banner
banner
banner

Κοκτέιλ

Ένας ζωντανός κόσμος

ω(Φωτ) Γιώργος Δρακόπουλος ω(Φωτ) Γιώργος Δρακόπουλος ω(Styl) Tina Webb ω(Styl) Tina Webb Δημήτρης Λίτινας Δημήτρης Λίτινας Κυριακή, 05 Ιουνίου 2005

Κοκτέιλ: Μια από τις πολλές θαυμαστές ιστορίες της εξέλιξης της ανθρώπινης κουλτούρας στο πέρασμα των αιώνων. Μια ανάγκη του ανθρώπου για νέες εμπειρίες. Φαντάζεστε πόσο βαρετά θα ήταν όλα, αν δεν ψάχναμε πάντα για καινούριες «συνταγές» της ίδιας μας της ζωής; Πόσα δεν οφείλουμε σήμερα στην ανθρώπινη τάση να αναμιγνύει ανόμοια, φαινομενικά, μεταξύ τους συστατικά –είτε υλικά είτε πνευματικά–, φτάνοντας πολλές φορές σε κοσμοϊστορικά αποτελέσματα…

Κοκτέιλ

Δεν ξέρουμε πότε και πώς ξεκίνησε η ιστορία των κοκτέιλ. Αν θεωρήσουμε κοκτέιλ κάθε μίγμα διαφορετικών ποτών, τότε η ιστορία τους ξεκινάει χιλιάδες χρόνια πίσω, μια και όλοι οι λαοί που κατανάλωναν οινοπνευματώδη, όπως κρασί ή μπίρα, είχαν τη συνήθεια πολλές φορές να προσθέτουν διάφορα για να εμπλουτίσουν ή να αλλάξουν τη βασική γεύση. Μέλι, μυρωδικά, βότανα, νερό και φρούτα ήταν κάποια από αυτά. Πάντως ο όρος «κοκτέιλ» πρωτοεμφανίστηκε το 1806 σε ένα αμερικάνικο περιοδικό, το «The Balance», που έδινε έναν υποτυπώδη ορισμό του κοκτέιλ ως μίγματος από κάποιο οινοπνευματώδες ποτό, ζάχαρη και μυρωδικά. Η καταγωγή του ονόματος κοκτέιλ είναι ουσιαστικά άγνωστη και πολλοί ερίζουν για αυτήν.

Υπάρχουν δεκάδες ιστορίες από πολλές χώρες, με επικρατέστερες αυτές από την Αμερική την περίοδο του πολέμου της Ανεξαρτησίας, όπου με κάποιο τρόπο (κάποιες φορές πιστευτό και κάποιες όχι) συνδέουν ένα ποτό με την ουρά του κόκορα ή με κάνουλα βαρελιού, αφού cock τότε σήμαινε και κάνουλα. Προσωπικά, πιστεύω περισσότερο στη γαλλική εκδοχή, επειδή η λέξη coquetel σημαίνει μίγμα ποτών.

Όποια και να είναι η «προϊστορία» των κοκτέιλ, σας διαβεβαιώνω ότι το ίδιο νεφελώδης είναι και η ιστορία τους. Εκτός από αυτά που έχουν το όνομα του ανθρώπου που τα πρωτοέφτιαξε ή το όνομα κάποιου συγκεκριμένου χώρου ή μέρους, για όλα τα υπόλοιπα (και είναι εκατοντάδες) πολύ λίγα ξέρουμε. Φανταστείτε ότι μέχρι και για το Martini ακόμη «τσακώνονται» για το ποιος είναι ο πατέρας – δεύτερο ομηρικό πρόβλημα έχει γίνει το ζήτημα. Το σίγουρο είναι ότι τα κοκτέιλ κατά την εξέλιξή τους πάντα καθρέφτιζαν τις ανάγκες και τη διάθεση της κοινωνίας.

Από την εποχή της ποτοαπαγόρευσης μέχρι σήμερα τα κοκτέιλ ήταν σημάδια τού πώς ένιωθε η κοινωνία. Σας φαίνεται τραβηγμένο; Για σκεφτείτε πόσα προβλήματά μας έχουν ακούσει αυτοί που κάθονται πίσω από την μπάρα… Θα μπορούσαμε να πούμε ότι πολλοί από αυτούς έχουν παίξει ρόλο ψυχαναλυτή. Στο λονδρέζικο περιοδικό «Practical Housewife» υπενθύμιζαν εν έτει 1860 ότι το νερό πρέπει να βράζει, για να φτιαχτεί ένα καλό Toddy. Το 1874 στο Manhattan Club ένας μπάρμαν πρωτοέφτιαξε το Manhattan μετά από παραγγελία της μητέρας τού Winston Churchill, της Lady Randolph Churchill, που έκανε πάρτι προς τιμήν του πολιτικού Samuel Tilden.

Η Coca-Cola φτιάχτηκε το 1886. Σε αυτό το γεγονός πρέπει να αποδώσουμε την παρασκευή του Cuba Libre, που σημαίνει Ελεύθερη Κούβα, στα τέλη του ισπανο-αμερικανικού πολέμου. Στη δεκαετία του 1910, αντίστοιχα, φτιάχτηκε το French 75 από το όνομα ενός γαλλικού όπλου.

Το 1920 ξεκίνησε η Ποτοαπαγόρευση στις ΗΠΑ. Τα επίσημα αποστακτήρια έκλεισαν και νέα, παράνομα, άρχισαν να ανοίγουν. Η ποιότητα των ποτών που έφτιαχναν ήταν πάρα πολύ κακή και έτσι barmen και πότες ξεκίνησαν να δοκιμάζουν διάφορες αναμίξεις για να κάνουν πόσιμα τα ελεεινά ποτά της εποχής, αλλά και για να τα καμουφλάρουν από την αστυνομία. Έτσι, για παράδειγμα, φρούτα προστέθηκαν στο Bourbon με αποτέλεσμα το κοκτέιλ Old Fashioned.

Αυτή η δεκαετία ήταν η πραγματική αρχή της εποχής των κοκτέιλ. O Francis Scott Fitzgerald στο μυθιστόρημά του «The Great Gatsby» έκανε διάσημο το Mint Julep, που στην πραγματικότητα ήταν γνωστό από το 1800. Το Martini που δημιουργήθηκε στις αρχές του 20ού αιώνα έγινε και αυτό διάσημο στην αριστοκρατία της δεκαετίας του ’30. Το 1933 ο Franklin Roosevelt χαιρέτισε τη λήξη της Ποτοαπαγόρευσης με ένα Dirty Martini.

Βασικός πρεσβευτής της χώρας των κοκτέιλ τις δεκαετίες του ’30 και του ’40 σε όλο τον κόσμο ήταν το Hollywood. Πολλά κοκτέιλ φτιάχτηκαν σε μπαρ του Hollywood και πολλά έγιναν διάσημα μέσα από ταινίες, όπως το Gibson, το Knickerbocker, το Pink Gin, το Kir Royale, ακόμα και το Dry Martini ή το Champagne Cocktail. Η δεκαετία του ’50 ήταν η αρχή της Ατομικής εποχής. Τι πιο φυσικό λοιπόν από το να εμφανιστούν ένα σωρό κοκτέιλ που το όνομά τους ξεκινούσε με τη λέξη Atomic. Τη δεκαετία αυτή φτιάχτηκε και το Bellini από τον Giuseppe Cipriani στο Harry’s Bar στη Βενετία, προς τιμήν του ζωγράφου Giovanni Bellini και τις υπέροχες αποχρώσεις του ροζ στους πίνακές του.

Στις αρχές του ’60 η δήλωση του JFK, ότι το αγαπημένο του ap,ritif ήταν το αρκετά παλιό κοκτέιλ Daiquiri, ήταν αρκετή για να γίνει παγκοσμίως γνωστό. Η δεκαετία του ’70 έφερε το παρδαλό ντύσιμο και την disco. Άνοιξαν μεγάλες δισκοθήκες, όπου ο κόσμος χόρευε σαν τρελός και οι γλυκές γεύσεις ήταν η μόδα της εποχής. Το Tequila Sunrise αλλά και το παλιό PiQa Colada έγιναν τα must τότε. Η δεκαετία του ’80 σημαδεύτηκε από τη μόδα του κρασιού. Μόνο κάποια σφηνάκια για αυτούς που ήθελαν γρήγορο μεθύσι φτιάχτηκαν τη δεκαετία αυτή.

Τη δεκαετία του ’90 ξαναγυρίσαμε στα βασικά, ίσως με κάποιες παρεμβάσεις λόγω του μεγάλου πλούτου σε νέα ποτά και νέες γεύσεις. Τα πούρα είναι και πάλι πολύ της μόδας και κλασικά κοκτέιλ πίνονται με μανία στα Cigar Lounge bars υπό τους ήχους χαλαρωτικής μουσικής. Το πέρασμα στον 21ο αιώνα δεν θα μπορούσε να αφήσει απαθείς τους barmen, και έτσι το Υ2Κ δεσπόζει στις μπάρες των in μπαρ. Ποιος ξέρει τι άλλο θα δούμε και θα δοκιμάσουμε σε αυτόν τον τόσο ζωντανό κόσμο των κοκτέιλ, που πάντα είναι μέσα στην επικαιρότητα – και πάντα προσπαθεί να μας κάνει να ξεχάσουμε πόσο σκληρή είναι…

banner
Tο ξέρατε ότι...

• Ένας καλός τρόπος να παγώνουμε τα ποτήρια μας, όταν δεν μπορούμε να τα έχουμε στο ψυγείο, είναι να τα γεμίζουμε με πάγο και νερό και να τα αδειάζουμε ακριβώς πριν σερβίρουμε σε αυτά το κοκτέιλ μας.

• Daiquiry ήταν το όνομα ενός μεταλλείου χαλκού στην Κούβα, όπου δούλευε ως μηχανικός ο Αμερικανός Jennings Cox, ο οποίος συνέλαβε την ιδέα, το 1896, καθώς έψαχνε να βρει κάτι αρκετά δροσιστικό για να αντιμετωπίσει τον καυτό ήλιο..

• Το Mojito είναι δημιουργία Κουβανών barmen τη δεκαετία του ’20, απόφοιτων της μεγάλης σχολής Association Cantineros Cuba, και αποτελεί παραλλαγή του Mint Julep.

• Το Bacardi Cocktail είναι παραλλαγή του Daiquiri και πρέπει να παρασκευάζεται αποκλειστικά με Bacardi, σύμφωνα με δικαστική απόφαση του δικαστηρίου της Νέας Υόρκης το 1936.

• Το vodkatini ήταν το αποτέλεσμα της προσπάθειας των barmen για όλο και πιο Dry Martini, όπου τελικά αντικατέστησαν το gin με vodka. Παρόλο που πρωτοφτιάχτηκε το 1951, έγινε διάσημο μέσα από τις ταινίες του James Bond με τη γνωστή φράση «shaken not stirred». Ο Ian Fleming πάντως στο πρώτο του μυθιστόρημα με τον Bond, το Casino Royal, βάζει τον James να παραγγέλνει ένα Dry Martini με Gin και όχι με vodka.

• Το Cosmopolitan έγινε το πρώτο σε πωλήσεις κοκτέιλ στη Νέα Υόρκη και στο Λονδίνο με την προβολή του σίριαλ «Sex and the City», όπου είναι το αγαπημένο κοκτέιλ των πρωταγωνιστριών.

• Στην ταινία «The Thin Man» (1934), ο πρωταγωνιστής William Powell φτιάχνει ένα Martini δίνοντας οδηγίες σε νέους barmen: το σπουδαιότερο στην παρασκευή ενός κοκτέιλ είναι ο ρυθμός που το ανακινούμε. Το Manhattan σε ρυθμό Foxtrot, το Bronx σε ρυθμό δύο βημάτων, ενώ το Martini πάντα σε ρυθμό βαλς.

• Ό David Niven στην ταινία «My Man Godfrey» έλεγε ότι ένα Martini είναι καλό, δύο είναι πολλά, τρία όχι αρκετά.

• Ο Τσόρτσιλ έπινε το Martini του τόσο Dry, που λένε ότι απλά κουνούσε ένα μπουκάλι βερμούτ δίπλα στο σέικερ. «Έχω πάρει από το οινόπνευμα πολλά περισσότερα απ’ όσα αυτό έχει πάρει από εμένα».


Συνταγές

Ποτά

banner

Cocktails

Αναζήτηση με φίλτρα

Αναζήτηση

Αναζήτηση
Αναζητήστε στο αρχείο του αθηνόραμαUmami δίνοντας μέρος του ονόματος