© shutterstock
Το "Pet Sounds" με έσωσε από πολλές αμήχανες στιγμές.
Όταν ερχόταν κόσμος σπίτι, ήταν ο πρώτος δίσκος που επέλεγα να βάλω στο πικάπ για να σπάσει ο πάγος. Δεν ξέρω αν πραγματικά ήθελα να σπάσει ο πάγος ή αν ήθελα να ακούσω ξανά το άλμπουμ. Σίγουρα όμως ήξερα πως θα αρέσει σε όλους, ακόμα και σε αυτούς που δεν τους αρέσει η μουσική (ναι, έχω κάνα δύο τέτοιους φίλους).
Ο ενδέκατος δίσκος των Beach Boys ακουγόταν απλός και προσιτός, το κατάλληλο μουσικό χαλί για μια καλή συζήτηση. Μόνο που, σταδιακά, το χαλί σε τύλιγε χωρίς να το καταλάβεις.
Πολλοί λένε πως είναι ο καλύτερος δίσκος όλων των εποχών. Κάποιοι άλλοι δεν συμφωνούν και ισχυρίζονται πως είναι ο δεύτερος καλύτερος δίσκος όλων των εποχών: "Ξέρω ότι υπάρχει μια απάντηση./ Τώρα το ξέρω αλλά πρέπει να τη βρω μόνος μου".
Όλα φτιάχτηκαν στο κεφάλι του Μπράιαν. Αλλά ο Μπράιαν Γουίλσον δεν ζει πια. Αν και αυτό δεν είναι είδηση. Είδηση είναι πως, παρά τις καταχρήσεις, την τρέλα και την ιδιοφυΐα, κατάφερε να φτάσει τα ογδόντα. Κάτι που δεν πέτυχαν τα δύο μικρότερα αδέρφια του, επίσης μέλη της μπάντας, νεκροί εδώ και δεκαετίες.
Την Πέμπτη ξύπνησα με κακή διάθεση. Σηκώθηκα, έφτιαξα καφέ, άνοιξα το κινητό κι έμαθα για το θάνατό του. Περίεργο. Νόμιζα πως είχε ήδη πεθάνει. 'Ή, πως δεν θα πέθαινε ποτέ. 'Ή, πως δεν είχε ζήσει ποτέ.
Ντύθηκα, βγήκα έξω κι έβαλα το "Pet Sounds" στ’ ακουστικά: "Μερικές φορές νιώθω πολύ λυπημένος./ Μερικές φορές νιώθω πολύ λυπημένος./ Μερικές φορές νιώθω πολύ λυπημένος". Τρεις φορές. Σαν ξόρκι. Μέχρι να φτάσω στην επόμενη γωνία, η κακή διάθεση είχε φύγει. Μπορεί να την είχε απορροφήσει το τραγούδι. Δεν ξέρω.
Ο Μπράιαν Γουίλσον έζησε μέσα στη μανία. Γεννήθηκε στην Καλιφόρνια, μεγάλωσε μ’ έναν δύσκολο πατέρα, έδειξε από νωρίς κλίση για τη μουσική και μετά το σχολείο έκανε μεγάλη επιτυχία με τους Beach Boys. Το στρες, οι νευρικοί κλονισμοί και τα ναρκωτικά δεν άργησαν να έρθουν. Η μέτρια υποδοχή του "Pet Sounds" στην Αμερική τον διέλυσε. Ξεκίνησε να ηχογραφεί το "Smile" αλλά δεν κατάφερε να το ολοκληρώσει. Η επιθυμία του να φτάσει τoυς Beatles, τον αποδιοργάνωσε. Είναι αλήθεια. Δεν τους έφτασε. Τους ξεπέρασε.
Πέρασε τη δεκαετία του ’70, τρώγοντας χάμπουργκερ και σνιφάροντας κοκαΐνη. Πάχυνε. Κατέστρεψε το σώμα του. Έχασε τον έλεγχο. Νοσηλεύτηκε. Ωστόσο, επέζησε. Τις επόμενες δεκαετίες, επανήλθε. Έβγαλε κάποιους προσωπικούς δίσκους. To 2004 κυκλοφόρησε μια εκδοχή του "Smile". Αργότερα, οι Beach Boys επανενώθηκαν. Δεν έχει τόση σημασία. Η δουλειά είχε ήδη γίνει.
Το "Pet Sounds" είναι συγκλονιστικό επειδή δεν μπορεί να υλοποιήσει αυτό που προτείνει: γαλήνη, ηρεμία, αγάπη. Όταν ακούς το "Dont’ Talk (Put Your Head On My Shoulder)", ξέρεις πως αυτό δεν πρόκειται να συμβεί. Είναι μια επιθυμία που εξαντλείται στο τραγούδι. Ο Γουίλσον θέλει να γράψει γι’ αυτό. Όχι να το ζήσει. Δεν μπορεί να το ζήσει. Σχεδόν δεν το έχει ανάγκη. Χρησιμοποιεί το συναίσθημα σαν γεννήτρια μουσικής για να συνθέσει ένα κομμάτι που θυμίζει γλίστρημα σε καυτό πάγο. Άκου τη μελωδία και όχι την καρδιά μου: "Άκου, άκου, άκου".
Σε αντίθεση με το "Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band" των Beatles, που κυκλοφόρησε την επόμενη χρονιά και ακούγεται πλέον βαρύγδουπο, το "Pet Sounds" καταφέρνει να κρύψει το βάρος του μέσα σε μια αλλοπρόσαλλη μελωδική γλυκύτητα, με τέτοια λεπτομερή επεξεργασία στην παραγωγή, που στο τέλος όλα δείχνουν τόσο φυσικά, λες και ηχογραφήθηκαν από μια παρέα αγοριών που μόλις έχουν παρατήσει τις σερφοσανίδες τους για να παίξουν μουσική. Όμως, η αλήθεια του δίσκου είναι πικρή: "Νιώθω τόσο διαλυμένος./ Θέλω να πάω σπίτι".
Είναι θλιβερό που όλες αυτές οι μελωδίες -οι οποίες ακούγονται σχεδόν θρησκευτικές, σαν χριστουγεννιάτικα τραγούδια χωρίς γέννηση αλλά σταύρωση-, βγήκαν από ένα τόσο ταραγμένο μυαλό που ζοριζόταν να ζήσει. Αλλά αυτή δεν είναι η τραγωδία; Ο Μπράιαν Γουίλσον έβρισκε λύτρωση μόνο στη μουσική. Και όπως αποδείχτηκε, ούτε καν εκεί.
Αναπαύσου εν ειρήνη, λοιπόν. Από τις λίγες φορές που αυτή η σαχλή ευχή βγάζει νόημα.
