Η επίσκεψη στη Βενετία κατά τη διάρκεια των εγκαινίων της Μπιενάλε είναι μια πολύ εντατική και εξαντλητική διαδικασία. Το να δεις την έκθεση μετά την έναρξή της (διαρκεί ως τα τέλη Νοεμβρίου) είναι μια εντελώς διαφορετική συνθήκη. Παρ’ όλα αυτά, η παρουσία στα εγκαίνια λειτουργεί σχεδόν εθιστικά: ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων που ασχολείται επαγγελματικά με την τέχνη κατακλύζει κάθε δύο χρόνια, για πέντε μέρες, την πόλη. Έτσι έγινε και φέτος, αν και ο συνωστισμός ήταν ελαφρά λιγότερος, μιας και για πρώτη φορά η έκθεση και οι εκδηλώσεις για διακεκριμένους καλεσμένους άρχισαν ακόμα νωρίτερα, δημιουργώντας μια ακόμη πιο ανώτερη τάξη επισκεπτών και αφήνοντας λίγο περισσότερο χώρο σε εμάς, τους υπόλοιπους επισκέπτες. Η κυριαρχία του οικονομικά ισχυρού, άλλωστε, ήταν ένας από τους κοινωνικούς αντικατοπτρισμούς που ήταν πολύ εμφανής και σε αυτή τη διοργάνωση.
Δυνατή παρουσία από Ελλάδα και Κύπρο
Φέτος, η ελληνόφωνη παρουσία είχε καλές στιγμές, με το ελληνική περίπτερο στους κήπους Giardini να είναι πολύ διαφορετικό από άλλες χρονιές. Το έργο του Ανδρέα Αγγελιδάκη, σε επιμέλεια του Γιώργου Μπεκιράκη, είναι μια εμβυθιστική εγκατάσταση που μεταμορφώνει το περίπτερο σε μια συνολική εμπειρία. Η καλλιτεχνική έρευνα, πυκνή και πολυεπίπεδη, καταφέρνει να είναι προσβάσιμη σε ένα διεθνές κοινό.
Το κυπριακό περίπτερο, πάλι, με το έργο της Μαρίνας Ξενοφώντος, παρουσιάζεται μέσα στην πόλη. Η λιτή εννοιολογική αφήγηση της καλλιτέχνιδας καταλάμβανε τον χώρο και δημιουργούσε χωρική και συναισθηματική ένταση. Με αφορμή ευρήματα από την ιστορία της Κύπρου και προσωπικά βιώματα, ο χώρος μεταμορφώθηκε σε μια σκηνογραφία παύσης και περισυλλογής.
Μία από τις καλύτερες στιγμές στη Βενετία φέτος είναι σίγουρα το έργο της Janis Rafa στην έκθεση "Canicula" του Fondazione In Between Art Film, σε επιμέλεια των Leonardo Bigazzi και Alessandro Rabottini. Η έκθεση αποτελεί το τρίτο και τελευταίο μέρος της τριλογίας που έχει αναπτύξει το ίδρυμα στο παλιό νοσοκομείο της Βενετίας. Η έκθεση περιλαμβάνει μόνο έργα κινούμενης εικόνας, σε μια πολύ καλά σχεδιασμένη σκηνογραφία, έχει πολύ παρόμοια κατεύθυνση με τις προηγούμενες δύο και είναι, κατά τη γνώμη μου, η καλύτερη της τριλογίας.
Στιγμές από την κεντρική έκθεση
Η κεντρική έκθεση έχει συζητηθεί πολύ διεθνώς, όχι μόνο για το περιεχόμενο και τους στόχους της, αλλά και για μια σειρά από δυστυχή γεγονότα, όπως τον θάνατο της επιμελήτριας έναν χρόνο πριν από τα εγκαίνια, μέχρι και την παραίτηση της κριτικής επιτροπής δύο μέρες πριν από τα εγκαίνια, για πολιτικούς λόγους που σχετίζονται με τη συμμετοχή του Ισραήλ στη διοργάνωση. Η στροφή της εστίασης πέρα από τη δυτική τέχνη και τις πλούσιες χώρες του ευρωπαϊκού Βορρά, που επιχειρείται στις τελευταίες εκδοχές, είναι ξεκάθαρη και θα μπορούσαμε να πούμε παγιωμένη. Ο δημοσιογραφικός λόγος και τα social media, όμως, περιστρέφονται γύρω από τις πιο εύπορες χώρες, για ακόμα μία φορά.
Μερικές στιγμές που έχω κρατήσει από την έκθεση ακολουθούν παρακάτω:
Το έργο της Thania Petersen, όπου παρουσιάζει, με έναν κεντητό χάρτη, τη μετακίνηση και μετανάστευση της μουσικής παράδοσης των Sufi σαν ένα ζωντανό αρχείο, δημιουργώντας μια σύνδεση με άλλες γεωγραφίες και τόπους.
Το έργο της Rosa Salane, από τη συλλογή του Δημήτρη Πασσά στην Αθήνα, όπου μια σειρά από κοσμήματα που έχουν βρεθεί τυχαία στον δρόμο παρουσιάζεται σε μια κοσμηματοθήκη και μίντιουμ επιχειρούν να έρθουν σε επικοινωνία με τους ιδιοκτήτες τους που τα έχουν χάσει.
Η ανασύνθεση, με Playmobil, μιας παιδικής ανάμνησης της Nina Katchadourian.
H ηχητική εγκατάσταση των Himali Singh Soin + David Soin Tappeser.
Η έκθεση έχει κακή σήμανση, με ετικέτες σε σκοτεινά σημεία και απομακρυσμένες από τα έργα, ενώ ο χάρτης - που είναι αναγκαίος για τον προσανατολισμό σε μια τόσο μεγάλη έκθεση - παρέχεται μόνο ψηφιακά από το Bloomberg Connects, σε πάρα πολλές γλώσσες, χωρίς επιτυχία. Μπορεί η εφαρμογή να αναγνώρισε αυτόματα τη γλώσσα που χρησιμοποιεί το κινητό μου και ο χάρτης να ήταν στα ελληνικά, αλλά δεν μπορούσα να εντοπίσω καμία πληροφορία από αυτές που είχα ανάγκη.
Μιλώντας για τη σήμανση και την αρχιτεκτονική των εκθέσεων
Το Fondazione Prada έχει εξαιρετικά προσεγμένη σκηνογραφία, με σαφή σήμανση και πολύ καλά κείμενα. Στην έκθεση παρουσιάζονται, σε αντιστοίχιση, έργα των Richard Price και Arthur Jafa. Σίγουρα θα ξεχωρίσω το έργο "Ben Gazarra" του Jafa, που, με αφορμή την ταινία Taxi Driver, προσεγγίζει το ζήτημα της βίας και του συστημικού ρατσισμού για τους Αφροαμερικανούς.
Το Berggruen Arts & Culture παρουσιάζει μια ατομική έκθεση της Ceal Floyer. Θυμάμαι ακόμα τη δύναμη των έργων της στη documenta 13, το 2012, και το ότι επέστρεφα στο Fridericianum κάθε μέρα προκειμένου να έρθω ξανά σε επαφή με το έργο της. Καθώς και την παρέμβασή της στη συνέντευξη Τύπου, όπου δάγκωνε τα νύχια της στο μικρόφωνο επί δέκα λεπτά. Η Ceal Floyer έφυγε από τη ζωή τον Δεκέμβριο του 2025, σε ηλικία 58 ετών. Η έκθεσή της στη Βενετία αναδεικνύει το χιούμορ και το πνεύμα της και ήταν μία από τις καλύτερες στιγμές.
Η νέα άφιξη του Fondazione Dries Van Noten νομίζω πως μου δημιούργησε αρκετά και έντονα ερωτηματικά, από τον τίτλο της έκθεσης "The Only True Protest Is Beauty", που τον βρίσκω το λιγότερο άστοχο σε καιρό πολέμου, μέχρι τη χωρίς λογική μίξη φορεμάτων, έργων και καρεκλών, καθώς και την εκτεταμένη χρήση ζωικών στοιχείων, όπως φτερά στα ρούχα. Γεγονός που μου προκαλεί απορία, μιας και τόσο ο οίκος όσο και ο σχεδιαστής είναι διάσημοι για τις ηθικές, αλληλέγγυες προς κοινότητες και φιλικές προς το περιβάλλον πρακτικές τους. Η έκθεση ήταν βαριά και αναδείκνυε ένα βορειοευρωπαϊκό μετα-αποικιακό γούστο που αντιμετωπίζει μακρινές περιοχές με εξωτική ματιά.
Εθνικά περίπτερα που ξεχώρισα
Η κοινή παρουσίαση της Τσεχίας και της Σλοβακίας στο κοινό τους περίπτερο, που γιόρτασε τα 100 χρόνια του περιπτέρου στη Βενετία, σε επιμέλεια του Peter Sit. Το έργο του περιπτέρου χρησιμοποιεί σαν αφορμή τη συνύπαρξη των δύο εθνοτήτων, επιχειρώντας μια αφήγηση για τη συλλογική μνήμη και το περιβάλλον.
Το επόμενο που θυμάμαι είναι αυτό του Κατάρ. Η χώρα απέκτησε χώρο στους Giardini della Biennale και είναι η τελευταία προσθήκη στους δημοτικούς κήπους της Βενετίας. Η σειρά αναμονής για να αποκτήσει μια χώρα μόνιμο περίπτερο είναι τεράστια, όπως και οι πιέσεις. Παρ’ όλα αυτά, το Κατάρ βρίσκεται σε κεντρική θέση στο Giardini, ύστερα από μια τεράστια χρηματική δωρεά. Το γεγονός συζητήθηκε έντονα. Θα σημειώσω ότι είναι πάντως εντυπωσιακό πως άλλα σκάνδαλα από δυτικές χώρες δεν παίρνουν τέτοιες διαστάσεις, όσο προκλητικό είναι το πώς κατάφεραν να έχουν χώρο στον κεντρικό χώρο της διοργάνωσης. Η παρουσίαση είναι μια ομαδική έκθεση που έχει εμπνευστεί ο Rirkrit Tiravanija μαζί με τους Sophia Al-Maria, Tarek Atoui, Alia Farid και τον Παλαιστίνιο σεφ Fadi Kattan, σε έναν υπόστεγο χώρο, και περιλαμβάνει μουσική και φαγητό. Όταν έφτασα, ο μάγειρας παρουσίαζε το έργο, που φάγαμε αμέσως μετά, και το μότο του ήταν "Arab Food Beyond Hummus", το αραβικό φαγητό μετά από το χούμους.
Ξεχώρισα το έργο της Bonga Burska και του Daniel Kotowski στο πολωνικό περίπτερο, όπου μια χορωδία από ακούοντες και μη ακούοντες, που βρίσκεται μέσα στο νερό, τραγουδά εξερευνώντας την επικοινωνία με μη ανθρώπινες μορφές ζωής.
Κλείνοντας, θα αναφέρω το περίπτερο του Βατικανό, που δημιούργησε τις μεγαλύτερες ουρές φέτος προκειμένου να το επισκεφθείς, και του οποίου η παρουσίαση έγινε σε δύο χώρους. Όσο ήμουν στην ουρά για τη δεύτερη τοποθεσία, που τελικά δεν κατάφερα να δω, αναρωτήθηκα για τον θεσμικό ρόλο και την εξουσία της ελληνικής εκκλησίας και αν ποτέ θα χρηματοδοτούσε και θα υποστήριζε τη σύγχρονη καλλιτεχνική παραγωγή.
Πολιτιστική διπλωματία
Μιλώντας για εθνική εκπροσώπηση, ιδρύματα και θεσμούς όπως το Βατικανό ή το περίπτερο του Κατάρ, δεν μπορεί παρά να σκεφτεί κανείς τη δύναμη της πολιτιστικής διπλωματίας και το πόσο ατροφική, σε προβληματικό βαθμό, είναι η ελληνική πολιτιστική διπλωματία.
Το να κάνεις ένα περίπτερο είναι μια απαιτητική και δύσκολη εργασία, το ίδιο όμως και το να αναπτύξεις μια πολιτιστική διπλωματία και ένα σύστημα που υποστηρίζει την τέχνη και φέρνει αποτελέσματα. Το τελευταίο είναι κάτι μακροχρόνιο και θέλει σχεδιασμό. Το να κάνεις, όμως, μια εκδήλωση εγκαινίων είναι κάτι απλό και συγκεκριμένο. Παρ’ όλα αυτά, στα ελληνικά εγκαίνια η ένταση του ήχου δεν ήταν αρκετή ώστε να ακούγονται καθαρά οι ομιλητές, οι λόγοι ήταν απροετοίμαστοι και χωρίς στοχευμένο μήνυμα· αυτό δείχνει και τις προτεραιότητες σχετικά με τη σύγχρονη καλλιτεχνική παραγωγή. Θα κρατήσω, βέβαια, την υπογράμμιση από το ΥΠΠΟΑ σχετικά με το γεγονός πως το υπουργείο κάλυψε το κόστος του λογαριασμού ρεύματος του περιπτέρου. Αν θεωρείται τόσο σημαντική και αναγνωρίζεται η κάλυψη των λειτουργικών εξόδων, ίσως να είναι η ώρα να συζητήσουμε τη στήριξη λειτουργικών εξόδων, όπως το ενοίκιο και οι λογαριασμοί νερού και ηλεκτρικού, για τα εργαστήρια και τις πάγιες ανάγκες των δημιουργών στην Ελλάδα, μακριά από τη Βενετία — εκεί όπου εργάζονται για μεγάλα διαστήματα ώστε να δημιουργηθούν τα έργα, όχι μόνο για τη Βενετία αλλά για οποιαδήποτε παρουσίαση.
Στη Βενετία υπάρχει η ιστορική ελληνική βιβλιοθήκη του ελληνικού ινστιτούτου. Ο χώρος αυτός θα μπορούσε να είναι το κέντρο της ελληνικής παρουσίας και να συγκεντρώσει όλη την ελληνόφωνη κοινότητα, το ελληνικό και το κυπριακό περίπτερο, και άλλες συμμετοχές, όπως της Janis Rafa. Όσο γράφω αυτή την πρόταση, καταλαβαίνω πως μάλλον έχω ξεφύγει στη σφαίρα της επιστημονικής φαντασίας, αν αναλογιστεί κανείς την ελληνική περίπτωση - και δεν εννοώ τους καλλιτέχνες και τα μουσεία, των οποίων η προσπάθεια είναι αξιέπαινη, αλλά μιλώ για την κεντρική διοίκηση που αφορά τη σύγχρονη τέχνη.
Αραβική ενέργεια
Μιλώντας για διπλωματία, δεν μπορώ να μην αναφέρω την εκδήλωση του Alserkal Arts Foundation, με έδρα τον Αραβικό Κόλπο, που διοργανώνει μια πρωινή συνάντηση στη Βενετία κατά την εβδομάδα των εγκαινίων τα τελευταία χρόνια. Η ενέργεια και η αίσθηση μιας παγκόσμιας κοινότητας είναι πολύ ευχάριστες, δίνοντας την ευκαιρία σε καλλιτέχνες και άλλους επαγγελματίες που έχουν σχέση με την περιοχή να συναντηθούν. Η εκδήλωση ξεκίνησε με την Tishani Doshi, που διάβασε ποιήματά της από τη συλλογή "While at War", φορτίζοντας την ατμόσφαιρα μιλώντας για τον πόλεμο στη Γάζα, και έκλεισε με τον Raeed Yassin (που εκπροσωπείται από τη Kalfayan Galleries). Η ώρα ήταν πια έντεκα και ο καλλιτέχνης είχε μετατρέψει τον χώρο, με το DJ set του, σε ένα πρωινό συγκινησιακό πάρτι.
Διαβάστε Επίσης
Απεργία ή, αλλιώς, δύο μέτρα και πολλά σταθμά
Για πρώτη φορά, η Μπιενάλε έγινε με σαφή τρόπο ένα πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης. Οι διαφορές, οι αντιθέσεις και τα γεγονότα είναι πολλά και περίπλοκα, γι’ αυτό θα εστιάσω σε μια διαμαρτυρία και μία απεργία που έγιναν τις ημέρες των εγκαινίων.
Απολαυστική θα χαρακτήριζα την παρέμβαση των Pussy Riot μπροστά από το ρωσικό περίπτερο, με ελάχιστη παρουσία αστυνομίας και καμία παρεμπόδιση. Μπράβο στις καλλιτέχνιδες για το θάρρος και το μήνυμά τους. Από την άλλη πλευρά, η μαζική πορεία με τεράστια συμμετοχή προς το περίπτερο του Ισραήλ στην Arsenale, την ημέρα που χαρακτηρίστηκε ως απεργία, με πολλά περίπτερα κλειστά, αναχαιτίστηκε με έντονη παρουσία της αστυνομίας, ΜΑΤ και βία.
Τριγυρνώντας στην πόλη
Σε μικρότερα ιδρύματα και εκθέσεις, θα ξεχωρίσω την παρουσίαση των καλλιτεχνών Nikima Jagudajev και Rachel Youn, που συμμετείχαν στο πρόγραμμα φιλοξενίας της Scuola Piccola Zattere. Ένα ίδρυμα με το οποίο έχει συνεργαστεί πρόσφατα και η επιμελήτρια με έδρα την Αθήνα Εύα Βασλαματζή.
Αξίζει, επίσης, η έκθεση του Parasol Unit στο Palazzo Franchetti, με καλλιτέχνιδες από την Κεντρική Ασία, όπου παρουσιάζεται και το έργο της Hera Büyüktaşcıyan.
Η έκθεση της Lydia Ourahmane στο Fondazione Nicoletta Fiorucci αποτελεί έναν σταθμό φέτος που αξίζει να επισκεφθείς. Τα έργα απλώνονται και καταλαμβάνουν τον χώρο, συνομιλώντας με την ιστορία της καλλιτέχνιδας και την αρχιτεκτονική του χώρου, και είναι μια αντιπροσωπευτική και μεστή παρουσίαση της πρακτικής της.
Μία από τις πιο δυνατές παρουσιάσεις ήταν αυτή της Gabriele Goliath με το έργο "Elegy" στην Chiesa di Sant’Antonin. Η έκθεση θα αποτελούσε την επίσημη συμμετοχή της Νότια Αφρική στη διοργάνωση. Μετά από παρεμβάσεις και απαιτήσεις για αλλαγές από το υπουργείο της χώρας, επειδή το έργο αναφέρεται στη γενοκτονία στη Γάζα, τις οποίες η καλλιτέχνιδα αρνήθηκε, το περίπτερο έμεινε άδειο και το έργο παρουσιάζεται σε άλλο χώρο, ενώ έχουν ήδη ανακοινωθεί και ημερομηνίες για το Λονδίνο και το Μιλάνο.
Κρυφό διαμάντι
Στους γρήγορους ρυθμούς της μπιενάλε συχνά ξεχνάς τον πολιτιστικό πλούτο που έχει η πόλη στην πολιτιστική της υποδομή, είχα την τύχη να επισκεφθω το ίδρυμα της Jagoda Buic που άρχισε να λειτουργεί φέτος για πρώτη φορά. Πρόκειται για ένα μικρό κρυφό διαμάντι στην περιοχή Ζattere που παρουσιάζει τα υφασμάτινα γλυπτά της και σχέδια.
20 χρόνια tranzit
Ο οργανισμός tranzit, που δραστηριοποιείται στη Βιέννη και στα Νότια Βαλκάνια και έχει παίξει έναν καθοριστικό ρόλο για την ταυτότητα και την παρουσίαση της τέχνης στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, παρουσίασε μια έκδοση για τα 20 χρόνια λειτουργίας του στην ταράτσα μιας ταβέρνας δίπλα στη θάλασσα. Πέρα από την ενδιαφέρουσα έκδοση για τις δράσεις του οργανισμού και τις διάφορες φάσεις του σε διαφορετικές τοποθεσίες και χρονικές στιγμές, την παρουσίαση ακολούθησε μια ομιλία του Paul B. Preciado.
Ο λόγος του ήταν κοφτερός και παρακινητικός. Μας μίλησε για τη χαρά της δυσφορίας, για τις πολιτικές διαστάσεις του πόνου που νιώθουμε στην καθημερινότητα, και μας πρότεινε να μην ψυχολογικοποιήσουμε την οδύνη αλλά να βρούμε την πολιτική προοπτική που θα μας δώσει λύση. Μίλησε για την ψηφιακή κοινωνία στην οποία ζούμε και τη συντριπτική τάση για ταξινόμηση. Μας παρότρυνε να αποθηκεύσουμε το κινητό μας σε ένα ράφι και να μεταμορφώσουμε τον κόσμο γύρω μας αναλογικά. Μετά από αυτά τα λόγια, έφυγα από την ταράτσα και περπάτησα μέχρι τον σταθμό του τρένου για να πάρω τον δρόμο της επιστροφής.
4 φίλες και φίλοι που συνάντησα στη Βενετία στέλνουν ένα πράγμα που κρατούν από τη φετινή τους επίσκεψη
Ilaria Conti
Εκτελεστική Διευθύντρια και Επικεφαλής Επιμελήτρια, La Nueva Fábrica
"Η φετινή Μπιενάλε της Βενετίας αποτελεί μια ισχυρή υπενθύμιση της σοβαρότητας της παρούσας κατάστασης στον σύγχρονο κόσμο, αλλά και της ανάγκης το πεδίο της σύγχρονης τέχνης να αναλάβει τον ρόλο του με τη μέγιστη δυνατή σοβαρότητα και ευθύνη. Αυτός ο ρόλος είναι κοινωνικός και, συνεπώς, αναπόφευκτα πολιτικός. Η Μπιενάλε που οραματίστηκε η Koyo Kouoh μάς προσκαλεί να αναλογιστούμε τις αποχρώσεις, τις χειρονομίες και τις ήσυχες μορφές δύναμης που αναδύονται μέσα στην καθημερινή ζωή. Μας υπενθυμίζει έτσι ότι, ως επαγγελματίες της τέχνης, οφείλουμε να αντιλαμβανόμαστε το έργο μας ως μια διαρκή πρακτική ευθύνης, φροντίδας και ενεργού κοινωνικής συμμετοχής."
Ned McConnell
Επικεφαλής για τις Εικαστικές Τέχνες, De La Warr Pavilion
"Θα θυμάμαι τη Βενετία του 2026, αλλά όχι για την τέχνη που κρεμόταν στους τοίχους. Διαμαρτυρίες, απεργίες, μια κριτική επιτροπή που αποχώρησε: η αίσθηση του επείγοντος που τόσο συχνά η τέχνη προσπαθεί να επικαλεστεί είχε μεταφερθεί από τα βάθρα στους δρόμους. Ό,τι απέμενε μέσα στα περίπτερα έμοιαζε να αιωρείται σιωπηλά, σαν ο κόσμος να είχε ήδη προχωρήσει παρακάτω, χωρίς να περιμένει άδεια από κανέναν."
Αναστασία Σγουμποπούλου
Συλλέκτρια, συνιδρύτρια του Perianth Hotel και υπεύθυνη για τη στρατηγική της συλλογής του ξενοδοχείου
"Η αγαπημένη μου έκθεση στη Βενετία ήταν μάλλον το "Canicula” στο Fondazione In Between Art Film. Είναι η τρίτη φορά που το επισκέφθηκα, αλλά αυτή τη φορά πιστεύω ότι ήταν η καλύτερη — ή απλά εγώ πήγα προετοιμασμένη, ήρεμη και με διαθέσιμο χρόνο. Πρόκειται για οκτώ βίντεο σε έναν εκπληκτικό χώρο, όλα πολύ διαφορετικά και σε ύφος και σε θεματολογία, αλλά όλα αρκετά δυνατά. Αυτό που ξεχώρισα ήταν η δουλειά της Janis Rafa. Τη δουλειά της Janis την είδα πρώτη φορά στην Μπιενάλε του 2022 και, όποτε έχω δει κάποιο βίντεό της, με έχει αγγίξει πολύ. Είναι μία από τους καλλιτέχνες που βρίσκονται στη συλλογή του Perianth. Η συλλογή περιλαμβάνει μόνο Έλληνες και Κύπριους καλλιτέχνες."
Άρτεμις Σταματιάδη
Διευθύντρια Outset Greece
"Με τόσα πολλά να δει κανείς στη Βενετία, είναι εύκολο να χαθεί μέσα σε λίστες και διαδρομές. Γι’ αυτό εκτιμώ πάντα και τις μικρότερες εκθέσεις που προσφέρουν μια στιγμή ηρεμίας και συγκέντρωσης μέσα στη φρενίτιδα της πόλης. Φέτος ξεχώρισα την έκθεση "WAVES” στο Casa Sanlorenzo, τον Lee Ufan στο SMAC και το live έργο του Tino Sehgal στην ομαδική έκθεση "AURA” στο AMA Venezia."
Η 61η Μπιενάλε Βενετίας διαρκεί ως τις 22 Νοεμβρίου 2026.
Διαβάστε Επίσης
Διαβάστε Επίσης
