Κριτική

Ο Καταδικασμένος

Από -

Παραγωγικότατος, αφηγηματικά επιβλητικός και πάντα ανθρωποκεντρικός, ο βαθιά ουμανιστής Ακίρα Κουροσάβα άφησε πίσω του μια πλούσια φιλμογραφία γεμάτη αξεπέραστα αριστουργήματα, η οποία μπορεί σχηματικά να διαιρεθεί σε δύο είδη ταινιών. Τα θεαματικά ιστορικά έπη («Οι Εφτά Σαμουράι», «Καγκεμούσα», «Ραν») και τα ευαίσθητα κοινωνικά δράματα («Ζω στο Φόβο», «Η Γειτονιά των Καταφρονεμένων»), δύο όψεις του ίδιου κινηματογραφικού νομίσματος. Διότι ακόμη και όταν ταξίδευε πίσω στην εποχή των σαμουράι, ο Κουροσάβα είχε το βλέμμα του στραμμένο στη μεταπολεμική Ιαπωνία, αντλώντας ιδέες και προβληματισμούς από την καθημερινότητά της, στην οποία άλλοτε αναφερόταν αλληγορικά και άλλοτε την αναπαριστούσε με ευαίσθητο ρεαλισμό.

Ο γυρισμένος το 1952, αμέσως μετά τον «Ηλίθιο» και πριν από τους «Εφτά Σαμουράι», «Καταδικασμένος» αφορά τον στερημένο, μετρημένο σε όλα του δημόσιο υπάλληλο Κάντζι Γουατανάμπε, ο οποίος μαθαίνει πως πάσχει από καρκίνο του στομάχου σε τελικό στάδιο. Αποφασίζει να περάσει τις τελευταίες ημέρες του σε σπάταλες διασκεδάσεις, με τον Κουροσάβα να μας υπενθυμίζει διακριτικά πως το δράμα του δεν έγκειται στο ότι σύντομα θα πεθάνει, αλλά στο ότι ποτέ δεν έζησε. Και όταν αποφασίζει πραγματικά να το κάνει, θα είναι τη στιγμή που συνειδητοποιεί το εσωτερικό του κενό και αφοσιώνεται στις τελευταίες του ημέρες στο να μετατρέψει ένα σκουπιδότοπο σε παιδική χαρά.

Πρόκειται για την καλύτερη ταινία του λυρικού, ανθρώπινου Κουροσάβα, ο οποίος παραδίδει μαθήματα σινεμά και φιλοσοφίας. Υπόδειγμα σκηνοθετικής γεωμετρίας και δραματουργικής ακρίβειας, αποτελεί σπουδή σπάνιας ευαισθησίας και κομψότητας πάνω στο πέρασμα του χρόνου, στους υπαρξιακούς μας εφιάλτες και στη σχέση των εν οίκω πράξεων με την εν δήμω εικόνα μας.

Α/Μ. Ιαπωνία. 1952. Διάρκεια: 143΄. Διανομή: AMA FILMS.

Αναλυτικές πληροφορίες από τον οδηγό σινεμά