Focus

«Squid Game»: Πόσες αναφορές από τον κόσμο της τέχνης έχει το θανατηφόρο παιχνίδι επιβίωσης;

Η κορεάτικη σειρά επιβίωσης που περιπλανιόταν για μια δεκαετία στα στενά του ίντερνετ μέχρι να περάσει στο Netflix και να εκτιναχθεί εν μία νυκτί στην απόλυτη τηλεοπτική επιτυχία, ξεπερνώντας και το «Casa de Papel» με 111 εκατ. προβολές στις πρώτες 28 ημέρες, δεν είναι μόνο το ότι είναι καλογυρισμένη, έχει σασπένς, ανατροπές και χαρακτήρες που ενδίδουν λυσσαλέα στο αιματοβαμμένο παιχνίδι ζωής και θανάτου, αφήνοντας τις αναστολές τους εμπρός στα κολλαριστά γουόν, αλλά διαθέτει επίσης έναν αριθμό από easter-eggs για όσους ψάχνουν μανιωδώς μέχρι και την τελευταία λεπτομέρεια: Από τα γεωμετρικά σύμβολα, τα οποία έγιναν τροφή για διάφορες θεωρίες μέχρι τους υπαινιγμούς προς τον κόσμο της τέχνης, που έγιναν αντιληπτοί απ’ τα εκπαιδευμένα μάτια.

Πρώτα-πρώτα, ο ίδιος ο σκηνοθέτης, ο Hwang Dong-hyuk, έχει παραδεχτεί την επιρροή που είχε απ’ τον Ολλανδό εικαστικό M.C. Escher και το γνωστότερο έργο του, την ιλουζιονιστική λιθογραφία «Relativity» (1953) με τις σκάλες που περιπλέκονται σε ένα αρχιτεκτονικό τοπίο ψευδαίσθησης, ενώ άνθρωποι με ολόσωμες στολές ως το κεφάλι ανεβαίνουν και κατεβαίνουν. Ήταν η βασική έμπνευση για την αίθουσα με τις σκάλες απ’ την οποία διέρχονται οι διαγωνιζόμενοι μεταξύ των παιχνιδιών στο «Squid Game».

Πρόκειται για την εμφανέστερη αναφορά αλλά όχι τη μοναδική. Κατά τη διάρκεια του πρώτου παιχνιδιού (το «Red Light, Green Light» ή στην καθ’ ημάς κουλτούρα τα «Στρατιωτάκια ακίνητα, αμίλητα, αγέλαστα»), όταν η αυτοματοποιημένη μηχανή αρχίζει τις εκτελέσεις κι οι παίκτες συνειδητοποιούν ότι δεν βρίσκονται απλά σε ένα διαγωνισμό με χρηματικό έπαθλο αλλά σε μια αρένα όπου παλεύουν με τίμημα τη ζωή τους, το αίμα πετάγεται στο πρόσωπο μιας παίκτριας κι εκείνη ξεσπάει στην πιο φρικαλέα της κραυγή, με το κοντινό πλάνο να παραπέμπει στην κορυφαία «Κραυγή» του Edvard Munch.

Επίσης εμφανής είναι η αναφορά στο φεμινιστικό έργο της Judy Chicago, «The Dinner Party», όταν λίγο πριν την τελική μάχη, οι εναπομείναντες παίκτες οδηγούνται για να δειπνήσουν σε ένα τριγωνικό τραπέζι μεγάλων διαστάσεων: οπτικά η γενική εικόνα είναι ακριβώς η ίδια με εκείνη που παρουσίασε η εικαστικός στα τέλη του ’70.

banner

Φυσικά, δεν θα μπορούσε να λείπει η ερεθιστικά κρυψίνους ατμόσφαιρα των VIP θεατών απ’ τις εικαστικές αναφορές. Οι πλούσιοι θεατές με τις άρρωστες σαδιστικές ορέξεις αποκρύπτουν την ταυτότητά τους φορώντας χρυσές μάσκες, οι οποίες θυμίζουν σε αισθητική εκείνες που σχεδίασε ο Dali για τους επίτιμους καλεσμένους του περίφημου πάρτι Surrealist Ball της οικογένειας Rothschild, το 1972. Μάλιστα, στο «Squid Game», ένας από τους καλεσμένους φορά ένα μήλο μπροστά στο πρόσωπό του –μια αναφορά στο έργο «The Son of Man» του René Magritte–, ενώ ένας άλλος έχει σε κολλάζ τη Μόνα Λίζα.

Πηγή: The Art Newspaper