Marcel Dettmann: "Όλα έχουν γίνει πιο γρήγορα, πιο επιφανειακά στην techno σήμερα"

Λίγο πριν ανέβει στο booth του EDEN στο Ωδείο Αθηνών (30/11), ο Marcel Dettmann – μία από τις πιο καθοριστικές φιγούρες της παγκόσμιας techno και εμβληματικός resident του Berghain – μιλά για την εξέλιξη της σκηνής, τη σχέση του με το Βερολίνο και τη σταθερή του πίστη στην αυθεντικότητα. Με αφορμή την επιστροφή του στην Αθήνα, ο Γερμανός καλλιτέχνης ξεδιπλώνει τη φιλοσοφία του πίσω από τον ήχο, τις ρίζες και τη δημιουργική του πορεία, σε μια συζήτηση που φωτίζει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβάνεται το σημερινό club culture.

Έχεις παίξει σε αμέτρητες πόλεις, αλλά κάθε κοινό έχει τη δική του ενέργεια. Με τι συνδέεις την Αθήνα και τι περιμένεις από το επόμενο EDEN (30/11);
Η Αθήνα έχει μια αμεσότητα που σπανίζει πια. Καμία πόζα, κανένα hype… Ο κόσμος έρχεται πραγματικά για τη μουσική. Το νιώθεις αμέσως. Στο EDEN περιμένω ακριβώς αυτή την ανοιχτότητα· ένα κοινό πρόθυμο να ρισκάρει μαζί μου.

Detroit techno, EBM, new wave, industrial… οι επιρροές σου είναι πολλές. Ποιο από αυτά τα ηχητικά πεδία σε αγγίζει σήμερα πιο έντονα;
Το Chicago και το Detroit ήταν πάντα σημαντικά σημεία αναφοράς για μένα. Αυτό το μείγμα συναισθήματος, σωματικότητας και ελευθερίας με διαμόρφωσε. Και το EBM είναι πραγματικά το αρχικό μου θεμέλιο… Από εκεί ξεκίνησαν όλα. Η ωμή ενέργεια, η μηχανική πειθαρχία, η στάση. Σήμερα αυτή η συνδυαστική ταυτότητα ακούγεται πιο δυνατά. Το Detroit έδωσε την αρχιτεκτονική, το Chicago τον παλμό και το EBM την αφετηρία.

Το "Berghain" έχει διαμορφώσει τη σύγχρονη techno με μοναδικό τρόπο. Τι σου έχει μάθει η μακρόχρονη residency για την club culture και την εξέλιξή σου ως καλλιτέχνη;
Ότι η στασιμότητα είναι θανατηφόρα. Όταν παίζεις στο ίδιο δωμάτιο για χρόνια, πρέπει να συνεχίζεις να κινείσαι. Χωρίς νοσταλγία, χωρίς τη σιγουριά ότι "αυτό δούλεψε στο παρελθόν". Το "Berghain" σε αναγκάζει να μένεις ειλικρινής και να παίρνεις ρίσκα.

Και πώς βλέπεις τη σκηνή της πόλης σήμερα;
Το Βερολίνο έχει χάσει κάποιους από τους μύθους του, αλλά όχι την ενέργειά του. Τα μεγάλα ονόματα κυριαρχούν λιγότερο και υπάρχουν πολλοί νέοι χώροι και μικρότερες σκηνές. Είναι πιο κατακερματισμένο, αλλά ζωντανό. Απλώς πρέπει να κοιτάξεις πιο προσεκτικά.

Μεγάλωσες στην Ανατολική Γερμανία και ανακάλυψες τη μουσική μέσω του post-punk και του industrial. Πώς σε διαμόρφωσαν αυτά τα πρώτα βιώματα;
Μεγάλωσα σε έναν τόπο όπου η μουσική ήταν απόδραση. Το post-punk και το industrial ήταν για μένα περισσότερο στάση παρά στιλ. Με έμαθαν νωρίς ότι πρέπει να βρεις τη δική σου γλώσσα και ότι αυτή δεν χρειάζεται να αρέσει σε όλους.

Πώς επιλέγεις τους καλλιτέχνες που κυκλοφορούν μουσική μέσω του label σου, MDR;
Αναζητώ χαρακτήρα. Χωρίς συμβιβασμούς, χωρίς τάσεις. Όταν η μουσική ανοίγει αμέσως τον δικό της κόσμο, ενδιαφέρομαι. Και πρέπει να νιώσω ότι δεν φτιάχτηκε για κάποιον αλγόριθμο.

Πολλοί περιγράφουν τα σετ σου ως "τελετουργικά” ή "υπνωτικά.” Δημιουργείς συνειδητά αυτή την ατμόσφαιρα ή προκύπτει φυσικά;
Εγώ θέτω το πλαίσιο, αλλά η μαγεία συμβαίνει στον χώρο. Αν γίνεται υπνωτικό, είναι επειδή εγώ και το κοινό συναντιόμαστε στο ίδιο σημείο. Δεν μπορείς να το σχεδιάσεις… μόνο να δημιουργήσεις τις συνθήκες γι’ αυτό.

Η techno έχει αλλάξει πολύ την τελευταία δεκαετία. Ποιες μετατοπίσεις σού κάνουν τη μεγαλύτερη εντύπωση;
Όλα έχουν γίνει πιο γρήγορα, πιο επιφανειακά. Ταυτόχρονα όμως αναδύονται παντού ισχυρές μικρότερες σκηνές. Η techno σήμερα είναι λιγότερο ένα κέντρο και περισσότερο ένα δίκτυο. Όσο δεν χάνεις τη στάση σου, αυτό είναι υγιές.

Το οπτικό μέρος ενός σετ παίζει σημαντικό ρόλο στη δουλειά σου. Πώς προσεγγίζεις τη σχέση ήχου, εικόνας και χώρου;
Για μένα είναι ένα ενιαίο σύστημα. Ένα κομμάτι μπορεί να ξεκινήσει από μια σκιά. Μια φωτογραφία μπορεί να ξεκινήσει από μια συχνότητα. Δεν δουλεύω γραμμικά: εικόνα, χώρος και ήχος επηρεάζουν μεταξύ τους σαν κύκλος.

Τι εξερευνάς αυτή την περίοδο στο στούντιο;
Δουλεύω εντατικά το άλμπουμ "My Own Shadow". Στο στούντιο με ενδιαφέρουν κυρίως πράγματα που αναπτύσσονται, μετατοπίζονται, συγκρούονται. Δουλεύω πολύ με sequences που σπρώχνουν η μία την άλλη και με ήχους που κουβαλούν μια ένταση χωρίς να είναι υπερπαραγωγές. Δεν με απασχολεί τόσο το είδος, όσο το να δημιουργήσω τη δική μου ροή… κάτι που χτίζεται οργανικά και παραμένει αρκετά ανοιχτό ώστε να λειτουργεί διαφορετικά σε live πλαίσιο.

> Δείτε όλες τις συναυλίες της εβδομάδας στον οδηγό μουσικής του "α".