Το avant-garde θεατρικό σύμπαν του Ρομέο Καστελούτσι αποκτά «Νέα ζωή»

Οι εικονοκλαστικές παραστάσεις του προκαλούν πάντα ζωηρές συζητήσεις. Με αφορμή την τελευταία του δουλειά που παρουσιάζεται στο Φεστιβάλ Αθηνών, ανιχνεύουμε το προφίλ του Ιταλού δημιουργού.

Το avant-garde θεατρικό σύμπαν του Ρομέο Καστελούτσι αποκτά «Νέα ζωή»

Tο καλοκαίρι του 2009 οι Έλληνες θεατές γίνονταν για πρώτη φορά μάρτυρες της ιδιαίτερης σκηνοθετικής ταυτότητας του Ρομέο Καστελούτσι. Η «Θεία κωμωδία» του, βασισμένη στο έργο του Δάντη, παρουσίαζε ενώπιόν μας ένα σκηνικό σύμπαν που επιχειρούσε να αναπαραστήσει την ουσία του πραγματικού κόσμου, ενός κόσμου δηλαδή που δεν είναι φτιαγμένος μόνο από λέξεις αλλά και από ήχους, κινήσεις, εικόνες κι αισθήσεις. Αυτό δεν έπαψε ποτέ να απασχολεί έναν σκηνοθέτη που εξαρχής είχε σπουδάσει ζωγραφική και σκηνογραφία.

Από το 1981, οπότε και ίδρυσε την ερευνητική καλλιτεχνική ομάδα Societas Raffaello Sanzio, ο Καστελούτσι επιδόθηκε στη διαμόρφωση μιας προσωπικής σκηνικής γλώσσας που μεταχειρίζεται κατά κύριο λόγο τη δύναμη της εικόνας· γι’ αυτό και συνήθως υπογράφει ο ίδιος τους φωτισμούς, τα σκηνικά και τα κουστούμια. Δεν μένει όμως στο επίπεδο της εικαστικής αναπαράστασης, ούτε επιζητά το «ωραίο». Αντιθέτως οι εικόνες του είναι βίαιες, βλάσφημες, ωμές, πρωτόγονες, δημιουργούν ένα θέατρο κρυπτικό και, κυρίως, έντονα οντολογικό και υπαρξιακό, που επιχειρεί να δώσει τη δική του εξήγηση στα ερωτήματα της ζωής.

Το avant-garde θεατρικό σύμπαν του Ρομέο Καστελούτσι αποκτά «Νέα ζωή» - εικόνα 1
Στιγμιότυπο από την παράσταση «Νέα ζωή», που έρχεται στο Φεστιβάλ Αθηνών (6-9/7)

Η έμπνευσή του συχνά εκκινεί από θεμελιώδη έργα (Σαίξπηρ, Αισχύλος, Δάντης), όπως και από σημαντικά θεολογικά κείμενα ή θέματα (Παλαιά Διαθήκη). Χαρακτηριστικές είναι δύο παραστάσεις που είδαμε εδώ, το «Περί της έννοιας του προσώπου του υιού του θεού» (2011), στο οποίο ο Καστελούτσι απέδωσε με αξιοσημείωτη πυκνότητα και αφοπλιστική σκηνική ευφυΐα το φθαρτό της ανθρώπινης ύπαρξης, και το «Go down, Moses» (2015), στο οποίο μια σειρά εξαιρετικής ομορφιάς ταμπλό βιβάν, η δημιουργία ηχητικού περιβάλλοντος αλλά κι ελάχιστος λόγος εικονοποίησαν φιλοσοφικά και θεολογικά ερωτήματα, όχι χωρίς να εγείρονται διαφωνίες για την υπέρμετρη αφαιρετικότητα της δημιουργίας του.

Ακόμη πιο αφαιρετικός και αμφιλεγόμενος εμφανίστηκε στο «Ιούλιος Καίσαρας. Σπαράγματα» (2016), την περφόρμανς-μελέτη πάνω στο λόγο και στην ομιλία. Σε αυτή χρησιμοποίησε το σαιξπηρικό κείμενο για να εστιάσει στα όρια του σώματος και των λειτουργιών του. Καταγράφοντας με ενδοσκοπική κάμερα και προβάλλοντας σε οθόνη τη λειτουργία των φωνητικών χορδών ενός από τους τρεις ηθοποιούς, καθώς αυτός ερμήνευε το μονόλογό του, ο Καστελούτσι άνοιξε ξανά τη συζήτηση για τα όρια του σκηνικού γεγονότος.

Το avant-garde θεατρικό σύμπαν του Ρομέο Καστελούτσι αποκτά «Νέα ζωή» - εικόνα 2

Η «Νέα ζωή»

Με τη νέα του παράσταση, η οποία έρχεται στο Φεστιβάλ Αθηνών (6-9/7), ο Καστελούτσι φαίνεται να μετατοπίζει το ενδιαφέρον του στην πολιτική προβληματική, όπως είχε κάνει με τη «Δημοκρατία στην Αμερική», που είδαμε επίσης στην Ελλάδα το 2017. Έχοντας εμπνευστεί από τον μαρξιστή φιλόσοφο Ερνστ Μπλοχ, που έβαλε στο κριτικό του μικροσκόπιο τον δυτικό πολιτισμό, στοχάζεται πάνω στο δίπολο πραγματικότητα - ουτοπία. Στην παράσταση πρωταγωνιστούν πέντε ερασιτέχνες ηθοποιοί αφρικανικής καταγωγής, οι οποίοι βρίσκονται μόνοι σε έναν άδειο, εγκαταλελειμμένο χώρο αναζητώντας μια νέα ζωή. Ο Καστελούτσι κατέφυγε σε πιο λιτή εικαστικότητα σε σχέση με τις προηγούμενες δουλειές του, όχι όμως λιγότερο σημειωτική. Η παράσταση έκανε πρεμιέρα στον παλιό εκθεσιακό χώρο αυτοκινήτων της Citroen στις Βρυξέλλες και τώρα βρήκε τον ιδανικό χώρο φιλοξενίας της στη βιομηχανική όψη της Πειραιώς 260.

Το avant-garde θεατρικό σύμπαν του Ρομέο Καστελούτσι αποκτά «Νέα ζωή» - εικόνα 3

Περισσότερες πληροφορίες

La vita nuova (Η νέα ζωή)

  • Performance
  • Διάρκεια: 50 '

Ο Ιταλός πρωτοπόρος δημιουργός σκηνοθετεί πέντε Αφρικανούς ερασιτέχνες ηθοποιούς σε ένα σκηνικό ταξίδι προς μια καλύτερη ζωή, αντλώντας έμπνευση από τη φιλοσοφική πραγματεία του Ερνστ Μπλοχ «Το πνεύμα της ουτοπίας».

Διαβάστε ακόμα

Τελευταία άρθρα Θέατρο

"Δυσαρμονίες": Επίκαιρο έργο που ασκεί κριτική στην κοινωνία ανεβάζει ο Αντώνης Αντωνίου

Η Θεατρική του Αντώνη Αντωνίου συνεχίζει να αναζητεί έργα που καθρεφτίζουν οικεία κακά. Μέσα στον Δεκέμβριο περιμένουμε την πρεμιέρα του έργου "Δυσαρμονίες" της Τζόις Κάρολ Όουτς, με τους Αντώνης Αντωνίου και Νατάσα Ασίκη.

ΓΡΑΦΕΙ: ΜΑΡΙΑ ΚΡΥΟΥ
05/12/2022

Νένα Μεντή και Ρένη Πιττακή διαβάζουν χριστουγεννιάτικα παραμύθια

Δύο σπουδαίες κυρίες του ελληνικού θεάτρου μοιράζονται τις πιο παραμυθένιες ιστορίες δίπλα στο χριστουγεννιάτικο δέντρο του Εθνικού Θεάτρου στο Ρεξ.

Μαρία Παπαφωτίου: Αυτό είναι το κορίτσι που υποδύεται την "Κυβέλη" σε νεαρή ηλικία στη σειρά "Φλόγα και Άνεμος"

Το ευρύ κοινό γνώρισε τη Μαρία Παπαφωτίου στην τηλεοπτική σειρά "Φλόγα και Άνεμος", όμως έχει διαγράψει μια πορεία στο θέατρο και ετοιμάζεται για μια νέα παράσταση στο Μέγαρο Μουσικής. Γνωρίστε την.

"Ο κύκλος των χαμένων ποιητών": Νιότη, επανάσταση, ποίηση και ζωή στη σκηνή του Βρετάνια

Η ταινία-θρύλος "Ο κύκλος των χαμένων ποιητών" αποκτά θεατρική μορφή από τον σκηνοθέτη Κωνσταντίνο Ασπιώτη και έρχεται στη σκηνή του θεάτρου Βρετάνια, με τον Άκη Σακελλαρίου στο ρόλο ενός καθηγητή υπέρμαχου της ελευθερίας που μαθαίνει στους μαθητές του να αγαπούν την ποίηση, την τέχνη, τη ζωή και να παλεύουν για τις επιλογές τους.

"Πρώτα ο Θεός" θα δούμε τη νέα παράσταση του Χριστόφορου Ζαραλίκου

"Στην παράσταση συμμετέχουν 2,654 θεοί, ο άγνωστος θεός, ο από μηχανής θεός και ο θεός της κωμωδίας" μας πληροφορεί ο Χριστόφορος Ζαραλίκος για την ολοκαίνουργια stand up comedy παράσταση "Πρώτα ο Θεός" που έρχεται στο "Τζένη Καρέζη".

"Circo Acquatico Bonaccini": Το μεγάλο ιταλικό τσίρκο έρχεται στην Ελλάδα

Μετά την πολύ επιτυχημένη περιοδεία του στην Ευρώπη, το τσίρκο από την Ιταλία επισκέπτεται τη χώρα μας με ένα πρόγραμμα εμπνευσμένο και θεματοποιημένο από το νερό που θα μαγέψει μικρούς και μεγάλους.

"Αντιγόνη": Η παράσταση που επαναπροσδιορίζει το αρχαίο δράμα σε κλειστό χώρο

Ο Χάρης Φραγκούλης και η δεμένη ερμηνευτική ομάδα του παρουσιάζουν μια πρωτότυπη εκδοχή της "Αντιγόνης" του Σοφοκλή στο θέατρο Σφενδόνη, όπου ο θεατής γίνεται μέρος της θεατρικής εμπειρίας.