Ανταπόκριση

Η documenta14 ετοιμάζεται για τα εγκαίνια στο Κάσελ και το «αθηνόραμα» έκανε ήδη μια πρώτη βόλτα στην έκθεση

Από -

Πρώτες εντυπώσεις από την έκθεση που άνοιξε χθες για τους δημοσιογράφους και εγκαινιάζεται στις 10 Ιουνίου.

David Lamelas, «Time as Activity: Live Athens–Berlin». ©  Liz Eve
David Lamelas, «Time as Activity: Live Athens–Berlin». © Liz Eve

Τρεις οθόνες που μεταδίδουν εικόνες από την αθηναϊκή και τη γερμανική βουλή αλλά και την Ακρόπολη σε καλοσωρίζουν στο σιδηροδρομικό σταθμό του Κάσελ (ένα έργο του David Lamelas).

Marta Minujín, «The Parthenon of Books». © Roman März
Marta Minujín, «The Parthenon of Books». © Roman März

Ο Παρθενώνας των απαγορευμένων βιβλίων της Marta Minuhin δεσπόζει στην κεντρική πλατεία του Κάσελ (λιγότερο εντυπωσιακός απ’ ότι περιμέναμε με τα λιγότερα απ’ το αναμενόμενο βιβλία να κρέμονται μέσα σε πλαστικά σακουλάκια).

banner
Banu Cennetoğlu, «BEINGSAFEISSCARY». ©  Roman März
Banu Cennetoğlu, «BEINGSAFEISSCARY». © Roman März

Στην πρόσοψη του Μουσείου Fridericianum η Τουρκάλα Banu Cennetoğlu έχει αντικαταστήσει την επιγραφή με το Being Safe is Scary (Το να είσαι ασφαλής είναι φοβιστικό). Μέσα στο Fridericianum, τον πιο εμβληματικό χώρο της documenta μια καλοστημένη αναδρομή στην πρόσφατη ιστορία της ελληνικής τέχνης μαζί με σημαντικά έργα ξένων καλλιτεχνών που έχουμε δει κατά καιρούς στο ΕΜΣΤ ξυπνούν σε μας τους Αθηναίους διαφορετικές μνήμες από την ιστορία του πολύπαθου μουσείου. Σε πολλούς χώρους, για όσους έχουν δει την έκθεση στην Αθήνα, αυτή η documenta δεν έχει τόσο έντονο το στοιχείο της έκπληξης και της αναμονής αφού σε μεγάλο βαθμό λειτουργεί σαν alter ego της αθηναϊκής έκθεσης, με έργα – καθρέφτες εκείνων που έχουν ήδη παρουσιαστεί σε αρκετές περιπτώσεις.

Nairy Baghramian, «The Iron Table (Homage to Jane Bowles)». © Michael Nast
Nairy Baghramian, «The Iron Table (Homage to Jane Bowles)». © Michael Nast

Δεν έχω επισκεφτεί ακόμη αρκετούς χώρους, δεδομένου του ότι και στο Κάσελ η έκθεση έχει αντίστοιχη πληθωρικότητα και διάχυση στην πόλη, με την Αθήνα, καταλαμβάνοντας δεκάδες σημεία, η πρώτη αίσθηση πάντως είναι ότι η έκθεση εδώ λειτουργεί κάπως καλύτερα. Στο ουδέτερο, μη φορτισμένο περιβάλλον του Κάσελ, όπου η τέχνη είναι ο μόνος λόγος για να είσαι εδώ, με δεκάδες μουσεία «έτοιμα» να δεχθούν σύγχρονη τέχνη, το σκεπτικό «αναπνέει» περισσότερο και τα έργα αναδεικνύονται καλύτερα. Χωρίς αυτό, βέβαια, να σημαίνει ότι το διακύβευμα του «μαθαίνοντας από την Αθήνα» βρίσκει κάποια πιο ξεκάθαρη διατύπωση.

ΕΜΣΤ, Νίκος Αλεξίου
ΕΜΣΤ, Νίκος Αλεξίου

Η έκθεση «ΑΝΤΙΔΩΡΟΝ. Η Συλλογή του ΕΜΣΤ», για το σκεπτικό της οποίας και γενικά για την απόφαση να «μεταφερθεί το μουσείο» στο Κάσελ, είχα τις επιφυλάξεις μου, τελικά λειτουργεί ιδιαίτερα καλά και είναι μια ιστορική στιγμή για την ελληνική τέχνη, η οποία χάρη στη documenta παρουσιάζεται πανηγυρικά, ξεδιπλώνει την ιστορία της, δείχνει τη σημασία των καλλιτεχών της, αναζητά νήματα συνέχειας και αποδεικνύει τη σημασία του να αποκτήσουμε επιτέλους ένα μουσείο σύγχρονης τέχνης και να γραφτεί η ιστορία της σύγχρονης ελληνικής τέχνης.

ΕΜΣΤ, Lucas Samaras
ΕΜΣΤ, Lucas Samaras

Ίσως είναι από τις πιο μεγάλης κλίμακας αναδρομές στην ιστορία της σύγχρονης ελληνικής τέχνης που έχουν παρουσιαστεί γενικότερα και, όσο κι αν το σκεπτικό αντίστοιχων εκθέσεων (όπως πιθανότατα και το σκεπτικό δημιουργίας του ΕΜΣΤ) μοιάζει παρωχημένο στις μέρες μας, αναδεικνύει παρόλα αυτά με επιτυχία στιγμές, καλλιτέχνες και τάσεις προσθέτοντας και περιεχόμενο στο σκεπτικό της συγκεκριμένης documenta και τη σχέση της με τα ‘70s.

ΕΜΣΤ, Μπία Ντάβου
ΕΜΣΤ, Μπία Ντάβου

Παράλληλα, παρουσιάζοντας ενδιαφέροντα έργα από διεθνείς καλλιτέχνες ανοίγουν ένα διάλογο με τη Μέση Ανατολή, π.χ., και δείχνουν την ταυτότητα της συλλογής ενός μουσείου που χτίστηκε με συνέπεια από την Άννα Καφέτση.

ΕΜΣΤ, Emily Jacir, Κιμσουτζα.
ΕΜΣΤ, Emily Jacir, Κιμσουτζα.

Επίσης, αναδεικνύουν το στοιχείο του «αντι-δανείου» που ήταν σημαντικό για τους επιμελητές (Κατερίνα Κοσκινά, Τίνα Πανδή, Σταμάτης Σχιζάκης) δείχνοντας πώς το παράδειγμα της documenta έχει επηρεάσει το σχηματισμό μιας συλλογής ενός περιφερειακού μουσείου όπως αυτό, παρουσιάζοντας έργα όπως του Allan Secula, το οποίο είχε παρουσιαστεί στη documenta πριν αγοραστεί απ’ το μουσείο, αλλά και άλλων καλλιτεχνών που έχουν βρει διεθνή αναγνώριση από το θεσμό και στη συνέχεια θέση στη συλλογή του μουσείου. Ας ελπίσουμε αυτή η παρουσίαση και η documenta γενικότερα να αποτελέσει την αφορμή για να ασκηθεί πίεση να ανοίξει επιτέλους κανονικά το μουσείο.

Pélagie Gbaguidi, «The Missing Link. Dicolonisation Education by Mrs Smiling Stone», Neue Galerie. © Mathias Völzke
Pélagie Gbaguidi, «The Missing Link. Dicolonisation Education by Mrs Smiling Stone», Neue Galerie. © Mathias Völzke

Από τους πιο καλοστημένους χώρους είναι η Neue Galerie που ξεδιπλώνει πιο στοχευμένα απ’ ότι η έκθεση στην Αθήνα το διάλογο με τις πρωτοπορίες του παρελθόντος αλλά και τη θέση της περιφέρειας, της χειροτεχνίας και της απτότητας στο επιμελητικό σκεπτικό. Μέσα από ενδιαφέρουσες αντιπαραβολές όπως π.χ. των πειραματικών φιλμ της Maya Deren από την Αιτή (1947-55), από μια εποχή που ήθελε να κάνει «τον κόσμο να χορέψει» και του υλικού που συνέλεγε για τους εκεί μουσικούς, με τους πίνακες της Amrita Sger Gil, όπως η Αυτοπροσωπογραφία σαν Αϊτιανή (1934), μια απάντηση στο βλέμμα του Πολ Γκωγκέν.

Maria Eichhorn, «Unlawfully acquired books from Jewish ownership». © Mathias Völzke
Maria Eichhorn, «Unlawfully acquired books from Jewish ownership». © Mathias Völzke

Εμβληματική θέση κατέχει το πολύ σημαντικό έργο της Maria Eichhorn “Rose Valland Institute”, ένα ίδρυμα για την παράνομη κατοχή αντικειμένων και συλλογών τέχνης από τους ναζί.

Beau Dick, documenta Halle. © Roman März
Beau Dick, documenta Halle. © Roman März

Στον αντίποδα της Neue Galerie, το Documenta Halle είναι από τις πιο αμήχανες στιγμές, κάνοντας ακριβώς το αντίθετο και αναδεικνύοντας τα προβλήματα της έμφασης στους αυτόχθονες και τον περιγραφικό και αποσπασματικό τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίστηκαν κάποιες φορές οι κεντρικές ιδέες της έκθεσης.

Naeem Mohaiemen,Two Meetings and a Funeral, 2017
Naeem Mohaiemen,Two Meetings and a Funeral, 2017

Από τα πιο ενδιαφέροντα έργα στο καλοστημένο Hessisches Landesmuesm η τρικάναλη βιντεοεγκατάσταση “Two Meetings and a Funeral» (2017) του Naeem Mohaiemen ξεδιπλώνει τρία σενάρια πάνω στο γιατί «ο τρίτος κόσμος είναι ένα κόνσεπτ και όχι ένας τόπος» και αναδεικνύει ιστορίες γύρω από την ιστορική διάσκεψη του Κινήματος των Αδεσµεύτων (ΝΑΜ) στο Αλγέρι το 1973 που αποκαλύπτουν πολλά για τη σχέση εκσυγχρονισμού, αριστεράς και ισλαμικού κόσμου που αποκτούν νέα επικαιρότητα σε σχέση με τα διεθνή γεγονότα των τελευταίων χρόνων, αλλά και ημερών. Τεχνικά, η έκθεση πάντως καταρρίπτει τα στερεότυπα περί γερμανικής ακρίβειας και αποδοτικότητας με αρκετά ταμπελάκια, αλλά και έργα να λείπουν, και τους υπαλλήλους στο χώρο να μην μπορούν να παρέχουν τις απολύτως βασικές πληροφορίες σχετικά με το τι παρουσιάζεται εκεί.

Η έκθεση θα εγκαινιαστεί στις 10 Ιουνίου και διαρκεί ως τις 17 Σεπτεμβρίου.

Σχετικά Θέματα

Η Κατερίνα Κοσκινά και οι συνεργάτες της μιλούν για την έκθεση της συλλογής του ΕΜΣΤ στο Κάσελ, τη documenta, τα σχέδια του μουσείου και το γιατί δεν υπάρχει ελληνική τέχνη  

06/07/2017

Η Κατερίνα Κοσκινά και οι συνεργάτες της μιλούν για την έκθεση της συλλογής του ΕΜΣΤ στο Κάσελ, τη documenta, τα σχέδια του μουσείου και το γιατί δεν υπάρχει ελληνική τέχνη  

Μιλήσαμε με τη διευθύντρια του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης και τους επιμελητές Τίνα Πανδή και Σταμάτη Σχιζάκη με αφορμή την έκθεση «ΑΝΤΙΔΩΡΟΝ. Η Συλλογή του ΕΜΣΤ» στο πλαίσιο της documenta 14 στο Κάσελ.

Το ΕΜΣΤ άνοιξε στο Κάσελ και δεν πρέπει να ξαναμείνει ούτε μια μέρα κλειστό!

19/06/2017

Το ΕΜΣΤ άνοιξε στο Κάσελ και δεν πρέπει να ξαναμείνει ούτε μια μέρα κλειστό!

Ας ελπίσουμε να υπάρξει η πολιτική βούληση και η έκθεση «ΑΝΤΙΔΩΡΟΝ. Η Συλλογή του ΕΜΣΤ» να αποτελέσει μοχλό πίεσης για να ανοίξει το συντομότερο το μουσείο στην Αθήνα.

Εντυπώσεις από τη documenta 14 στο Κάσελ - μέρος γ’

12/06/2017

Εντυπώσεις από τη documenta 14 στο Κάσελ - μέρος γ’

Λίγη ακόμη documenta 14 πριν επιστρέψουμε στην Αθήνα, ενώ η έκθεση άνοιξε και επίσημα τις πόρτες της το Σάββατο 10/6 παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλου, του Δημάρχου Αθηναίων Γιώργο Καμίνη και των Γερμανών ομολόγων τους.

Preview στη documenta14 στο Κάσελ – μέρος β’ (pics)

09/06/2017

Preview στη documenta14 στο Κάσελ – μέρος β’ (pics)

Συνεχίζουμε τη βόλτα στους χώρους της έκθεσης στο Κάσελ λίγο πριν τα επίσημα εγκαίνια του Σαββάτου και μεταφέρουμε εικόνες.

Η documenta14 ετοιμάζεται για τα εγκαίνια στο Κάσελ και το «αθηνόραμα» έκανε ήδη μια πρώτη βόλτα στην έκθεση

08/06/2017

Η documenta14 ετοιμάζεται για τα εγκαίνια στο Κάσελ και το «αθηνόραμα» έκανε ήδη μια πρώτη βόλτα στην έκθεση

Πρώτες εντυπώσεις από την έκθεση που άνοιξε χθες για τους δημοσιογράφους και εγκαινιάζεται στις 10 Ιουνίου.

10 πράγματα που έμαθα στο Κάσελ για την documenta14

15/05/2017

10 πράγματα που έμαθα στο Κάσελ για την documenta14

Βρέθηκα στη γενέτειρα της διεθνούς έκθεσης ένα μήνα πριν τα γερμανικά της εγκαίνια (στις 10/6) και πήρα τουλάχιστον δέκα «μαθήματα» για το τι σημαίνει documenta14.

Πώς είναι να έχεις να διαχειριστείς την επικοινωνία μιας έκθεσης 1.000.000 επισκεπτών;

09/05/2017

Πώς είναι να έχεις να διαχειριστείς την επικοινωνία μιας έκθεσης 1.000.000 επισκεπτών;

Η διευθύντρια επικοινωνίας της documenta 14 Henriette Gallus θεωρεί ότι η φετινή έκθεση δοκιμάζει πόσο μπορεί κανείς να κάμψει έναν θεσμό πριν αυτός αρχίσει να σπάει.

Adam Szymczyk: «Η documenta δεν ήρθε στην Αθήνα για να κάνει ανακαλύψεις. Η Αθήνα είναι ένας καταπληκτικός τόπος, απ' τον οποίο να μιλάς»

02/05/2017

Adam Szymczyk: «Η documenta δεν ήρθε στην Αθήνα για να κάνει ανακαλύψεις. Η Αθήνα είναι ένας καταπληκτικός τόπος, απ' τον οποίο να μιλάς»

Συναντήσαμε τον καλλιτεχνικό διευθυντή της documenta14 και μιλήσαμε για τις βασικές ιδέες της έκθεσης αλλά και τον αντίκτυπο της μετακίνησης του θεσμού στην Αθήνα.

Documenta 14: Μπήκαμε πρώτοι στην κορυφαία έκθεση τέχνης!

06/04/2017

Documenta 14: Μπήκαμε πρώτοι στην κορυφαία έκθεση τέχνης!

Λίγο προτού παραδοθούμε στους ρυθμούς της Documenta 14 (από 8/4 έως μέσα Ιουλίου), της σημαντικότερης έκθεσης σύγχρονης τέχνης στον κόσμο που κάνει απόβαση στην Αθήνα, επισκεπτόμαστε πρώτοι τους δύο βασικούς εκθεσιακούς χώρους και φτιάχνουμε έναν οδηγό πλοήγησης.

4 εικαστικά highlights παράλληλα με τη documenta14

03/04/2017

4 εικαστικά highlights παράλληλα με τη documenta14

Ενώ η documenta14 ετοιμάζεται να κατακλύσει την πόλη μια σειρά εκθέσεις διεκδικούν την προσοχή μας προκαλώντας εικαστικό overdose.

Τα δώρα της documenta και οι παθογένειες των θεσμών μας

21/03/2017

Τα δώρα της documenta και οι παθογένειες των θεσμών μας

Με ανάμικτα συναισθήματα παρακολουθήσαμε τη συνέντευξη Τύπου του Δήμου της Αθήνας, με την αφορμή την ανακοίνωση των πολιτιστικών φορέων της πόλης που θα συνεργαστούν με τη documenta.  

H documenta14 απλώνεται σε πάνω από 40 χώρους στην Αθήνα: δείτε που θα φιλοξενηθεί

21/03/2017

H documenta14 απλώνεται σε πάνω από 40 χώρους στην Αθήνα: δείτε που θα φιλοξενηθεί

Ανακοινώθηκαν σήμερα οι 47 δημόσιοι χώροι και ιδρύματα της πόλης όπου θα φιλοξενήσουν τα εκατοντάδες έργα τέχνης 160 περίπου ελλήνων και διεθνών καλλιτεχνών οι οποίοι θα συμμετάσχουν στην έκθεση.

«Ανοιχτές Κοινότητες» στη documenta14

25/10/2016

«Ανοιχτές Κοινότητες» στη documenta14

Τρεις από τις «Ανοιχτές Κοινότητες» που θα λειτουργούν ως αυτοδίδακτα και αυτο-οργανωμένα μικρο-κοινά συστήνονται στο κοινό στις 25–27 Οκτωβρίου.

documenta14: μαθαίνοντας σε χρόνο αόριστο

10/10/2016

documenta14: μαθαίνοντας σε χρόνο αόριστο

Με ποιον τρόπο επιλέγει να μάθει η documenta από την Αθήνα και τι μάθαμε εμείς μέχρι στιγμής από εκείνη; Κάποιες πρώτες σκέψεις με αφορμή τα εγκαίνια του πολυσυζητημένου προγράμματος δημοσίων δράσεων στο Πάρκο Ελευθερίας.

Paul B. Preciado, documenta14: «Αν δεν εξασκήσουμε την ελευθερία θα τη χάσουμε»

07/09/2016

Paul B. Preciado, documenta14: «Αν δεν εξασκήσουμε την ελευθερία θα τη χάσουμε»

Ο επιμελητής του Προγράμματος Δημοσίων Δράσεων της documenta14 μας μιλά για τις «Ασκήσεις Ελευθερίας» και τη Βουλή των Σωμάτων που στήνεται στο Κέντρο Τεχνών στο Πάρκο Ελευθερίας του Δήμου Αθηναίων (14-24/9).

Πρώτη παρουσίαση της documenta14 από τους δημάρχους Αθήνας και Κάσελ

21/05/2015

Πρώτη παρουσίαση της documenta14 από τους δημάρχους Αθήνας και Κάσελ

Η πραγματοποίηση της documenta14, της μεγάλης διεθνούς έκθεσης Σύγχρονης Τέχνης, το έτος 2017 στις πόλεις του Κάσελ και της Αθήνας, ανακοινώθηκε επισήμως στις 20/5 στο Δημαρχιακό Μέγαρο της Αθήνας.