© Alexis Maryon
Σε διάφορες συνεντεύξεις, ο Mulate Astatke στέκεται συχνά στο πόσο χορτάτος αισθάνεται, θεωρώντας πως πέτυχε σε όσα φιλοδόξησε να κάνει. Κάτι που ίσως δίνει την καλύτερη απάντηση στο γιατί αποφάσισε ν' αποσυρθεί τώρα που κοντοζυγώνει, πια, στα 82. Κι από τη διεθνή, αποχαιρετιστήρια περιοδεία του δεν γινόταν, φυσικά, να λείψει η Ελλάδα: μια χώρα που αγκάλιασε την ιδιαίτερη μουσική του ήδη από το 2009, όταν τον είδαμε στο Synch Festival.
Τώρα, λοιπόν, μας δίνει ένα ακόμα ραντεβού, για μια τελευταία συναυλία στην Αθήνα (Πέμπτη 25/9, Θέατρο Βράχων). Με την οποία θα μας ξαναφέρει σ' επαφή με τους μεθυστικούς ήχους που διαμόρφωσαν μια απρόσμενη "swinging Addis" κατά τη μετάβαση από τη δεκαετία του 1960 σ' εκείνη του 1970, συντονίζοντας την Αντίς Αμπέμπα της Αιθιοπίας με το Λονδίνο και τη Νέα Υόρκη της εποχής. Παράλληλα, ετοιμάζεται να κυκλοφορήσει κι ένα φρέσκο άλμπουμ πλαισιωμένος από την πλήρη του big band, ως αντάξιο επίλογο σε όσα πέτυχε στα 60 χρόνια στα οποία δραστηριοποιείται.
Τα πράγματα, βέβαια, δεν ήταν πάντα τόσο ρόδινα, αφού η ζωή του Astatke δεν ήταν δίχως ανατροπές. Όταν γεννήθηκε, ας πούμε, η Αιθιοπία εξακολουθούσε να στέκει ως μια κραταιή χριστιανική αυτοκρατορία –και τα "χρυσά" χρόνια της ethio jazz συνέπεσαν με την έσχατη, ίσως, ακμή εκείνης της εποχής, η οποία τελείωσε βίαια το 1974. Ο ίδιος, επίσης, ξεκίνησε να γίνει μηχανικός, πριν γοητευτεί από τη latin εκδοχή της αμερικάνικης τζαζ, όπως και πολλοί νέοι Αφρικανοί της γενιάς του που είχαν την ευκαιρία να βρεθούν, τότε, στο Λονδίνο ή/και στη Νέα Υόρκη. Έτσι, γυρίζοντας στην πατρίδα του, βάλθηκε να ανακατέψει τα διδάγματά της με τις ντόπιες ρυθμικές και αυτοσχεδιαστικές παραδόσεις. Αν και φρέσκο, το αποτέλεσμα πολεμήθηκε από τους ταγούς που έβλεπαν την παράδοση ως κάτι που έπρεπε να μείνει ακίνητο, μα αγαπήθηκε από την κοσμοπολίτικη νεολαία της Αντίς Αμπέμπα, η οποία έσπευσε ν' αγκαλιάσει τις εξελίξεις.
Βέβαια, το αν ο Mulatu Astatke είναι όντως ο "πατέρας" της ethio jazz –όπως εύκολα, μα και αβασάνιστα γράφεται– δεν είναι τόσο απλό, γιατί η πορεία του και η συνεισφορά του αντικατοπτρίζουν ευρύτερες ζυμώσεις. Δεν υπάρχει αμφιβολία, πάντως, ότι υπήρξε κεντρική και αληθώς επιδραστική φιγούρα σ' αυτές. Εκείνο που έκανε τη διαφορά, όμως, σε σύγκριση με άλλους κομβικούς πρωταγωνιστές σαν, π.χ., τον Alemayehu Eshete, ήταν ότι η μουσική του ανακαλύφθηκε από τη Δύση χάρη στη χρήση της από τον Τζιμ Τζάρμους για το σάουντρακ της ταινίας "Τσακισμένα Λουλούδια" (Broken Flowers, 2005). Απόκτησε, λοιπόν, μια ευρύτερη δυναμική, όπως και μια αναπάντεχη εξωστρέφεια, η οποία επέτρεψε στον Αφρικανό καλλιτέχνη ν' αναγνωριστεί και πέρα από τους ψαγμένους κύκλους που άκουγαν world music. "Μου πήρε 40 χρόνια να τα καταφέρω", εξηγούσε και ο ίδιος στους μαθητές του, "γι' αυτό και η συμβουλή που πάντα δίνω είναι να μην τα παρατάτε ποτέ".
Διαβάστε Επίσης
