Από τα 90s στο σήμερα: Μια queer τηλεοπτική ιστορία

Η πρώτη ολοκληρωμένη σειρά που είδα ήταν "Τα Φιλαράκια", παραδοσιακά, κάθε σαββατοκύριακο στο STAR. Πρέπει να ήμουν γύρω στα δώδεκα. Η Κάρολ και η Σούζαν ήταν οι πρώτες λεσβίες που "γνώρισα". Θυμάμαι πως η ιστορία τους μου είχε προκαλέσει περιέργεια και μια σειρά ερωτημάτων σχετικά με τις ζωές τους, τα οποία δεν απαντήθηκαν ποτέ. Η Κάρολ και η Σούζαν ήταν εγκλωβισμένες στο δηλμοφιλές trope του side γκέι χαρακτήρα που σημάδεψε τα μίντια των 90s και εξυπηρετούσε όχι την queer ορατότητα, αλλά την εξέλιξη της πλοκής και των λευκών cis πρωταγωνιστών.

Τα "Φιλαράκια" (1994-2004) και το "Sex and the City" (1998-2004) έφεραν διστακτικά στο προσκήνιο β’ ρόλους, όπως η Κάρολ, η τρανς μητέρα του Τσάντλερ, ο γκέι κολλητός της Κάρι, Στάνφορντ – χαρακτήρες που ορίστηκαν αποκλειστικά από τη σεξουαλικότητά τους. Η μεγάλη τομή σημειώθηκε με το "Will and Grace" (1998-2006) και τον Γουίλ του Έρικ ΜακΚόρκμακ, τον πρώτο πρωταγωνιστικό ανδρικό γκέι ρόλο της mainstream τηλεόρασης. Το "Will and Grace" εκπαίδευσε το κοινό και ενέπνευσε τους δημιουργούς, στρώνοντας το έδαφος για επόμενες σειρές όπως το "Six Feet Under" (2001-2005), το οποίο εμβάθυνε επίσης για πρώτη φορά στις δυναμικές ενός γκέι, διαφυλετικού γάμου.

Τη δεκαετία που ακολούθησε, οι queer τηλεοπτικοί χαρακτήρες "ξέφυγαν" από το περιθώριο, εξαπλώθηκαν σε όλο το φάσμα της σεξουαλικότητας και άρχισαν να μας συστήνονται με έναν πολύ πιο οργανικό τρόπο. Τα τηλεοπτικά 10s χρωματίστηκαν από τους Καμ και Μιτς του "Modern Family" (2009-2020), τις queer πρωταγωνίστριες του "Orange is the New Black" (2013-2019) και τον πανσέξουαλ Ντέιβιντ του "Schitt’s Creek" (2015-2020), χαρακτήρες συμφιλιωμένους με την ταυτότητά τους, πολυδιάστατους, στους οποίους οι σεναριογράφοι έδωσαν, πέρα από βαρύτητα, και την επιλογή του αυτοπροσδιορισμού.

Οι queer πρωταγωνιστές των 2010s βρέθηκαν στο μεταίχμιο, μεταξύ μιας αναζωογονητικής αυθεντικότητας και μιας ανάγκης να εξηγήσουν τη σεξουαλικότητά τους. Το "Modern Family" χρησιμοποίησε το αφηγηματικό εργαλείο των τριών γενεών, φέρνοντας τον γκέι γιο αντιμέτωπο με τον μάτσο στρέιτ πατέρα, το "Schitt’s Creek" μάς χάρισε έναν απολαυστικό Ντέιβιντ που όμως χρειάστηκε να δώσει απάντηση στο "τι είναι". Ακόμα και το "Girls" (2012-2017) σκιαγράφησε από τη μία έναν εξαιρετικά καλογραμμένο γκέι χαρακτήρα, τον Ελάιζα, και από την άλλη έθιξε τη δυσκολία της πρωταγωνίστριας Χάνα να αποδεχτεί τον γκέι πατέρα της. Η σεξουαλικότητα αυτών των χαρακτήρων δεν ήταν πρόβλημα, αλλά θέμα προς (γόνιμη) συζήτηση.

Αυτή είναι και η σπουδαία διαφορά με την τηλεοπτική σκηνή του σήμερα, όπου το queer στοιχείο είναι διάχυτο και δεν χρήζει ανάλυσης, εξηγήσεων και "επίλυσης". Κάνοντας την αρχή το 2019, το "Sex Education" πάτησε στο προαναφερθέν μοτίβο με τους Έρικ και Άνταμ, δυο γκέι εφήβους που βίωσαν μπούλινγκ και καταπίεση. Το 2023, η 2η σεζόν ήρθε να γιορτάσει το απόλυτο, αχανές queerness, φέρνοντας στο προσκήνιο πληθώρα ακομπλεξάριστων ΛΟΑΤΚΙ+ χαρακτήρων. Αντίστοιχα, τα "Feel Good" (2020-2021) και "Hacks" (2021- ) μας σύστησαν queer πρωταγωνίστριες που εστιάζουν σε άλλες πτυχές της ζωής τους (την ψυχική υγεία, την επαγγελματική ανέλιξη).

Είτε πρόκειται για κωμικές σειρές όπως οι παραπάνω είτε για τηλεοπτικά δράματα, όπως το χαμηλών τόνων "Conversations With Friends" (2022) ή το βίαιο fem θρίλερ "Dead Ringers" (2023), η τελευταία πενταετία έχει αποδείξει ότι διανύουμε την πιο queer τηλεοπτική δεκαετία, στην οποία η ορατότητα έχει πάρει νέες διαστάσεις. Μη cis ρόλοι δίνονται σε τρανς και non-binary άτομα, ξεκινώντας από το all-trans πρωταγωνιστικό καστ του "Pose" και φτάνοντας στη Χάντερ Σέιφερ του "Euphoria" (2019-) και το Λιβ Χιούσον του "Yellowjackets" (2021-), ενώ queer δημιουργοί όπως ο Μάικ Γουάιτ του αριστουργηματικού "The White Lotus" (2021- ) έρχονται να αφηγηθούν όχι αμιγώς, αλλά εγγενώς queer ιστορίες. "Τutti gay!" όπως είπε και ο Ιταλός καπετάνιος στο φινάλε της κορυφαίας σάτιρας, μια φράση που συνοψίζει εξαιρετικά το τηλεοπτικό παρόν, καθιστώντας το μια υπέροχη στιγμή της ποπ κουλτούρας.