Guest Editor

«Ύψωμα 731»: Ανταπόκριση από το Mittelfest στην βόρεια Ιταλία

Ο Άρης Μπινιάρης και οι συνεργάτες μοιράζονται μαζί μας την συγκλονιστική εμπειρία τους από την παρουσίαση της παράστασης «Ύψωμα 731» στην Ιταλία.

«Αφιερώνουμε την παράσταση στην μνήμη των Ιταλών και Ελλήνων στρατιωτών που έχασαν την ζωή τους στο Ύψωμα 731».
Με αυτήν την αφιέρωση, ξεκινήσαμε το Ύψωμα 731, στο φεστιβάλ Mittelfest στην βόρεια Ιταλία. Και ενώ ετοιμαστήκαμε να πάρουμε τις θέσεις μας για την έναρξη, σύσσωμο το ιταλικό κοινό, γέμισε τη σιωπή που ακολούθησε, με ένα θερμό και δυνατό χειροκρότημα. Κι ήταν το χειροκρότημα αυτό, η πρώτη ένδειξη, πως οι Ιταλοί μας κάλεσαν γιατί ήταν έτοιμοι να ακούσουν, να αφουγκραστούν, να νοιώσουν. Στα 60 λεπτά που ακολούθησαν, μέσα στην υποβλητική ατμόσφαιρα της καθολικής εκκλησίας του Αγίου Φραγκίσκου, που λειτουργεί πλέον ως πολιτιστικός χώρος, αντήχησαν τα γεγονότα της συντριβής των ιταλικών στρατευμάτων του Μουσολίνι, από τον ολιγάριθμο ελληνικό στρατό, στο Ύψωμα 731, το 1941.

Όσο κυλούσε η παράσταση, μέσα απ’ το αχνό φως της σκηνής, τα βλέμματά μας συναντούσαν όλο και περισσότερο τα βλέμματα των Ιταλών θεατών, κι αισθανόμασταν την εγρήγορση και την απόφαση τους, να εγκαταλείψουν τους όποιους αμυντικούς μηχανισμούς, μόνο και μόνο για να κερδίσουν τη μάχη της θύμησης. Έτσι λοιπόν, βούτηξαν και σκονίστηκαν μαζί μας, στα χαρακώματα του φασματικού Υψώματος 731, μάτωσαν στις δύσβατες διαδρομές και στο βωμό της μνήμης κι αναδύθηκαν, τελικά, νικητές, γιατί δεν επέλεξαν την άρνηση και την απώθηση, αλλά την ενεργή συμμετοχή στην πανανθρώπινη αγωνία για την φρίκη του πολέμου και την υποχρέωση να παλεύεις για την αξία της ελευθερίας.

banner

Όσο πλησιάζαμε προς το τέλος νιώθαμε, μέσα από τις εκκωφαντικές σιωπές, να αναδύεται μια σπάνια ποιότητα συνύπαρξης, σε ένα μοναδικό ψυχικό πεδίο. Στο ψυχικό εκείνο πεδίο, όπου η αυθάδεια, η αγνωμοσύνη και η φαυλότητα της ανθρώπινης φύσης, έχουν δώσει την θέση τους σε δυνάμεις που αντιτάσσονται σε κάθε μορφή άρνησης της ζωής.

Όταν η παράσταση ολοκληρώθηκε, οι Ιταλοί, χειροκρότησαν όρθιοι, και για ώρα, στα ματωμένα βάραθρα του Υψώματος 731. Τους ευγνωμονούμε γι’ αυτό. Μα πιο πολύ τους ευγνωμονούμε γιατί μας θύμισαν μια σπουδαία ψυχική λειτουργία, αυτήν της διορθωτικής συναισθηματικής εμπειρίας, που επουλώνει ένα παλιό τραύμα. Έτσι, τουλάχιστον, ερμηνεύουμε, το γεγονός πως μας κάλεσαν στην πατρίδα τους, 80 χρόνια μετά την απόπειρα του Μουσολίνι να εισβάλει στην Ελλάδα, να αφηγηθούμε τα δεινά του πολέμου, την αξιοσύνη και τον ηρωισμό των Ελλήνων στρατιωτών αλλά και να τιμήσουμε την μνήμη των Ιταλών που χάθηκαν άδοξα στο όνομα ενός φαύλου ολοκληρωτισμού.

Το κείμενο γράφτηκε από τους Άρη Μπινιάρη (Σκηνοθέτη/ Ηθοποιό) και Χρήστο Γεωργόπουλο (Μουσικό), εκπροσωπώντας, ταυτόχρονα, τους Βίκτωρα Κουλουμπή (Μουσικό), Πάνο Σαρδέλη (Μουσικό) και Κωνσταντίνο Σεβδαλή (Ηθοποιό). Το θέατρο Πορεία και το «Ύψωμα 731» του Άρη Μπινιάρη προσκάλεσε στο Φεστιβάλ Mittelfest ο καλλιτεχνικός του διευθυντής, Haris Pasovic. Η παράσταση παίχτηκε στην εκκλησία του Αγίου Φραγκίστου στο Cividale του Friuli της Β. Ιταλίας στις 14 Ιουλίου στα πλαίσια του Φεστιβάλ.

Γράφτηκαν για την παράσταση στον ιταλικό τύπο:

Στην κριτική της στο Delteatro.it, που αφορά συνολικά το Mittelfest 2019, η Maria Grazia Gregori αναφέρει πως το «Ύψωμα 731» συγκαταλέγεται ανάμεσα στις παραστάσεις που αποτέλεσαν έκπληξη χάρη και στο υψηλότατο επίπεδό τους. Ειδικότερα, το «Ύψωμα 731» περιγράφεται ως μία από τις παραστάσεις-σημεία αναφοράς του φεστιβάλ, ένα «συγκινητικό και γεμάτο συναίσθημα θέαμα». Στο άρθρο της προσθέτει ακόμη πως το «Ύψωμα 731» τη συνεπήρε. Περιγράφει τη δραματουργία της παράστασης από τον Άρη Μπινιάρη, την ιδιαίτερη μελοποίηση του κειμένου και τη σκηνική απόδοση.
«Η παράσταση», αναφέρει, «ξετυλίγεται μέσα από κύματα έντονης μουσικής, πάνω στην οποία οι δύο ηθοποιοί παίζουν και τραγουδούν, περιγράφοντας μια επική νίκη, αλλά και την τρομακτική βία και την τρέλα του πολέμου: μια ιστορία που σε αφήνει χωρίς ανάσα και με εικόνες βίας να ακολουθούνται από άλλες εικόνες βίας - οι Έλληνες που επιτίθενται στον εχθρό οπλισμένοι μονάχα με μαχαίρια, οι σωροί των νεκρών Ιταλών σπαρμένες σ’ όλο το Ύψωμα, οι οιμωγές των πληγωμένων και η έλλειψη σεβασμού στους νεκρούς. Στο τέλος, αυτή η αίσθηση ελέους που φωλιάζει μέσα σου, σε αφήνει κυριολεκτικά χωρίς ανάσα.»

Maria Grazia Gregori - delteatro.it - 18/7/2019

Στο κριτικό της σημείωμα στην έγκριτη εφημερίδα La Republica, η Anna Bandettini, αποτιμώντας το φετινό φεστιβάλ του Mittelfest που έγινε στο Cividale της Ιταλίας και ήταν αφιερωμένο στην Ελλάδα και τη θεατρική της πραγματικότητα, υπογραμμίζει την αξιοπρόσεκτη άνοδο στην προσέλευση θεατών στις καλλιτεχνικές εκδηλώσεις, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην επιτυχία της παράστασης «Ύψωμα 731», μια σοβαρή και σημαντική ροκ μπαλάντα του Άρη Μπινιάρη που αφηγείται την τρομακτική ήττα των Ιταλών το 1941 στην Ελλάδα, κατά την διάρκεια του Δεύτερου Παγκόσμιου Πολέμου. «Πρόκειται», καταλήγει, «για μια παράσταση-ύμνο ενάντια στη βία και την ισχύ των όπλων, εξαιρετικά καλογραμμένη.»

Anna Bandettini - La Republica - 19/7/2019

Η παράσταση θα συνεχίσει την επιτυχημένη της πορεία στους εξής σταθμούς: Διεθνές Φεστιβάλ Άνδρου (3/8), Φεστιβάλ Δημητρίων Θεσσαλονίκης (12 & 13/10). Μετά το τέλος της περιοδείας θα παρουσιαστεί για 10 τελευταίες παραστάσεις στο θέατρο Πορεία από 14 Οκτωβρίου έως 12 Νοεμβρίου.

Σχετικά Θέματα