Το 46% των παγκόσμιων δασών έχει ήδη καταστραφεί. Ο πλανήτης χάνει κάθε 1,2 δευτερόλεπτα δασική έκταση ίση με ένα γήπεδο ποδοσφαίρου. Περίπου 80.000 στρέμματα δασικής έκτασης εξαφανίζονται κάθε μέρα. Κάθε χρόνο, η ατμόσφαιρα επιβαρύνεται με 42 δισεκατομμύρια τόνους CO₂. Το μέγεθος της καταστροφής είναι τέτοιο, που όλοι πλέον μιλούν για μια "νέα, επικίνδυνη εποχή”, στην οποία η κλιματική αποσταθεροποίηση δεν είναι κάτι που έρχεται — είναι κάτι που συμβαίνει λεπτό προς λεπτό. Το πρόβλημα είναι πολυπαραγοντικό και παγκόσμιο, αλλά η επιτάχυνση της αποδάσωσης παραμένει ένας από τους πιο σταθερούς, μετρήσιμους δείκτες αυτής της επιδείνωσης. Επηρεάζει τα πάντα: τη θερμοκρασία, τη βιοποικιλότητα, τις υποδομές, την παραγωγή τροφής, την ποιότητα ζωής στις πόλεις.
Μέσα σε αυτή τη συνθήκη, υπάρχουν αισιόδοξες πρωτοβουλίες που λειτουργούν με συνέπεια, μακροχρόνιο σχεδιασμό και τεχνική κατάρτιση, με στόχο να συμβάλλουν —στο μέτρο του δυνατού— στην αποκατάσταση της ισορροπίας. Δεν περιμένουν, ούτε ελπίζουν παθητικά, αλλά δρουν. Πρόκειται για οργανωμένες προσπάθειες που δεν εξαντλούνται στη φύτευση ενός δέντρου, αλλά επενδύουν στη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης δομής για την προστασία, τη διαχείριση και την αναβίωση του φυσικού περιβάλλοντος. Στην Ελλάδα, αλλά και σε άλλες χώρες.
Ανάμεσα σε αυτούς ξεχωρίζει η We4all, ένας μη κερδοσκοπικός περιβαλλοντικός οργανισμός που ξεκίνησε από την Ανατολική Αττική το 2018, λίγες μόλις εβδομάδες μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές στο Μάτι. Η ανάγκη δεν ήταν θεωρητική. Ήταν ορατή. Και η πρώτη δράση έγινε σχεδόν άμεσα: φύτευση στις πληγείσες περιοχές, με όσα μέσα υπήρχαν τότε διαθέσιμα.
Από τότε μέχρι σήμερα, η ομάδα έχει μεγαλώσει, έχει οργανωθεί, έχει επεκταθεί. Η We4all δραστηριοποιείται πλέον σε 14 χώρες, έχει φυτέψει πάνω από 3,7 εκατομμύρια δέντρα, και είναι επίσημος συνεργάτης με διεθνείς θεσμούς όπως ο ΟΗΕ και η Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά και με δεκάδες τοπικές αρχές.
Η We4all δεν φυτεύει μόνο δέντρα: η ολιστική δράση για την προστασία και την αναγέννηση του πρασίνου
Για πολλούς, το όνομα της We4all έχει συνδεθεί με τη φύτευση δέντρων. Και εν μέρει έχουν δίκιο — γιατί το έχουν κάνει, και συνεχίζουν να το κάνουν, σε μεγάλη κλίμακα. Αλλά η We4all δεν είναι μόνο αυτό. Πίσω από κάθε ενέργεια υπάρχει μελέτη, επιλογή περιοχής, κατάλληλων ειδών, πρόβλεψη για τη φροντίδα και την επιβίωσή τους. Το δέντρο που φυτεύεται δεν "αφήνεται” στη μοίρα του. Ποτίζεται, παρακολουθείται, αντικαθίσταται αν χρειαστεί. Πρόκειται για μια φροντίδα 360°, που ξεκινά από τον σχεδιασμό και φτάνει μέχρι την επιβίωση κάθε δέντρου, στο σωστό σημείο, τη σωστή στιγμή, με τον σωστό τρόπο. Η φύτευση δεν είναι απλά συμβολική — είναι πρακτική και συνδέεται με κάτι πολύ ευρύτερο: μια συνολική προσπάθεια αποκατάστασης οικοσυστημάτων, με διάρκεια και συνέχεια.
Η λογική της δράσης τους βασίζεται στο ότι το περιβάλλον δεν χρειάζεται μόνο βοήθεια την ώρα της κρίσης, αλλά σταθερές υποδομές φροντίδας πριν και μετά. Γι’αυτό η We4all μεταξύ άλλων εγκαθιστά δεξαμενές νερού αλλά και πυροφυλάκια για σκοπούς πυροπροστασίας και άμεσης αντίδρασης σε περιοχές υψηλού κινδύνου — όπως η Βόρεια Εύβοια, η Μάνη ή τα Μεσόγεια, οργανώνει καθαρισμούς δασών, για την απομάκρυνση εύφλεκτων υλικών και ξερών χόρτων, σε συνεργασία με εθελοντές, δήμους και τοπικούς φορείς και σε κάποιες περιπτώσεις, όπως στην Ανατολική Αττική, η παρέμβαση της περιλαμβάνει και αναβίωση καμμένων ελαιώνων, με την προσφορά παραγωγικών δέντρων σε πυρόπληκτες κοινότητες.
Αξιέπαινο επίσης ήταν ότι το 2023, σε μια πιλοτική προσπάθεια στην Πελοπόννησο, η We4all εφάρμοσε ένα σύστημα τεχνητής βροχής σε απομακρυσμένη δασική περιοχή, καλύπτοντας 100 στρέμματα με σκοπό να διατηρηθεί η υγρασία του εδάφους. Η παρέμβαση της δοκιμάστηκε ως μέσο πρόληψης εξάπλωσης πυρκαγιών σε περιόδους ξηρασίας. Η τεχνολογία αυτή, με τις κατάλληλες προσαρμογές, θα μπορούσε μελλοντικά να ενταχθεί και σε επιχειρησιακά σενάρια κατάσβεσης.
Σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών από την άλλη, η We4all αναλαμβάνει δράση με στοχευμένη υποστήριξη των πληγέντων περιοχών, παρέχοντας μέσα, ανθρώπινη παρουσία, και όπου είναι δυνατόν, λύσεις που παραμένουν και μετά την αποχώρηση της πρώτης γραμμής βοήθειας.
Εκπαίδευση, από τις σχολικές αίθουσες μέχρι τις εταιρείες
Η ομάδα της We4all δίνει ιδιαίτερη έμφαση και στον εκπαιδευτικό τομέα. Μέχρι σήμερα, περισσότεροι από 350.000 μαθητές σε Ελλάδα, Ευρώπη και Αφρική έχουν συμμετάσχει σε εκπαιδευτικά προγράμματα του οργανισμού, τα οποία περιλαμβάνουν σεμινάρια, βιωματικά εργαστήρια και δράσεις μέσα στα σχολεία. Η φιλοσοφία πίσω από αυτή την επένδυση είναι απλή: αν δεν αλλάξει ο τρόπος που μεγαλώνουν οι επόμενες γενιές, καμία δράση δεν είναι αρκετή.
Η εκπαίδευση όμως δεν περιορίζεται στους μαθητές. Μέσα από τη δράση "Green Hub”, η We4all διοργανώνει σεμινάρια περιβαλλοντικής ευθύνης για επιχειρήσεις, οργανισμούς και φορείς του ιδιωτικού τομέα. Η συμμετοχή δεν είναι τυπική. Πολλές από αυτές τις εταιρείες μετατρέπονται σε ενεργούς συνεργάτες, αναλαμβάνοντας κομμάτια δράσης, προσφέροντας πόρους ή ενσωματώνοντας πρακτικές βιωσιμότητας στις λειτουργίες τους.
Όλα αυτά δεν γίνονται ούτε πρόχειρα, ούτε τυχαία. Πίσω από την καθεμία από αυτές τις παρεμβάσεις υπάρχει σχεδιασμός, συνεργασία, αξιολόγηση. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο να γίνει κάτι — είναι να γίνει σωστά, να διαρκέσει και να έχει πραγματικό αποτύπωμα.
Αν κάποιος θέλει να συνεισφέρει, αλλά δεν ξέρει από πού να ξεκινήσει, η αλήθεια είναι πως δεν χρειάζεται κάτι μεγάλο. Μπορεί να κάνει μια μικρή δωρεά — ένα ποσό που μπορεί να φαίνεται συμβολικό, αλλά στην πράξη καλύπτει πολύ συγκεκριμένες ανάγκες: το κόστος για να φυτευτεί ένα δέντρο, να μεταφερθεί εξοπλισμός, να αγοραστεί μια δεξαμενή ή να ποτιστεί μια περιοχή που το χρειάζεται. Υπάρχει και η δυνατότητα να γίνει κανείς μέλος, με μια σταθερή, μηνιαία συνεισφορά που επιτρέπει στην ομάδα να οργανώνει τις δράσεις της με συνέχεια και να σχεδιάζει πιο μακριά. Και βέβαια, για όσους το θέλουν, υπάρχει πάντα ο δρόμος της εθελοντικής συμμετοχής — στις φυτεύσεις, στους καθαρισμούς, στα εκπαιδευτικά προγράμματα. Αλλά το ουσιαστικό δεν είναι ο τρόπος. Είναι η παρουσία. Γιατί η μικρή κίνηση του καθενός μας, από μόνη της, δεν θα σώσει τον κόσμο. Όταν όμως γίνεται κομμάτι μιας κοινής προσπάθειας, αρχίζει να έχει βάρος — και μπορεί, τελικά, να κάνει διαφορά.
More Info:
Αν θες να βοηθήσεις το έργο της We4all κάνοντας μια δωρεά, πάτησε εδώ
Αν θέλεις να συμμετέχεις στο δίκτυο των εταιρικών υποστηρικτών πάτησε εδώ
