Από την Κορίνθου 241 στην Πάτρα, όπου γεννήθηκε, μέχρι την Περιάνδρου 5 στην Πλάκα, όπου άφησε την τελευταία του πνοή το 1943, τα ίχνη του Κωστή Παλαμά παραμένουν ζωντανά.
Ειδικά, το σπίτι στην Πλάκα, είναι ένα διατηρητέο μνημείο που αναμένεται να αποκτήσει τη χαμένη του αίγλη, καθώς -σύμφωνα με τα σχέδια του Υπουργείο Πολιτισμού- θα αναδειχθεί σε ένα νέο, σημείο πολιτιστικής συνάντησης.
Αντιπροσωπευτικό χαρακτηριστικό οικείας του Μεσοπολέμου
Πρόκειται για ένα κτίσμα, που αποτέλεσε ένα διώροφο συγκρότημα κατοικιών, χωρίς υπόγειο με κοινόχρηστη είσοδο και αυλή που παραπέμπει στην τυπολογία της λαϊκής αθηναϊκής οικίας.
Η αρχιτεκτονική ιστορία του εκκινεί τα μέσα του 19ου αιώνα, αν και οι λιθοδομές και η κύρια όψη μαρτυρούσαν εμφανείς κάποιες μεταγενέστερες επεμβάσεις. Περαιτέρω, τη δεκαετία του '30 έλαβαν χώρα νέες προσθήκες, εξωραϊσμοί και διαμερισματοποίηση του ορόφου, ενώ επεμβάσεις έγιναν και τη δεκαετία του '50.
"Ηχήστε οι σάλπιγγες… σ' αυτό το φέρετρο ακουμπά η Ελλάδα"
Πέρα από το γεγονός ότι στο σπίτι διέμεναν στα δύο διαμερίσματα του δευτέρου ορόφου ως τον θάνατό του ο Κωστής Παλαμάς μαζί με τη σύζυγό του, Μαρία Βάλβη, και την κόρη τους Ναυσικά, η κατοικία αυτή αποτελεί σημείο αναφοράς για την σύγχρονη ελληνική ιστορία.
Το σπίτι και πιο συγκεκριμένα η αυλή, αποτέλεσε την αφετηρία της νεκρικής πομπής της κηδείας του ποιητή που εξελίχθηκε σε μεγάλη παλλαϊκή πορεία εναντίον του γερμανού κατακτητή την περίοδο της Κατοχής.
Σε εκείνη την αυθόρμητη αντικατοχική διαδήλωση, ο κόσμος αποχαιρέτησε τον ποιητή στο Α’ Νεκροταφείο Αθηνών ψάλλοντας τον εθνικό ύμνο, αλλά και τους στίχους του Άγγελου Σικελιανού, που είχε γράψει με αφορμή τον θάνατο του Κωστή Παλαμά, "Ηχήστε οι σάλπιγγες … σ' αυτό το φέρετρο ακουμπά η Ελλάδα".
Σύμφωνα με τον Τύπο της εποχής, στην κηδεία έδωσε το "παρών" ο πνευματικός κόσμος της χώρας, όπως η Μαρίνα Κοτοπούλη, ο Ηλίας Βενέζης και ο Γιώργος Θεοτοκάς.
Τα σχέδια αποκατάστασης του κτιρίου
Σύμφωνα με τη μελέτη αποκατάστασης που έχει παρουσιάσει το υπουργείο Πολιτισμού, προβλέπονται μέτρα τα οποία στοχεύουν:
- στην εξασφάλιση της υλικής υπόστασης του κτηρίου
- στην εισαγωγή νέων χρήσεων και λειτουργιών με τρόπο αρμονικό προς τη μορφή του μνημείου και κατάλληλων.
Δεδομένου ότι από την αυλή ξεκίνησε η πορεία κατά των κατακτητών, η αρχιτεκτονική διαμόρφωση εστιάζει στη νοηματική διασύνδεση του εσωτερικού χώρου της αυλής με τον εξωτερικό χώρο και την οδό Περιάνδρου.
Διαβάστε Επίσης
Προβλέπεται μια διαμόρφωση που θα αποτελέσει τον μίτο που θα συνδέει υπαινικτικά με ελαφρές κατασκευές και τον κατάλληλο φωτισμό του μέσα με το έξω.
Παράλληλα, σε ορισμένα τμήματα θα προστεθούν υλικά, όπως νέα κουφώματα. Ωστόσο, τα ίχνη ζωγραφικού διακόσμου που εντοπίστηκαν θα συντηρηθούν.
Στο πλαίσιο των εργασιών αποκατάστασης θα καθαιρεθούν τμήματα ετοιμόρροπων ή βλαπτικών στοιχείων για την κατασκευή, τοίχοι ή τμήμα τοίχων για λειτουργικούς λόγους, κατασκευές που βλάπτουν την δημόσια υγεία όπως το πρόχειρο στέγαστρο της αυλής με επικάλυψη από φύλλα αμιάντου, η ξύλινη στέγη.
Χώρος πολιτισμού
Περαιτέρω, σύμφωνα με το υπουργείο, στην αυλή έχει προταθεί η προσθήκη μιας ημιυπαίθριας κατασκευής που διαμορφώνει ένα αισθητικά άρτιο πλαίσιο για μια μόνιμη φωτογραφική έκθεση σε σχέση με τον ποιητή και κυρίως με το γεγονός της κηδείας του.
Η ημιυπαίθρια κατασκευή θα αποτελεί, επίσης, έναν μεταβατικό χώρο εισόδου, προς μια ισόγεια αίθουσα για παρουσιάσεις βιβλίων ή άλλες συναφείς δραστηριότητες με χωρητικότητα 50 ατόμων.
Η... ιστορία μιας άλλης κατοικίας του ποιητή
Πριν το σπίτι στη Περιάνδου 5, ο Κωστής Παλαμάς έμενε σε ένα σπίτι στην οδό Ασκληπιού στο κέντρο της Αθήνας. Το σπίτι εκείνο κατεδαφίστηκε το 1966, παρά το γεγονός ότι υπήρξαν διαμαρτυρίες εκείνη την περίοδο από τον πνευματικό κόσμο.
Διαβάστε Επίσης
