Αγροκτήματα, πληθωρικές νοστιμιές και αληθινοί άνθρωποι σε ένα αξέχαστο γευστικό οδοιπορικό στο Σαλέντο 15/04/2019

Επιστροφή στο Νότο της Ιταλίας. Γιατί είτε έχεις πάει ξανά, είτε είναι η πρώτη σου φορά, το συναίσθημα είναι ίδιο. Σαν να επιστρέφεις. Η περιοχή του Σαλέντο στην Απουλία, κρύβει διαμάντια στη φύση της, θησαυρούς στα μεσαιωνικά χωριά και τις μικρές πόλεις της, φυλά αποκαλύψεις για τα μάτια και σίγουρα για τον ουρανίσκο!

Με αφετηρία την Σπέκια, στην επαρχία του Λέτσε οι εκδρομές και οι εξορμήσεις ανοίγουν μπροστά σου σα βεντάλια πλουμιστή με σχέδια, χρώματα, αρώματα και γεύσεις. Ένα μεγάλο χωριό είναι η Σπέκια, καρφιτσωμένο σε περίοπτη θέση ενός λόφου, που κοιτά με δέος τη θέα της κοιλάδας που απλώνεται μπροστά του. Βαθιές οι ρίζες της ιστορίας του, με μνημεία που τη μαρτυρούν, μα και με ανθρώπους νοικοκυραίους, κλειστούς μα ευγενείς. Ένας στολισμένος από λουλούδια μικρός λαβύρινθος τα σοκάκια της, που με ένα τρόπο μαγικό οδηγούν στην κεντρική πλατεία (Piazza Castello). Πρόκειται για το εσωτερικό του Καστέλο του χωριού, εκεί που συναντιούνται οι ντόπιοι, κάθε μέρα για να πιουν ένα καφέ και να ανταλλάξουν τα νέα τους. Όλοι στο δρόμο σε χαιρετούν, αυθόρμητες καλημέρες και καλησπέρες των ανθρώπων της ενδοχώρας που τιμούν τον ξένο.

Η παλιά της πόλη, σα σκηνικό ταινίας με το ιστορικό κάστρο Risolo του 16ου αιώνα να δεσπόζει αγέρωχο και δυνατό, προστατεύοντας και «κρύβοντας» πίσω του, τα σπίτια και τη ζωή των κατοίκων τους. Η περιήγηση είναι γεμάτη μνημεία, με την ενοριακή εκκλησία που χτίστηκε το 15ο αιώνα να δεσπόζει με τον αρχιτεκτονικό της πλούτο, τους κίονες και τις μεγάλες καμάρες που είναι στολισμένες με εξαιρετικά μοτίβα. Εντυπωσιακή και ενδιαφέρουσα, η εκκλησία του Αγίου Νικολάου, με το πρώτο κτίσμα της να χρονολογείται τον 11ο αιώνα, ενώ τον 16ο ουσιαστικά ξανακτίστηκε και μετατράπηκε σε Λατινική εκκλησία, από Βυζαντινή. Ακόμη, η εκκλησία της Αγίας Ευθυμίας με το πολυγωνικό σχήμα του 9ου και 10ου αιώνα. Το μοναστήρι των Φαγκισκανών Μαύρων των αρχών του 16ου αιώνα, με το παρεκκλήσι της Αγίας Αικατερίνης, μαρτυρά μέσα από το διάκοσμο του σκηνές από τη ζωή και το μαρτύριο της Αγίας, καθώς και με την κρύπτη που είναι σκαλισμένη στο βράχο και υποστηρίζεται από 36 κίονες.

Μακριά από τη θάλασσα, η Σπέκια καλλιεργεί πολιτισμό, με πλήθος εκδηλώσεων, φεστιβάλ και λαογραφικές εκδηλώσεις να πραγματοποιούνται κυρίως κατά την καλοκαιρινή περίοδο. Μικρά ξενοδοχεία υπάρχουν αρκετά και ιδιαίτερα οικονομικά. Όσο για τη γαστρονομία είναι από μόνη της λόγος επίσκεψης στη Σπέκια. H μικρή υπαίθρια λαϊκή αγορά της, είναι ένας γευστικός, αντιπροσωπευτικός καμβάς των γεύσεων της περιοχής, με λαχανικά, τυριά και ψάρια!

Τα μεσημέρια στο wine bar «Camiluccia» οι μεζέδες πάνε και έρχονται. Μαζί τους και οι φιλόξενοι νεαροί οικοδεσπότες που εύκολα αφήνουν το δίσκο με τα πιάτα και πιάνουν στα χέρια τα ντέφια για να συνοδέψουν κάποιο τραγούδι της Νότιας Ιταλίας! Βρίσκεται ουσιαστικά μέσα στο μεγάλο τετράγωνο κτήριο του Καστέλο. Λιλιπούτιο, cozy και ατμοσφαιρικό με πέτρα στους τοίχους και μια μικρή σάλα με ένα μοναστηριακό τραπέζι που τους χωράει όλους. Οι μπρουσκέτες πολλές και διαφορετικές, με ξεχωριστή αυτή με τη ρικότα και το Scapece, δηλαδή μικρά ψάρια που τα τηγανίζουν και τα μαρινάρουν σε ψωμί εμποτισμένο με ξύδι και σαφράν. Scapece βρίσκεις παντού και σίγουρα στις υπαίθριες λαϊκές αγορές. Οι μεζέδες πολλοί, παστές σαρδέλες με σκόρδο, αγκινάρες και άλλα τουρσί, εξαιρετικό ντόπιο προσούτο και άλλα εκλεκτά αλλαντικά και τυριά, κρασιά με τη δική τους ετικέτα, συμπληρώνουν ένα πάζλ αυθεντικών γεύσεων της περιοχής.

Το νόστιμο Τρικάζε

Λίγα χιλιόμετρα μακριά από την Σπέκια, η αρχαία πόλη Τρικάζε, με θέα την Αδριατική, μαγεύει με την ατμόσφαιρα και την ιστορία της που χρονολογείται από το 1.200. Την πόλη στολίζει το Παλάτι του πρίγκιπα Gallone, απογόνου μιας μεγάλης οικογένειας που έζησε εκεί. Πέτρινα σοκάκια, μικρές πλατείες με όμορφες εκκλησίες, παλιά αρχοντικά και αρκετά έντονη νυχτερινή ζωή με μπαράκια και εστιατόρια κάνουν το Τρικάζε ενδιαφέρον για τους νέους. Στάση για ποτό οπωσδήποτε το μπαρ Farmacia Balboa, που στέγαζε για χρόνια ένα φαρμακείο. Bartender και σέρβις φορούν λευκές στολές γιατρών και προσφέρουν εξαιρετικά κοκτέιλς, ενώ υπάρχει μια καλή λίστα από premium spirits.

Ακριβώς δίπλα, ανεβαίνοντας λίγα σκαλάκια βρίσκεται το μικρό ταβερνείο του Da Peppe. Ο ορισμός του κουτουκιού, με ένα τραπέζι για καμιά 10αρια άτομα στριμωγμένα και τον Peppe να τηγανίζει και να μαγειρεύει σε μια κουζινίτσα με ένα μικρό παράθυρο που βλέπει στη σάλα. Κεφτέδες, πατάτες και ένα απίθανο χοιρινό ρόστο με μπαχάρια και αρωματικά.

Στο εστιατόριο του σεφ Ippazio Turco, «Lemi», το σκηνικό αλλάζει. Διάσημος πολύ στην πόλη του, για τη δημιουργική ιταλική κουζίνα του και κυρίως για το χταπόδι του. Τον αποκαλούν «ο μάγειρας του χρώματος» και όχι άδικα, αφού δε διστάζει να βάψει τις γαρίδες φούξια και να στολίσει το περίφημο σεβίτσε του από χταπόδι του με πολύχρωμα κουλί. Μια μακρόστενη θολωτή σάλα, με τα τραπέζια τα πλαϊνά και ένα μικρό μπαρ με ωραίες μουσικές και μεγάλη συλλογή από τον ιταλικό αμπελώνα. Δοκιμάστε οποιαδήποτε συνταγή με θαλασσινά, τα οποία κυριαρχούν στα χρωματιστά πιάτα του.

Στο λιμάνι του Τρικάζε η ταβέρνα «Del Porto» θα ξαφνιάσει τους έλληνες επισκέπτες, καθώς τη σάλα του κοσμούν αφίσες με της παλιάς Ολυμπιακής Αεροπορίας και σκηνές από ταινίες της Μελίνας Μερκούρη. Στην κάτω σάλα ζαλίζει ο τεράστιος πάγκος με τα φρέσκα ψάρια και τα θαλασσινά, ενώ στην πάνω σάλα το μεγάλο pizza bar με τους γρήγορους, φινετσάτους pizzaiolo επίσης να ζαλίζουν με τις πίτσες τους! Δοκιμάστε θαλασσινά με σκόρδο, λάδι και τσίλι και ράμεν με κεφτέδες από σκουμπρί και λάπαθο σε ζωμό λαχανικών, σουπιές γεμιστές με ανθότυρο, γογγύλια πασπαλισμένα με τραγανό ψωμί και φυσικά ψάρια και θαλασσινά σε εξαιρετικά ψησίματα.

Από το Τρικάζε θα αγοράσετε εκλεκτά, περίτεχνα κεραμικά, μια τέχνη που καλά κρατεί στην πόλη. Στο εργαστήρι «Branca» ξετυλίγεται ολόκληρη η ιστορία της περιοχής του Σαλέντο, μέσα από αρχαία αντικείμενα καθημερινής χρήσης. Σχέδια, χρώματα, σχήματα σε μια τέχνη ιδιαίτερη.

Στην ύπαιθρο του Σάλβε

Ο ατέλειωτος ελαιώνας στο Σαλέντο κρύβει μέσα του την ιστορία της ζωής των κατοίκων του στην ύπαιθρο. Παλιά αγροκτήματα «masseria», που κάποτε στέγαζαν μια ολόκληρη κοινωνία ανθρώπων που ασχολούνταν με την ελιά, σήμερα έχουν αναστηλωθεί με αγάπη και φροντίδα και είναι επισκέψιμα για το κοινό. Ένα τέτοιο αγρόκτημα έχει αποκαταστήσει ο καθηγητής Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο του Σαλέντο στο Λέτσε Vincenzo Cazzato, τη Masseria «Santu Lasi»(Strada Provinciale Salve-Posto Vecchio di Salve, 339-2773248) στην περιοχή του Σάλβε. Στην καρδιά ενός μεγάλου ελαιώνα, το αγρόκτημα αποτελείται από διάφορα κτίρια που μέσα τους φιλοξενούν τις μικρές κατοικίες των τότε εργατών, στημένα σαν λαογραφικά μουσεία με έπιπλα και αντικείμενα αντίκες, ενώ σε κάποια δωμάτια μπορούν να φιλοξενηθούν τουρίστες. Μεγάλες και μικτές αυλές, χώροι εργασίας μιας άλλης εποχής που θαρρείς πως χτες κάποιος εργαζόταν εκεί. Διάσπαρτα στους χώρους και τα χωράφια υπάρχουν έργα τέχνης, με υλικά από τη φύση, πολλά από τα οποία είναι μόνιμες εγκαταστάσεις «καλλιτεχνικής γης» όπως αποκαλούνται.

Σε μια άλλη Masseria αυτή της «Sante Le Muse», επίσης στην περιοχή του Σάλβε, με τις αιωνόβιες ελιές, μπορείτε να ξεναγηθείτε, να κάνετε μαθήματα μαγειρικής λαχανικών και χόρτων, να αγοράσετε σπιτικά προϊόντα αλλά και να απολαύσετε την κουζίνα της υπαίθρου στο μικρό της εστιατόριο, με υλικά από τα χωράφια τους και παλιές παραδοσιακές συνταγές. Μην παραλείψετε μια βόλτα στην κοντινή πόλη Γαλατίνα για να θαυμάσετε την Βασιλική της Αγίας Αικατερίνης, ένα σπουδαίο θρησκευτικό μνημείο και αρχιτεκτόνημα, με μεγάλο πλούτο τοιχογραφιών και εικόνων, που χτίστηκε στη θέση μιας ελληνικής βυζαντινής εκκλησίας. Η πόλη του Ότραντο γίνεται όλο και πιο όμορφη όσο πλησιάζει το καλοκαίρι, με τη μεγάλη της παραλία να σφύζει από κόσμο. Μοναδική είναι η ακτογραμμή της Γκαλίπολης, με τις υπέροχες παραλίες.

Πώς να πάτε

Με πτήση Αθήνα - Μπρίντιζι μέσω Ρώμης. Μετά με αυτοκίνητο ή λεωφορείο για Σπέκια (απόσταση περίπου 1,5 ώρα).

Της Βίκης Βαμιεδάκη