"Ιφιγένεια εν Αυλίδι", αλλά και "εν Ταύροις": Διπλό, πανηγυρικό άνοιγμα σεζόν για την Εθνική Λυρική Σκηνή

Ένα σκοτεινό μήνυμα ατέρμονης βίας σταλμένο από την αρχαία Ελλάδα, μα κι ένα σχόλιο για τις βυθισμένες στον πόλεμο ημέρες μας, σε μορφή δίπτυχου όπερας, χτισμένου πάνω σε μια συμπαραγωγή με λαμπερό, διεθνές πρόσωπο.

Ifgns_fron © Βαλέρια Ισάεβα

Κάθε έναρξη νέας σεζόν θέλει τη λάμψη της. Κι ένας οργανισμός με την αίγλη της Εθνικής Λυρικής Σκηνής δεν θα μπορούσε να εξαιρεθεί από αυτόν τον άγραφο κανόνα των θεαμάτων. 

Έτσι, ο κύκλος του 2024-25 ανοίγει με μια διεθνή συμπαραγωγή, η οποία τη βρίσκει να συνεργάζεται με δύο σημαντικούς πολιτιστικούς φορείς της Γαλλίας: το Φεστιβάλ του Αιξ αν Προβάνς και την Εθνική Όπερα του Παρισιού. Στόχος, η παρουσίαση της "Ιφιγένειας εν Αυλίδι" (1774) και της "Ιφιγένειας εν Ταύροις" (1779) του διακεκριμένου πρώιμου κλασικιστή Κρίστοφ Βίλλιμπαλντ Γκλουκ σε μια ενιαία παράσταση, η οποία κάνει πρεμιέρα την Πέμπτη 10/10 και θα μείνει επί σκηνής για έξι ακόμα βραδιές (Κυριακή 13, Τετάρτη 16, Σάββατο 19, Τρίτη 22, Κυριακή 27 & Τετάρτη 30/10).  

Ifgns_01
© Βαλέρια Ισάεβα

Δίπλα στη λάμψη, ωστόσο, υπάρχει κι ένα σκοτάδι, το οποίο καραδοκεί απειλητικά. Επιλέγοντας, δηλαδή, αυτό το δίπτυχο όπερας για το ξεκίνημα της καινούριας σεζόν, η Εθνική Λυρική Σκηνή αποδεικνύει ότι δεν στρουθοκαμηλίζει. Αντιθέτως, επιθυμεί να καταθέσει ένα σχόλιο για τη βαριά σκιά του θανάτου, που έχει ξανακάνει αισθητή την παρουσία του στην ευρύτερη γειτονιά μας με τις εξελίξεις που λαμβάνουν χώρα στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρανία, διαμορφώνοντας μια πολύ θολή και οπωσδήποτε ανησυχητική κατάσταση. "Ο πόλεμος είναι ξανά δίπλα μας", σημειώνει χαρακτηριστικά ο Καλλιτεχνικός της Διευθυντής, Γιώργος Κουμεντάκης, προσθέτοντας ότι "έχουμε ανάγκη τα μεγάλα κείμενα για να αποστασιοποιηθούμε από το τρομακτικό παρόν και να αναστοχαστούμε το δυσοίωνο μέλλον". Και στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται και οι προθέσεις του σκηνοθέτη Ντμίτρι Τσερνιακόφ, ο οποίος υλοποιεί την ένωση των δύο έργων του Γκλουκ εξετάζοντας πώς το αθώο θύμα της Αυλίδας εξελίσσεται, με τον καιρό, στη δήμιο της Ταυρίδας. Ένα ερώτημα πραγματικά αμείλικτο.

Ifgns_02
© Βαλέρια Ισάεβα

Δεν είναι τυχαίο ότι η Εθνική Λυρική Σκηνή ανεβάζει την "Ιφιγένεια εν Αυλίδι" για πρώτη φορά στην ιστορία της –με την "Ιφιγένεια εν Ταύροις", αντιθέτως, υπάρχει διαφορετική σχέση, αφού την πρωτοπαρουσίασε τον Οκτώβριο του 1946. Και οι δύο όπερες γνώρισαν μεγάλη επιτυχία στον δυτικοευρωπαϊκό κόσμο του ύστερου 18ου αιώνα, φέρνοντας συνάμα στο προσκήνιο τις τολμηρές μεταρρυθμίσεις του Κρίστοφ Βίλλιμπαλντ Γκλουκ. Οι οποίες απομάκρυναν το λυρικό θέατρο από το κραταιό σύμπαν της μπαρόκ έκφρασης, θέτοντάς το σε μια νέα, πιο περιπετειώδη τροχιά, που στάθηκε ιδιαιτέρως επιδραστική για μορφές σαν τον Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ, τον Εκτόρ Μπερλιόζ, αλλά και τον Ρίχαρντ Βάγκνερ. Ο Τσερνιακόφ, μάλιστα, αποκάλυψε ότι ο ενθουσιασμός του για την όπερα γεννήθηκε από την ακρόαση ενός δίσκου στον οποίον η Chor Des Bayerischen Rundfunks και η Münchner Rundfunkorchester έπαιζαν την επανορχηστρωμένη εκδοχή του Βάγκνερ στην "Ιφιγένεια εν Αυλίδι", με μαέστρο τον Kurt Eichhorn (1972).

Ο Ρώσος σκηνοθέτης αποδίδει κομβικό ρόλο στο αρχαίο μήνυμα που εκπέμπει ο περίφημος, μα και βουτηγμένος στο αίμα "Κύκλος των Ατρειδών", παρά το γεγονός ότι το λιμπρέτο των δύο Ιφιγενειών δεν στηρίζεται στις γνώριμες στο ελληνικό κοινό τραγωδίες του Ευριπίδη, αλλά σε δύο γαλλικές τους διασκευές, χρονολογημένες στον 18ο αιώνα. Έστω και μέσω αυτής της διάθλασης, όμως, επιβιώνει το αποτύπωμα της βίας που συνοδεύει τις διακρατικές στρατιωτικές συγκρούσεις, αλλά και η ευριπίδεια ενατένιση στο βαθύ τραύμα το οποίο αφήνουν πίσω τους, διαχρονικά, οι πολεμικές συρράξεις. Παρακολουθώντας την περσινή πρεμιέρα των δύο Ιφιγενειών στο Φεστιβάλ του Αιξ αν Προβάνς –όπου οι θεατές καταχειροκρότησαν όρθιοι το αποτέλεσμα και τους συντελεστές– οι New York Times στάθηκαν στην ανάδυση ενός κλίματος βαθιάς μελαγχολίας, ενώ η Le Monde μίλησε για "ξέσκισμα ψυχής".

Ifgns_03
© Βαλέρια Ισάεβα

Στις επερχόμενες αθηναϊκές παραστάσεις, η Ορχήστρα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής θα παραταχθεί με μαέστρο τον Γερμανό αρχιμουσικό (μα και ακαδημαϊκό) Μίχαελ Χόφστεττερ, ο οποίος διευθύνει και το Διεθνές Φεστιβάλ Γκλουκ της Νυρεμβέργης, έχοντας, έτσι, μεγάλη εξοικείωση με την παρακαταθήκη του πρωτοπόρου συνθέτη. Η πρόταση του Τσερνιακόφ για τον διπλό, πρωταγωνιστικό ρόλο της Ιφιγένειας στηρίζεται στις επιδόσεις της Αμερικανίδας σοπράνο Κορίν Γουίντερς, η οποία έχει επαινεθεί συχνά για τον ηλεκτρισμό που δημιουργεί επί σκηνής. Δίπλα της, ως Αγαμέμνονας, θα σταθεί ένας Έλληνας βαρύτονος, ο διεθνώς καταξιωμένος Τάσης Χριστογιαννόπουλος, ενώ ως Κλυταιμνήστρα θα δούμε τη συζητημένη Γαλλίδα υψίφωνο Βερονίκ Ζανς. 

Από εκεί και πέρα, τον Ορέστη θα αποδώσει ο Διονύσης Σούρμπης, τον Πυλάδη ο Στανισλάς ντε Μπαρμπεράκ, τον βασιλιά Θόα της Ταυρίδας θα παίξει ο Αλεξάντρ Ντυαμέλ –που στη Γαλλία θεωρείται ένας από τους πιο ταλαντούχους λυρικούς τραγουδιστές της γενιάς του– ενώ ξεχωριστή μνεία αξίζει στην παρουσία του Άγγλου τενόρου Άντονυ Γκρέγκορι, ο οποίος αναλαμβάνει το ερμηνευτικό πορτρέτο του Αχιλλέα, φιλοδοξώντας να αποδείξει στο εγχώριο κοινό γιατί θεωρείται ως ένα από τα πλέον ανερχόμενα ονόματα στο σύγχρονο οπερατικό στερέωμα. Τέλος, τη Χορωδία της Εθνικής Λυρικής Σκηνής θα διευθύνει ο Αγαθάγγελος Γεωργακάτος.

Διαβάστε Επίσης

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Μουσική

2ο Athens International Music Festival στον "Παρνασσό": μία ανεκτίμητη, υψηλότατου επιπέδου "εμπειρία" μουσικής δωματίου

Ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσαν οι διακριτές ποιότητες κάθε μουσικού, ιδίως ως προς τον ήχο και την τεχνική, που παρέπεμπαν σε διαφορετικές σχολές και ερμηνευτικές παραδόσεις.

ΓΡΑΦΕΙ: ΕΥΤΥΧΙΟς Δ. ΧΩΡΙΑΤΑΚΗς
17/11/2026

Οι U2 κάνουν εμφατική δισκογραφική επανεμφάνιση

Το Carnaval De Luz είναι το 16ο στούντιο άλμπουμ των U2 και η πρώτη τους δισκογραφική δουλειά με ολοκαίνουργιο υλικό έπειτα από εννέα χρόνια.

Το Neos Quartet σε μια βραδιά σύγχρονης jazz στο Theatre of the No

Το Neos Quartet παρουσιάζει στις 20 Νοεμβρίου ένα jazz πρόγραμμα με ελληνικές και σκανδιναβικές μελωδίες, πρωτότυπες συνθέσεις και επιρροές από την ECM.

Η Ρία Ελληνίδου ανάβει το χριστουγεννιάτικο δέντρο στα νότια

Μετά το άναμμα του χριστουγεννιάτικου δέντρου της πόλης, θα ακολουθήσει συναυλία με την ίδια και τη Nicol, αλλά και δράσεις και εκπλήξεις για τα παιδιά.

Ο Bonobo παραδίδει μαθήματα προχωρημένης χορευτικής μουσικής

Με τα "Memory Signal" και "Vakata", ο Bonobo κινείται ξεκάθαρα σε πιο club-oriented ρυθμούς, συνεχίζοντας στο ύφος κομματιών από το άλμπουμ του που ήταν προσανατολισμένα στην πίστα χορού, όπως τα "Drift", "Me and You", "Uncasually" και "ID700".

Μια παράσταση - αφιέρωμα στον Αττίκ από τον Δαυίδ Ναχμία

Ο Δαυίδ Ναχμίας μας προσκαλεί να θυμηθούμε τον μεγάλο καλλιτέχνη, μέσα από αγαπημένα τραγούδια, ερμηνευμένα απ' την Χριστίνα Σαμαρά.

Ο Πειραιάς ανάβει τα φώτα των Χριστουγέννων με τη Νατάσα Θεοδωρίδου

Ο Πειραιάς φορά τα γιορτινά του και υποδέχεται την πιο λαμπερή περίοδο του χρόνου με μια γιορτή γεμάτη φως, μουσική, χαμόγελα και χριστουγεννιάτικη μαγεία.