Κριτική

Όταν ο Βάγκνερ Συνάντησε τις Ντομάτες

Από -

Τι σχέση μπορεί να έχουν ο Χριστόφορος Κολόμβος, ο Ρίχαρντ Βάγκνερ και οι ελληνικές ντομάτες; Η πεπειραμένη ντοκιμαντερίστρια Μαριάννα Οικονόμου («Food for Love», «Ο πιο Μακρύς Δρόμος») ταξιδεύει ως τον θεσσαλικό κάμπο και την Ηλιάδα Καρδίτσας για να μας την αποκαλύψει, μέσα από ένα απολαυστικό ντοκιμαντέρ το οποίο συμμετείχε στο φεστιβάλ Βερολίνου και απέσπασε το βραβείο της Διεθνούς Ένωσης Κριτικών (Fipresci) στην Θεσσαλονίκη.

Η ιστορία του ξεκινά όταν ο Αλέξανδρος Γκουσιάρης, ο ξάδελφός του και πέντε γυναίκες του χωριού Ηλιάς αποφασίζουν να καλλιεργήσουν βιολογικές ντομάτες. Χρησιμοποιώντας παλιό σπόρο και όχι κάποια από τις μεταλλαγμένες ποικιλίες, φυτεύουν τα χωράφια τους με τον νόστιμο καρπό τον οποίο πρωτοέφερε από την άλλη άκρη του Ατλαντικού στην Ευρώπη ο Κολόμβος πριν μισή χιλιετία, συνοδεύοντας την ωρίμανσή του με κλασική μουσική, αλλά και δημοτικά τραγούδια! Η συγκομιδή δεν διατίθεται ως φρέσκο προϊόν στην εγχώρια αγορά, αλλά συσκευάζεται πρωτότυπα, ως σάλτσα ή ως γεμιστή ντομάτα, και εξάγεται ανά τον κόσμο – από την Γερμανία και τις ΗΠΑ ως το Χονγκ Κονγκ. Το κόστος παρασκευής, όμως, είναι υψηλό και το παιχνίδι της διεθνούς αγοράς έχει τους δικούς του κανόνες.

Εστιάζοντας στα πρόσωπα, τα οποία καθοδηγούν με τις πράξεις, τις απόψεις και τις φιλοδοξίες τους την εύρυθμη αφήγηση, η ανθρωποκεντρική ματιά της Οικονόμου περιγράφει καλειδοσκοπικά μια συγκινητική νεοελληνική πραγματικότητα. Αυτή της ερημωμένης επαρχίας η οποία απογοητεύεται, αλλά συνεχίζει να ελπίζει, να κάνει όνειρα και να κατεβάζει ιδέες. Δεμένη με την παράδοση (από τον «αρχαίο» σπόρο ως τη δημοτική μουσική), την οποία οι μοντέρνοι καιροί ζητούν να αφήσει πίσω της, αναζητά τη θέση της σ’ έναν θαυμαστό όσο και ανταγωνιστικό, αντιφατικό –οι αληθινές ντομάτες επιστρέφουν στην «πατρίδα» τους μέσω ενός ελληνικού χωριού– καινούργιο κόσμο. Μπροστά στις… παράλογα ορθολογικές αξίες του (η καταλυτική σημασία αναγραφής της ταυτότητας του προϊόντος), ο παλιός κόσμος αντιπαραθέτει τα ρομαντικά πιστεύω του, τα οποία το υποδειγματικό αυτό ντοκιμαντέρ αναδεικνύει με τον πιο διακριτικό, τρυφερό και ψύχραιμο τρόπο.

Ελλάδα. 2019. Διάρκεια: 72΄.

Σχετικά Θέματα