Γνωστό ρητό θέλει τους αριθμούς να "λένε πάντα την αλήθεια", όμως απέναντι στο κρας τεστ της πραγματικότητας αυτή η γενική ισχύ στέκει μόνο με κάμποσους αστερίσκους, αλλά και με ορισμένες ηχηρές εξαιρέσεις.
Η Patti Smith, ας πούμε. Λίγο πριν εκπνεύσει το 2026 αναμένεται να γίνει 80 ετών, ενώ είναι μια καλλιτέχνιδα που παρουσιάζεται δημιουργικώς ανενεργή, αφού έχει να βγάλει καινούριο δίσκο από το 2012. Από τότε μετρά μόνο συμμετοχές σε δουλειές τρίτων (π.χ. των Soundwalk Collective, με τους οποίους και μας επισκέφθηκε το 2024) κι ένα live EP στα θρυλικά Electric Lady Studios για λογαριασμό του Spotify, ενώ τα τελευταία χρόνια δείχνει απορροφημένη με τις εκδόσεις απομνημονευμάτων και με πολιτικές διαμαρτυρίες για την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία ή για την επιθετικότητα του Ισραήλ.
Φυσικά, μισό και κάτι αιώνα μετά την κυκλοφορία του πολυσυζητημένου Horses (1971), η Αμερικανίδα τραγουδοποιός έχει κάθε δικαίωμα ν' αναπαύεται στις δάφνες της. Στο κάτω-κάτω, το Horses ακόμα θεωρείται απαραίτητο άκουσμα για την όποια ροκ εν ρολ παιδεία, αφού είναι άλμπουμ που επηρέασε τόσο την έκρηξη της πανκ σκηνής, όσο και τις παραφυάδες αυτής που έμελλε ν' ανθίσουν κάτω από τις ετικέτες "alternative rock", "indie rock" και "grunge", με αντιπροσωπευτικούς καλλιτέχνες σαν τους R.E.M., τον Morrissey ή την PJ Harvey να πίνουν νερό στ' όνομά του.
Για το ευρύτερο κοινό, πάλι, το όνομά της παραμένει στενά συνδεδεμένο με λαοφιλείς επιτυχίες σαν το "People Have The Power" του 1988 –μέχρι και σε εγχώρια τηλεοπτική διαφήμιση το έχουμε ακούσει, σε μια πλήρη διαστροφή του μηνύματός του– ή το γραμμένο παρέα με τον Bruce Springsteen "Because The Night" (1978). Και δεν είναι μόνο αυτά, ασφαλώς, αφού όσοι την ακολουθούν πιστά έχουν σταθεί και στην εύθραυστη, πικρή εσωτερικότητα του άλμπουμ Gone Again (1996), αλλά και σε ύστερα τραγούδια σαν το "April Fool" (από το Banga του 2012).
Την ίδια στιγμή, όμως, όλα τούτα μπορεί να κρίνονται έως και "ψιλά γράμματα" για όσους πήγαν να δουν την Patti Smith στο Ηρώδειο το 2013 ή στη διπλή εμφάνιση του 2016 στο "Piraeus 117 Academy". Και στις δύο περιπτώσεις, δηλαδή, απέδειξε γιατί, εφόσον επιθυμεί να σταθεί στη σκηνή, δεν έχει καμία ανάγκη την επικαιρότητα, τους νέους δίσκους ή κούφια, φριχτά μάρκετινγκ τερτίπια τα οποία προσπαθούν να την πουλήσουν στις μουσικόφιλες μάζες ως "ιέρεια του punk".
To 2013, λοιπόν, στα πιο μαύρα χρόνια της οικονομικής Κρίσης, έδωσε μια αληθώς φωτεινή συναυλία κάτω από τον καλοκαιρινό ουρανό, προβαίνοντας και σε μια σημαίνουσα χειρονομία, όταν κατέβηκε από τη σκηνή για να χορέψει με μια ασπροντυμένη κοπέλα από το κοινό, δίνοντας σινιάλο και στους υπόλοιπους ώστε να σπάσει ο κώδικας των διαζωμάτων (και των αντίστοιχων τιμών εισιτηρίων, ασφαλώς), αδιαφορώντας για τη δυσφορία των πρώτων, ακριβοπληρωμένων σειρών. Το 2016, έπειτα, στάθηκε ενώπιον του αθηναϊκού ακροατηρίου με μια ακατάβλητη, θαυμαστά ηλεκτρική ενέργεια, διασκευάζοντας Prince, φιλώντας το μπράτσο της κιθάρας της και συγκινώντας για ακόμα μία φορά όχι μόνο με τα λόγια της (π.χ. για τους ιθαγενείς Χόπι της Αριζόνα), μα και με τις κινήσεις της.
Για όλους αυτούς τους λόγους, το ραντεβού της Patti Smith και του κουαρτέτου της με τους Έλληνες φανς (Παρασκευή 15/5, στον Λυκαβηττό) αντιβαίνει τα όσα δηλώνουν οι αριθμοί· και αντιμετωπίζεται, δικαίως, ως "γεγονός". Λίγοι καλλιτέχνες, άλλωστε, είναι τόσο ταυτισμένοι με τους πιο αειθαλείς θρύλους του ροκ εν ρολ. Και ας μη γελιόμαστε, δεν θα έχουμε ες αεί το προνόμιο να τους χαιρόμαστε από κοντά.
