Αρχείο ΕΡΤ
Εξαιρετικά αφιερώματα με σπάνιο οπτικοακουστικό υλικό ψηφιοποίησε και παρουσιάζει το Αρχείο της ΕΡΤ από σήμερα (Δευτέρα 20) έως και την Κυριακή 26 Ιουλίου 2026.
Με αφορμή τα 52 χρόνια από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο (20 Ιουλίου 1974), παρουσιάζεται ένα ιστορικό τηλεοπτικό ντοκουμέντο, που μεταδόθηκε από την ΕΡΤ1 το 1986 και γυρίστηκε με συνεργείο της ΕΡΤ αποκλειστικά στο νησί, σε φορτισμένο συγκινησιακά κλίμα, με τις μνήμες ακόμη νωπές από τον "Αττίλα". Για την επέτειο της αποκατάστασης της Δημοκρατίας (24 Ιουλίου 1974), στην εκπομπή "Νυχτερινός επισκέπτης" φιλοξενείται ο πρώτος Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, δικαστικός και ακαδημαϊκός, Μιχαήλ Στασινόπουλος.
Επίσης, ξεχωριστά είναι τα αφιερώματα με μοναδικά πλάνα από την πρώτη τελετή Αφής της Ολυμπιακής Φλόγας στην Αρχαία Ολυμπία (20 Ιουλίου 1936), στον ποιητή Κώστα Καρυωτάκη, στον σκηνοθέτη Μιχάλη Κακογιάννη, στον σπουδαίο θεατράνθρωπο Μίνω Βολανάκη, στην αξέχαστη ηθοποιό και θιασάρχισσα Αλίκη Βουγιουκλάκη, στην ηθοποιό Μάγια Λυμπεροπούλου, στο πρώτο Φεστιβάλ Rock in Athens και στην Παγκόσμια Ημέρα Σκακιού.
- 20 Ιουλίου 1974: Η τουρκική εισβολή στην Κύπρο
- "Εδώ και σήμερα" – "Αττίλας, μόνιμη απειλή"
Με αφορμή τα 52 χρόνια από την κυπριακή τραγωδία, το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει ένα ιστορικό τηλεοπτικό ντοκουμέντο 40 ετών, ένα ειδικό επετειακό πρόγραμμα που είχε γυριστεί και μεταδοθεί από την ΕΡΤ1 το 1986, για την επέτειο των δώδεκα χρόνων από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Η επετειακή αυτή εκπομπή, που γυρίστηκε με συνεργείο της ΕΡΤ για δέκα ημέρες αποκλειστικά στην Κύπρο, εξετάζει μέσα σ’ ένα φορτισμένο συγκινησιακά κλίμα, με τις μνήμες ακόμη νωπές από την ανθρώπινη τραγωδία, τον τουρκικό "Αττίλα" σε σχέση με την επεκτατική πολιτική της Τουρκίας. Αντανακλά, επιπλέον, το πολιτικό κλίμα της εποχής και τη σύνδεση του Κυπριακού με τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Μιλούν ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Σπύρος Κυπριανού, ο υπουργός Παιδείας Ανδρέας Χριστοφίδης, ο Τάσος Παπαδόπουλος, συνομιλητής εκ μέρους της κυπριακής πλευράς στην ειρηνευτική διαδικασία του ΟΗΕ το 1977, ο τουρκολόγος Ιάκωβος Τενεδιός, διευθυντής των τουρκικών εκπομπών του ΡΙΚ, ο κοινωνιολόγος Μιχάλης Ατταλίδης, ο ποιητής Κώστας Μόντης και τα μέλη πολυμελούς οικογένειας προσφύγων. Το συνεργείο κινήθηκε στα φυλάκια της "πράσινης γραμμής", στους προσφυγικούς συνοικισμούς, στη Λάρνακα, στη Λεμεσό και στην Αγία Νάπα. Η εκπομπή αποτελεί παραγωγή του τμήματος ενημερωτικών εκπομπών της ΕΡΤ.
- 20 Ιουλίου: Παγκόσμια Ημέρα Σκακιού
- "Περισκόπιο"
Η Παγκόσμια Ημέρα Σκακιού γιορτάζεται στις 20 Ιουλίου και καθιερώθηκε στις 12 Δεκεμβρίου 2019 από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, για να τιμήσει την επέτειο της ίδρυσης της Διεθνούς Σκακιστικής Ομοσπονδίας (FIDE) στο Παρίσι, το 1924. Το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει επεισόδιο της εκπομπής "Περισκόπιο", παραγωγής 1986, αφιερωμένο στο σκάκι, στην ιστορία και στην ανάπτυξή του παιχνιδιού διεθνώς, αλλά και ειδικά στον ελλαδικό χώρο. Μιλούν πρωταθλητές και Έλληνες σκακιστές και παρουσιάζονται σημαντικές μορφές του παιχνιδιού από τον 19ο αιώνα έως και τα τέλη του 20ού αιώνα.
- 20 Ιουλίου 1936: Η πρώτη τελετή Αφής της Ολυμπιακής Φλόγας
Μοναδικά πλάνα από την πρώτη στην ιστορία τελετή Αφής της Ολυμπιακής Φλόγας, που πραγματοποιείται στην Αρχαία Ολυμπία, εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων του Βερολίνου, τον Ιούλιο του 1936. Αποσπάσματα κινηματογραφικών λήψεων από την είσοδο της πομπής των δεκατεσσάρων δαδοφόρων νεαρών κοριτσιών. Πρωθιέρεια η χορογράφος Κούλα Πράτσικα και ιέρειες μαθήτριές της από την ομάδα χορού που διηύθυνε η ίδια. Ανάμεσά τους διακρίνονται η Αλέκα Κατσέλη και η επίσης νεαρή τότε Μαρία Χορς, η μετέπειτα και επί σαράντα χρόνια χορογράφος της τελετής. Ακολουθούν στιγμιότυπα από την Αφή της Φλόγας με τη βοήθεια κοίλου κατόπτρου στον χώρο του αρχαίου Σταδίου και πλάνα από την πομπή μεταφοράς της στον ιερό βωμό. Παρακολουθούμε τους παραταγμένους σε σειρά λαμπαδηδρόμους, το άναμμα του βωμού και στη συνέχεια το άναμμα της ολυμπιακής δάδας από τον πρώτο δρομέα Κώστα Κονδύλη και την εκκίνηση της λαμπαδηδρομίας.
- 21 Ιουλίου 1928: Θάνατος του ποιητή Κώστα Καρυωτάκη
- "Καρυωτάκης" – Επεισόδιο 20ό
Στο τελευταίο επεισόδιο της σειράς μυθοπλασίας του Τάσου Ψαρρά παρακολουθούμε τα γεγονότα που οδηγούν στην αυτοκτονία του Κώστα Καρυωτάκη. Ειδικότερα, ο ποιητής, ύστερα από ένα σύντομο ταξίδι στο Παρίσι, μετατίθεται στην Πρέβεζα. Λίγο πριν φύγει, λαμβάνει μια επιστολή από τη Μαρία Πολυδούρη, η οποία του ζητάει να συναντηθούν στο νοσοκομείο "Σωτηρία". Στην Πρέβεζα, ο Καρυωτάκης ζει τη μονοτονία της επαρχιακής ζωής. Κι ενώ στέλνει τα ποιήματά του στον διεθνούς φήμης μαέστρο Δημήτρη Μητρόπουλο, ο οποίος ήθελε να τα μελοποιήσει, κι επιμελείται τη μετάφρασή τους στα γαλλικά, αυτοκτονεί ξαφνικά την 21η Ιουλίου 1928.
22 Ιουλίου 2021-2026:
- 5 χρόνια από τον θάνατο της ηθοποιού Μάγιας Λυμπεροπούλου
- "Η ζωή είναι αλλού"
Καλεσμένη της Εύης Κυριακοπούλου, σε αυτό το επεισόδιο της σειράς συνεντεύξεων, παραγωγής 2006, είναι η ηθοποιός Μάγια Λυμπεροπούλου. Μια συζήτηση γύρω από το θέατρο και τη σχεδόν 50χρονη -τότε- καλλιτεχνική πορεία της. Η ηθοποιός, σκηνοθέτις και δασκάλα υποκριτικής αναφέρεται στην περίοδο συνεργασίας της με το Θέατρο Τέχνης Καρόλου Κουν, στη σκηνοθεσία, αλλά και στη διδασκαλία της υποκριτικής. Μιλάει για την απήχηση της δουλειάς της, την επωνυμία και το κοινό μιας παράστασης, για την προσωπική πορεία της, τις επιλογές, τους φόβους και τις επιθυμίες της, ενώ σχολιάζει την κοινωνία και την Τέχνη.
22 Ιουλίου 1926-2026:
- Μίνως Βολανάκης – Εκατό χρόνια από τη γέννησή του
- "Παρασκήνιο" – Τι είναι οι "Γιορτές των Βράχων"
Για τα εκατό χρόνια από τη γέννηση του σπουδαίου θεατρικού σκηνοθέτη Μίνου Βολανάκη, το Αρχείο της ΕΡΤ προτείνει από τη σειρά ντοκιμαντέρ "Παρασκήνιο", παραγωγής 1980, ένα αφιέρωμα στις πρώτες "Γιορτές των Βράχων" σε τρία παλιά λατομεία γύρω από την Αθήνα, τη Νίκαια, τον Βύρωνα και την Πετρούπολη. Ο εμπνευστής της λειτουργίας χώρων θεάματος σε παλιά λατομεία, σπουδαίος θεατράνθρωπος Μίνως Βολανάκης μιλάει για έναν νεογέννητο τότε πολιτιστικό θεσμό, ο οποίος συνεχίζεται ώς τις ημέρες μας στον Βύρωνα και στην Πετρούπολη.
23 Ιουλίου 1996-2026:
- Τριάντα χρόνια από τον θάνατο της Αλίκης Βουγιουκλάκη
- "Πρόσωπα και πράγματα"
Η αξέχαστη Αλίκη Βουγιουκλάκη έφυγε από τη ζωή στις 23 Ιουλίου 1996. Με αφορμή τη συμπλήρωση 30 χρόνων από τον θάνατό της, το Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει ρεπορτάζ στο πλαίσιο της ενημερωτικής εκπομπής "Πρόσωπα και πράγματα". Το καλοκαίρι του 1980, η μεγάλη πρωταγωνίστρια και θιασάρχισσα ανέβασε τη διάσημη βιεννέζικη οπερέτα "Η εύθυμη χήρα" του Φραντς Λέχαρ στο θερινό θέατρο "Αλίκη" στη Λεωφόρο Αλεξάνδρας, σημειώνοντας τεράστια εμπορική και καλλιτεχνική επιτυχία. Πλάι στην Αλίκη Βουγιουκλάκη, η οποία υποδυόταν τη νέα, όμορφη και πλούσια χήρα Άννα Γκλάβαρι (Χάνα), εμφανιζόταν ο Δάνης Κατρανίδης, στον πρωταγωνιστικό αντρικό ρόλο του κόμη Ντανίλο. Στο βίντεο βλέπουμε την Αλίκη Βουγιουκλάκη να κάνει πρόβα σε δύο από τα τραγούδια της παράστασης-μιούζικαλ. Πλάι της ο Δάνης Κατρανίδης. Αποφεύγει να απαντήσει σε ερωτήσεις που αφορούν την προσωπική της ζωή, όπως εάν θα παντρευτεί, όπως φημολογούνταν τότε. Μιλάει για το δύσκολο και απαιτητικό είδος του μιούζικαλ, μιας και απαιτεί συγκεκριμένα προσόντα από τον ηθοποιό, φωνητικά και τεχνικής κατάρτισης, ένα είδος που η Αλίκη Βουγιουκλάκη εισήγαγε το 1975 και υπηρέτησε με επιτυχία επί δεκαετίες, μεταφέροντας μεγάλες θεατρικές παραγωγές του εξωτερικού. Άλλωστε, "Η μελωδία της ευτυχίας" αποτέλεσε το κύκνειο άσμα της.
- 24 Ιουλίου 1974: Αποκατάσταση της Δημοκρατίας
- "Νυχτερινός επισκέπτης" – Μιχαήλ Στασινόπουλος, ο πρώτος Προέδρος της Γ΄ Ελληνικής Δημοκρατίας
Με αφορμή την επέτειο των 20 ετών από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας, στο επεισόδιο της σειράς εκπομπών του Άρη Σκιαδόπουλου, παραγωγής 1994, φιλοξενείται ο πρώην Πρόεδρος της Ελληνικής Δημοκρατίας, δικαστικός και ακαδημαϊκός, Μιχαήλ Στασινόπουλος. Ιδιαίτερος λόγος γίνεται κατά τη διάρκεια της συνέντευξης στην επέτειο της Αποκατάστασης της Δημοκρατίας, στις πολιτικές εξελίξεις που ακολούθησαν την πτώση του δικτατορικού καθεστώτος και στην εκλογή του ως πρώτου Προέδρου της Δημοκρατίας, το 1974. Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στην υπογραφή του αναθεωρημένου Συντάγματος του 1975 – κορυφαία στιγμή της θητείας του στον χώρο της πολιτικής. Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης στον Άρη Σκιαδόπουλο, ο Μιχαήλ Στασινόπουλος μιλάει για τις σπουδές του στη Νομική Σχολή και την πορεία του στον δικαστικό κλάδο, τη θητεία του στο Συμβούλιο της Επικρατείας, αλλά και για την εκλογή του ως μέλους της Ακαδημίας Αθηνών, το 1968. Λόγος γίνεται ακόμη και για τη λογοτεχνική δράση του και συγκεκριμένα για την ποίηση και το ρεύμα του Συμβολισμού. Κατά τη διάρκεια της εκπομπής προβάλλεται αρχειακό οπτικοακουστικό υλικό.
- 25 Ιουλίου: Αφιέρωμα στον σκηνοθέτη Μιχάλη Κακογιάννη
- "Tο πορτραίτο της Πέμπτης"
Σπάνιο τηλεοπτικό ντοκουμέντο από τη σειρά πορτρέτων του Φρέντυ Γερμανού, ο οποίος φιλοξένησε τον διάσημο σκηνοθέτη, για πρώτη φορά στην ελληνική τηλεόραση, το καλοκαίρι του 1976, μία εβδομάδα μετά το τέλος των γυρισμάτων της ταινίας "Ιφιγένεια". Ο Μιχάλης Κακογιάννης, ο οποίος έφυγε από τη ζωή στις 25 Ιουλίου 2011, μιλάει για τον εαυτό του και το έργο του αλλά και για τις μεγάλες πρωταγωνίστριες με τις οποίες συνεργάστηκε. Για πρώτη φορά στην ελληνική τηλεόραση, παρουσιάζεται, επίσης, η νεαρή "Ιφιγένεια" Τατιάνα Παπαμόσχου, ενώ εμφανίζονται ή ακούγονται επίσης οι Ειρήνη Παπά, Μελίνα Μερκούρη, Έλλη Λαμπέτη, Μαργαρίτα Παπαγεωργίου, ο Σωτήρης Μουστάκας και η κόρη του Αλέξη Ζορμπά, Αναστασία.
- 26 Ιουλίου 1985: Φεστιβάλ Rock in Athens
- Ειδησεογραφικό Αρχείο
Ρεπορτάζ του Αργύρη Ντινόπουλου σχετικό με το "Rock in Athens", το πρώτο Ροκ και Ποπ Φεστιβάλ που διεξήχθη στην Ελλάδα το διήμερο 26 και 27 Ιουλίου του 1985 στο Καλλιμάρμαρο Στάδιο. Ακολουθεί συνέντευξη που παίρνει ο ραδιοφωνικός παραγωγός Γιώργος Μαρκάκης από τον front man των "Culture club", Boy George, η οποία μεταδόθηκε από το δελτίο ειδήσεων της ΕΡΤ-1, στις 29 Ιουλίου του 1985.


