"Τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα δεν βρίσκονται έξω από την παράδοση"

Και κάπου εδώ, ενώ το καλοκαίρι τελείωσε και το κοντέρ του "μάτια μου για σένα έχω..."-μετρητή μας έφτασε στο κόκκινο, ήρθε η ώρα για... ένα ακόμη πανηγύρι. Αυτό όμως δεν μοιάζει με κάνενα άλλο -κι αυτό δεν είναι δημοσιογραφική υπερβολή. Ο λόγος για το Paniqueeri Fest, μια νέα πρωτοβουλία που οραματίστηκε ένα πανηγύρι γεννημένο στο σήμερα, στην καρδιά της Αθήνας. Ένα γλέντι που είναι και συμπεριληπτικό σε κάθε ταυτότητα, και ρίχνεις και τις στροφούλες σου. Έρχεται την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου στο Σεράφειο του Δήμου Αθηναίων (Εχελιδών 19 & Πειραιώς 144) και αυτά είναι όσα μας είπαν για αυτό 3 μέλη της δημιουργικής ομάδα του, οι Chrys, Celestine και Jay.

Πώς προέκυψε η ιδέα για το φεστιβάλ; 

Chrys: Μεγαλώσαμε ακούγοντας ότι το πανηγύρι είναι μία από τις πιο αυθεντικές εκφράσεις της ελληνικής κοινότητας. Το Paniqueeri γεννήθηκε από την επιθυμία να ξανασυστηθούμε με αυτή την παράδοση και να τη δούμε ως κάτι ζωντανό, ανοιχτό και διαρκώς εξελισσόμενο, όχι ως ένα μουσειακό αντικείμενο. 

Jay: Κάποια στιγμή θα γινόταν! Κάθε μας πάρτυ καταλήγει σε πανηγύρι.

 

⁠Τι να περιμένουμε να δούμε στο Paniqueeri;

Chrys: Στο πρόγραμμα συναντιούνται ζωντανή μουσική, παραδοσιακοί χοροί, κινηματογράφος, δημιουργοί, φαγητό και κοινότητα. Θα φιλοξενούμε τις Κουμπάρες, με ένα ιδιαίτερο surprise act από τη Destiny, τον Bobby Damore μαζί με τη Celestine Matel, καθώς και τη Banda Calda, ενώ η βραδιά θα κορυφωθεί με ένα surprise closing από την Άννα Γούλα και την μπάντα της. Χορούς θα παρουσιάσουν τα αμυγδαλοτσακίσματα, ενώ στο κινηματογραφικό πρόγραμμα, σε συνεργασία με το Kino Athens, θα προβληθεί και το μικρού μήκους ντοκιμαντέρ "Paniqueeri", γύρω από τη σχέση της παράδοσης, της κοινότητας και της σύγχρονης queer εμπειρίας.

Τα ΛΟΑΤΚΙ άτομα δεν έρχονται να συναντήσουν το πανηγύρι απ’ έξω· ήταν πάντα μέρος του.

Παράλληλα, θα συμμετέχουν ανεξάρτητοι δημιουργοί και συνεργάτες του φεστιβάλ, συνθέτοντας μια γιορτή πολιτισμού, συνάντησης και συμμετοχής. Θέλουμε ο κόσμος να έρθει για τη μουσική και να φύγει έχοντας ζήσει μια διαφορετική εκδοχή του τι μπορεί να είναι ένα σύγχρονο ελληνικό πανηγύρι.

Celestine: Η ανατροπή θα είναι το πώς οι μειονότητες συνεισέφεραν έμπρακτα στην διαμόρφωση των εθίμων της ελληνικής επικράτειας μέσα από τραγούδια και όχι μόνο. 

Ποια στοιχεία αγαπάτε σε ένα ελληνικό πανηγύρι;

Chrys: Τον κύκλο. Κυριολεκτικά και συμβολικά. Στον κύκλο δεν έχει σημασία ποιος είσαι, τι δουλειά κάνεις, πόσο χρονών είσαι ή πώς αυτοπροσδιορίζεσαι. Για λίγα λεπτά όλοι ακολουθούν τον ίδιο ρυθμό. Αυτή η συλλογικότητα είναι ίσως το πιο όμορφο στοιχείο της ελληνικής παράδοσης.

Celestine: Νομίζω η ανεμελιά και η ελευθερία που σου βγάζει το ελληνικό πανηγύρι. Δεν μας ενδιαφέρει ποιος είσαι, από πού είσαι, ποιον αγαπάς, αρκεί να χορεύεις και να τραγουδάς με την ψυχή σου. 

Jay: Το παραδοσιακό στοιχείο που κάθε καλοκαίρι φέρνει κοντά νέες και μεγαλύτερες ηλικίες για να διασκεδάσουμε με κάτι που μένει σταθερά το αγαπημένο μας κάθε χρόνο απ’ όταν ήμασταν μικρά.

Ποια είναι η αγαπημένη σας συνήθεια όταν πάτε σε ένα πανηγύρι;

Chrys: Η όλη τελετουργία του. Από το να μαζευτεί η παρέα από πριν, να βάλει τραγούδια στο ηχειάκι ενώ τσουγκρίζει και να οδηγηθούμε όλοι μαζί στο μεγάλο γλέντι και να χαιρετηθούμε μέχρι τον επόμενο χορό. 

Celestine: Αγάπη, ξεκάθαρα το φαΐ. Θέλω να ζήσω το "Σπύρος Παπαδόπουλος-Στην Υγειά μας ρε Παιδιά” realness, honey. 

Jay: Φαγητό! Ξεκάθαρα! Και το μισομεθυσμένο φλερτ σαν να βγήκε από παλιά ταινία.

Έχει η παράδοση μέσα της κάτι queer;

Chrys: H παράδοση δεν ήταν ποτέ μία και μοναδική. Σκεφτείτε πόσες διαφορετικές εκδοχές μπορεί να έχει το ίδιο δημοτικό τραγούδι ή ο ίδιος χορός από περιοχή σε περιοχή. Αυτή η πολλαπλότητα μάς θυμίζει ότι η παράδοση δεν είναι κάτι παγωμένο στον χρόνο αλλά μια συνεχής διαδικασία διαπραγμάτευσης και επανερμηνείας. Εκεί βρίσκουμε το σημείο συνάντησης με το Paniqueeri: όχι στην αναζήτηση ταυτοτήτων στο παρελθόν, αλλά στο δικαίωμα κάθε γενιάς να συνομιλεί δημιουργικά με την κληρονομιά που παραλαμβάνει.

Celestine: Ξεκάθαρα. Αρχικά ως άτομο βλάχικης καταγωγής (από την πλευρά της μητέρας μου –Τρίκαλα Θεσσαλίας forever), η παράδοση τόσο η δική μας όσο και γενικά του θεσσαλικού κάμπου έχει δώσει χώρο στο gender fluid πριν γίνει κουλ. Τρανό παράδειγμα: ο Βλάχικος γάμος όπου τον ρόλο της νύφης τον υποδύεται ένας άντρας. Drag στον θεσσαλικό κάμπο θα έλεγε κανείς. 

Jay: Άλλωστε, τα κουίρια υπήρχαμε από πάντα και συμμετείχαμε σε κάθε κοινωνική πτυχή και ας μην μπορούσαμε να εκδηλωθούμε ελεύθερα.

Μπορεί ο κόσμος των πανηγυριών και ο queer-ό-κοσμος να συναντηθούν;

Chrys: Η ερώτηση προϋποθέτει ότι μιλάμε για δύο διαφορετικούς κόσμους. Τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα δεν βρίσκονται έξω από την παράδοση. Είναι παιδιά, εγγόνια, φίλοι και συγγενείς των ίδιων κοινοτήτων που τη διαμορφώνουν και τη μεταφέρουν από γενιά σε γενιά. Δεν έρχονται να συναντήσουν το πανηγύρι απ’ έξω· ήταν πάντα μέρος του.

Celestine: Σαφώς. Θα πω ως κουήρ άντρας (ναι είμαι άντρας, get over it), η παράδοση πάντα τραβούσε την ΛΟΑΤΚΙ κοινότητα γιατί ήταν κάτι το οποίο αποτελούσε ασφαλές περιβάλλον, αφού, πάνω σε ένα γλέντι, κανείς δεν θα σε κακολογήσει για το τι είσαι. Σε αντίθεση βέβαια με το τι συμβαίνει στην καθημερινή ζωή. 

Ενόσω τα ΛΟΑΤΚΙ+ άτομα αντιμετωπίζουν συστημικά προβλήματα, και σε κοινωνικό επίπεδο η τρανσφοβία και οι αρνητικές συμπεριφορές καλά κρατούν. Έχει τη δύναμη ένα γλέντι να χτίσει γέφυρες επικοινωνίας; 

Chrys: Ένα γλέντι δεν μπορεί να λύσει τη τρανσφοβία ή τις διακρίσεις. Μπορεί όμως να κάνει κάτι που συχνά λείπει από τον δημόσιο διάλογο: να φέρει ανθρώπους σε πραγματική επαφή. Η ιστορία των πανηγυριών είναι, σε μεγάλο βαθμό, η ιστορία της συνύπαρξης. Όχι της συμφωνίας, αλλά της συνάντησης. Κανείς δεν αλλάζει άποψη μέσα σε ένα βράδυ· όμως όταν μοιράζεσαι έναν χώρο, ένα τραπέζι ή έναν χορό, ο άλλος παύει να είναι μια αφηρημένη κατηγορία και γίνεται πρόσωπο. Από εκεί μπορούν να ξεκινήσουν οι γέφυρες.

Celestine: Σίγουρα μπορεί να βοηθήσει γιατί πολύ απλά οι άνθρωποι αφήνουν τα τείχη τους να πέσουν και απολαμβάνουν την παρέα των ανθρώπων, ενώ παράλληλα γίνονται ανοικτοί σε ανθρώπους και καταστάσεις. 

Ας κλείσουμε μουσικά: για ποιο τραγούδι θα σηκωνόσασταν από την πλαστική καρέκλα για να σύρετε πρώτα τον χορό; 

Chrys: Το επόμενο. Γιατί στα καλά πανηγύρια πάντα υπάρχει ένα ακόμη τραγούδι που σε κάνει να λες "θα μείνω λίγο ακόμα". Και μετά άλλο ένα. Και άλλο ένα. Ίσως γι’ αυτό η πλαστική καρέκλα είναι ο πιο αισιόδοξος θεσμός του ελληνικού γλεντιού: υπάρχει πάντα με την υπόσχεση ότι θα καθίσεις, αλλά συνήθως καταλήγει να σε περιμένει.

Celestine: Ξεκάθαρα ικαριώτικο, γκερλ. Έχοντας ειδική σύνδεση με την Τήνο, νιώθω ότι τα νησιώτικα έχουν ένα ξεχωριστό μέρος στην καρδιά μου.

Jay: Για την "Ιτιά”, tribute στον παππού μου που το τραγουδούσε ως το default δημοτικό τραγούδι για να με σηκώσει να χορέψω όταν ήμουν μικρό.

Περισσότερες πληροφορίες στο paniqueer.gr.