιά απ’ όλη τη χώρα, η παραδοσιακή και το πανκ ήταν οι βασικές μας λατρείες.
Βάιος: Έχουμε περάσει από πάρα πολλά διαφορετικά ήδη μουσικής: μέταλ, χιπ χοπ, ψυχεδελική ροκ, πανκ, ηλεκτρονική μουσική και πολλά πολλά ακόμη. Αναπόφευκτα όλα αυτά αναμειγνύονται στη δική μας δημιουργία.
Θα επιστρέφατε στη δημιουργία αμιγώς παραδοσιακού ήχου;
Πάνος: Να είναι εξ ολοκλήρου παραδοσιακός δύσκολο, αλλά να έχουμε σημεία μέσα σε κομμάτια με ήχο αμιγώς παραδοσιακό ναι, όπως άλλωστε έχουμε ξανακάνει. Γενικά όμως, προτιμάμε να πειράζουμε τον ήχο μας. Εξάλλου, υπάρχουν ήδη πολλοί όμορφοι μουσικοί εκεί έξω που φτιάχνουν καθαρά παραδοσιακό ήχο, και το κάνουν και πολύ καλά.
Βάιος: Αν το καλοσκεφτείς δεν υπάρχει κι αμιγώς παραδοσιακός ήχος. Περιγράφεται καλύτερα ως η μουσική που έφτασε στα αυτιά μας από τις προηγούμενες γενιές και επικράτησε στις σύγχρονες ηχογραφήσεις. Η παραδοσιακή μουσική εξελίσσεται μέσα στους αιώνες, μέσα από διαφορετικά όργανα, σε διαφορετικές τοποθεσίες και περιοχές, ακόμα και διαφορετικούς λαούς με παραλλαγές στους χορούς και στο τρόπο που αναπαράγονταν. Οι Θραξ είναι ένα πρότζεκτ που βασίζεται πολύ στον πειραματισμό και την καινοτομία, και αυτό είναι το επίκεντρο της προσέγγισής μας. Φτιάχνουμε μουσική για να εκφράσουμε τη γενιά και τις ανάγκες μας.
Πρόσφατα γιορτάσατε 10 χρόνια Θραξ Πανκc με περιοδείες στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Πώς είναι η αντίδραση του ευρωπαϊκού κοινού στον ελληνικό παραδοσιακό ήχο;
Πάνος : Αν και έχουμε κάνει πολλά ταξίδια στην Ευρώπη, κατά βάση το κοινό μας είναι Έλληνες. Παρόλα αυτά έχουμε παίξει και σε κάποιες συναυλίες - φεστιβάλ με αρκετούς ξένους και η ανταπόκριση ήταν πολύ ζεστή . Σίγουρα στην αρχή κοιτάνε λίγο περίεργα αλλά όσο περνάει η ώρα μπαίνουν όλο και περισσότερο στο ρυθμό της μπάντας.
Βάιος: Όσοι έρχονται στις συναυλίες μας και δεν μας γνωρίζουν ήδη, αφήνουν πολύ θετικά σχόλια! Οι μουσικόφιλοι στην Ευρώπη εκτιμούν πολύ τη βαλκανική μουσική και επιλέγουν να την ακούσουν με την πρώτη ευκαιρία. Άλλωστε από την Ελλάδα τα τελευταία χρόνια ξεκινούν να τουράρουν για το εξωτερικό πολύ ενδιαφέροντα σχήματα πειραματιζόμενα στον παραδοσιακό ήχο. Αλλά και όχι μόνο, νιώθω πως η underground ελληνική μουσική σκηνή κερδίζει το δικό της έδαφος στις μουσικές σκηνές του εξωτερικού.
Στις περιοδείες σας ανεβαίνετε συχνά στον Έβρο. Με δεδομένο ότι εκεί είναι οι ρίζες σας, βιώνετε τις συναυλίες καθόλου διαφορετικά;
Πάνος: Πάντα είναι όμορφα να επιστρέφεις στον τόπο του εγκλήματος και να βγαίνουν αναμνήσεις, έχουμε ζήσει τόσα εκεί. Εκεί γεννηθήκαμε, εκεί μεγαλώσαμε, εκεί νιώσαμε τα πρώτα σκιρτήματα στην καρδιά. Και ξέρεις, είναι ένας τόπος που ξέρουμε την εξέλιξή του: πώς μεταλλάσσεται, πώς μεταμορφώνεται, και αυτό έχει ένα τεράστιο ενδιαφέρον.
Γιώργος: Από μια άλλη σκοπιά βέβαια όταν παίζουμε στον Έβρο υπάρχει και ένα έντονο άγχος γιατί νιώθω ότι θα μας κρίνουν πολύ αυστηρά…Ίσως επειδή υπάρχουν άλλες απαιτήσεις, εκεί ο κόσμος γνωρίζει σε βάθος τη θρακιώτικη μουσική, αλλά βέβαια είναι και κάποιοι που δεν θέλουν να την ‘πειράζουμε’. Ακούμε όμως και τόσο όμορφα λόγια, που δε γίνεται παρά να μας δίνουν δύναμη για να συνεχίσουμε.
Βάιος: Είναι ο τόπος που φιλοξενεί την οικογένειά μας, όλα τα παιδικά μας βιώματα και τις γλυκές παιδικές μας αναμνήσεις. Πάντα είναι συγκινητικές οι συναυλίες μας εκεί, νιώθουμε τα χρόνια που περνούν, πώς μεγαλώνουμε μαζί άνθρωποι που γνωριζόμαστε από μωρά. Είναι πάντα μια ευκαιρία να γλεντήσουμε όλοι σαν παρέα και να θυμηθούμε τα παλιά. Μετά από τόσα χρόνια βέβαια, που μένουμε εκτός Ορεστιάδας, έχουμε πλέον αναπτύξει οικογένειες και φιλίες παντού στον κόσμο, όμως το ότι οι ρίζα μας βρίσκεται εκεί δεν αλλάζει.
Συχνά στις συναυλίες σας τηρείτε έναν πολιτικό λόγο. Πιστεύετε ότι η τέχνη οφείλει να είναι πολιτική;
Πάνος: Σίγουρα θέλουμε να μιλάμε για τα κακώς κείμενα και το τι συμβαίνει εκεί έξω. Σήμερα ό,τι και να κάνεις βέβαια θα μπορούσε να θεωρηθεί πολιτική τοποθέτηση, αλλά σε κάθε περίπτωση εμείς θέλουμε να στηρίζουμε τους αδικημένους αυτού του κόσμου. Από κει και πέρα θεωρούμε πως η τέχνη πρέπει να σε κρατάει σε επαγρύπνηση, όχι να σε καθοδηγεί.
Γιώργος: Είμαστε αυτοί που είμαστε, μιλάμε όπως θα μιλούσαμε στους φίλους μας, ως άνθρωπος προς άνθρωπο συζητώντας και υπενθυμίζοντας τα αυτονόητα. Τον τελευταίο καιρό βέβαια τίποτα δεν είναι αυτονόητο και πιστεύω θα βοηθούσε να στηρίζει ο ένας τον άλλο για να αγωνιζόμαστε μαζί κόντρα σε ό,τι μας πνίγει. Η έκφραση μέσα από την τέχνη πάντως είναι από μόνη της πολιτική και έχει να πει πολλά.
Βάιος: Ακόμα και ο τρόπος που ζει κανείς είναι μία πολιτική κίνηση και προσωπικά πιστεύω πολύ σε αυτό. Όλες οι κινήσεις μας μέσα στη μέρα φέρουν έναν πολιτικό αντίκτυπο. Τι θα ψωνίσουμε, γιατί θα το ψωνίσουμε, τι θα φάμε, που θα αφήσουμε τα χρήματά μας, πώς θα μιλήσουμε στους συνανθρώπους μας, πώς θα βγάλουμε το μεροκάματό μας και πολλά άλλα, όσο απλά κι ασήμαντα μπορεί να φαίνονται έχουν ένα πολιτικό απόηχο. Απλώς το να οργανωθείς σε μια πολιτική ομάδα έχει κι αυτό το νόημά του, όμως από μόνο του δε φτάνει. Η τέχνη προφανώς αντικατοπτρίζει όλα αυτά θέλοντας και μη.
Έχετε ντύσει μουσικά θεατρικές παραστάσεις, ξεφεύγοντας λίγο από το "κλασικό" σας, θα λέγαμε, μονοπάτι. Πώς ήταν αυτή η εμπειρία;
Πάνος : Μιλάς προφανώς για τις Βάκχες και τις Σπυριδούλες . Επίσης έχουμε γράψει μουσική και για κουκλοθέατρο για την ομάδα "Μαρμίτα” στη Θεσσαλονίκη. Μας αρέσει να βγαίνουμε από το "καβούκι” μας και να δουλεύουμε σε διαφορετικές συνθήκες . Κάθε μία από αυτές τις δουλειές είχε διαφορετικές ιδιαιτερότητες μιας και ο τρόπος εργασίας όταν συνεργάζεσαι με ανθρώπους άλλου τομέα, αλλάζει ανάλογα με τις εκάστοτε ανάγκες. Αλλά μέσω τέτοιων διεργασιών έρχεται και μια εξέλιξη στον ήχο σου, που ίσως και να μην την περίμενες.
Βάιος: Θα λέγαμε χαριτολογώντας πως είναι το ψωμάκι μας! Αγαπάμε ιδιαίτερα να φτιάχνουμε μουσική για κάποια παράσταση ή ταινία, είναι σαν να φτιάχνουμε κόσμους υπαρκτούς και μη, και μετά έχουμε την ευκαιρία να ταξιδέψουμε μέσα τους μαζί με τον ακροατή. Πραγματικά είναι μια διαδικασία που μας ανοίγει καινούριους ορίζοντες και το απολαμβάνουμε πάρα πολύ.
Τα τελευταία μερικά χρόνια βλέπουμε μεγάλη άνοδο στην παραδοσιακή μουσική, άλλοι το αντιμετωπίζουν καχύποπτα ως εφήμερη μόδα, άλλοι το θεωρούν ουσιαστική και δημιουργική επαναγνωριμία με το είδος. Εσείς θεωρείτε ότι υπάρχει ειλικρίνεια σε αυτήν την επαφή;
Βάιος: Σε αυτές τις περιπτώσεις πάντα υπάρχει μέσα και το κομμάτι μόδα. Η ιστορία έχει δείξει πως ακόμα και τις πιο ασυμβίβαστες τέχνες, κάποιοι βρέθηκαν να τις εκμεταλλεύονται εμπορικά. Έχουμε δει συγκροτήματα να γεννιούνται μέσα στις δυσκολίες και το περιθώριο και τελικά να γίνονται mainstream και viral, δημιουργώντας ολόκληρο lifestyle. Είναι η μουσική βιομηχανία; Είναι οι ανάγκες που εκδηλώνονται καθολικά; Είναι κι επανάσταση; Σίγουρα είναι όλα μαζί. Έτσι είναι και η παραδοσιακή μουσική, η οποία κάνει κι αυτή τη διαδρομή της.
Γιώργος: Η χώρα μας σε αλληλεπίδραση με όλους τους γείτονές μας, έχουμε έναν αστείρευτο πλούτο που σίγουρα τα τελευταία χρόνια μελετάται κόρον. Γίνονται όλο και περισσότερα γλέντια, μάλλον επειδή τα έχουμε πολύ μεγάλη ανάγκη, και ίσως και αυτό κάνει τον κύκλο του και ξεφουσκώσει. Θα φανεί… Ως τότε ας το χαρούμε όπως και τις άλλες μουσικάρες που γουστάρουμε!
Τι είναι αυτό που τελικά σας ενώνει σαν ομάδα, καλλιτεχνικά αλλά και στις μεταξύ σας σχέσεις;
Πάνος: Σίγουρα η μουσική παίζει κυρίαρχο ρόλο. Βέβαια έχουμε φάει ψωμί και αλάτι όλα αυτά τα χρόνια, οπότε καταλαβαίνεις πως έχουμε αποκτήσει μια οικογενειακή σχέση. Μπορεί φυσικά να έχουμε τις καλές και τις κακές μας στιγμές αλλά στο τέλος πάντα μένει ένα χαμόγελο.
Γιώργος: Η μπάντα μας είναι το παιδί μας και το αγαπάμε πάρα πολύ!
Βάιος: Είναι η μουσική που μας ενώνει! Προχωράμε με απόλυτη αγάπη και πίστη στο πρότζεκτ μας. Έχουμε τις ομοιότητές μας σαν άνθρωποι, αλλά είμαστε και πολύ διαφορετικοί. Φροντίζουμε λοιπόν να κρατάμε όσο μπορούμε την ψυχραιμία μας, να συζητάμε τις δυσκολίες μας και να είμαστε ξεκάθαροι στις διαπροσωπικές μας σχέσεις.
Ως άτομα που υμνούν σίγουρα την παράδοση, πώς βιώνετε τη ζωή στην πόλη;
Πάνος: Ωραία ερώτηση. Πιστεύω πως όλα θέλουν ένα μέτρο. Καλή η πόλη, αλλά το να είσαι συνέχεια σε ένα αστικό τοπίο εμένα προσωπικά δεν μου κάνει καλό.
Γιώργος: Άχ, τα μελισσάκια μου τα καλά…
Βάιος: Περνάω πολύ όμορφα στην Αθήνα, είναι ένα μέρος που ό,τι περίεργο και να σκεφτείς να κάνεις, ιδίως μουσικά, θα βρεις κι άλλους να ακολουθήσουν. Έχει πάρα πολλά ενδιαφέροντα πράγματα, που δύσκολα βρίσκεις αλλού. Λειτουργεί σαν καταφύγιο, αφού μπορώ να υπάρχω και να επιβιώνω κάνοντας αυτά που αγαπάω. Σίγουρα κάποιες στιγμές χρειάζομαι βόλτες στην εξοχή, ή ταξίδια για να αλλάξω παραστάσεις. Βέβαια, λόγω δουλειάς ταξιδεύω τόσο, ώστε να μην με βαραίνει η αστική ζωή και πάντα να μου μένει η καλύτερη δυνατή εμπειρία από αυτή.
Τι περιμένουμε τώρα από τους Θραξ Πανκc;
Πάνος : Από τους Θραξ για αρχή να περιμένετε μια πάρα πολύ όμορφη βραδιά στις 27 Μαρτίου στο αμαξοστάσιο στο Φεστιβάλ Μπύρας, παρέα με τους "Πύρινη Λαίλαπα” . Από εκεί και πέρα, ετοιμάζουμε καινούργιες μουσικές, αλλά και ένα πολύ δυνατό καλοκαιρινό πρόγραμμα.
Βάιος: Έτσι ακριβώς, 27 Μαρτίου πάμε για μπύρες! Μετά, θα κάνουμε ένα καλό διάλειμμα και ετοιμαζόμαστε για στούντιο και δυνατές συναυλίες!
Τους περιμένουμε για πολλά λάιβ "Πανκοπανηγυροψυχεδέλειας"!
