Κριτική

Κωστής Παπαγιώργης, ο Πιο Γλυκός Μισάνθρωπος

Από -

Ντοκιμαντέρ για τη ζωή και το έργο του σημαντικού συγγραφέα Κωστή Παπαγιώργη. Μια ορμητική ταινία που αποδίδει παθιασμένα τον πολυσχιδή χαρακτήρα ενός ανθρώπου γεμάτου αντιφάσεις, του οποίου το έργο αποτέλεσε σημείο αναφοράς για τις επόμενες γενιές συγγραφέων.

«Oι επιθυμίες μοιάζουν μολοσσοί δεμένοι με κλωστή»: αυτή­ η φράση από το «Περί μέθης» (1990, εκδ. Καστανιώτη) του αντισυμβατικού Κωστή Παπαγιώργη συνοψίζει σε μεγάλο βαθμό τα συναισθήματα που τον έριξαν στη συγγραφή, μέχρι το θάνατό του το 2014. Τότε έκλεισε ένα σημαντικό κεφάλαιο για τα ελληνικά γράμματα, καθώς τα έργα του κυμάνθηκαν ανάμεσα στο υψηλό (φιλοσοφία) και το λαϊκό με μοναδική ευκολία, χαρακτηριστική των αντιθέσεων που «κατοικούσαν» στον ψυχισμό του Παπαγιώργη. Δίπλα στον Χέγκελ και τον Σωκράτη βρίσκουμε κείμενα για το αλκοόλ και τον ερωτισμό, σαφώς επηρεασμένα από τις συχνές εξόδους του σε νυχτερινά κέντρα. Τις άγνωστες πτυχές αυτού του λαϊκού ­δια­νοούμενου ξετυλίγει η μακροχρόνια φίλη του και συγγραφέας Ελένη Αλεξανδράκη με το εν λόγω ντοκιμαντέρ, το οποίο είχε να αντιμετωπίσει εξαρχής έναν μεγάλο σκόπελο – την παντελή απουσία οπτικοακουστικού υλικού του ίδιου του ήρωά του, ως απόρροια της διαχρονικής άρνησής του για οποιαδήποτε δημόσια εμφάνιση­.

Βιβλία και άρθρα του αποτελούν, λοιπόν, την πρώτη ύλη της ταινίας­, η οποία κατασκευάζει την αφήγησή της μέσα από μια προσεγμένη­ μείξη γραπτών και προφορικών λέξεων. Τις τελευταίες μοιράζονται για τον Παπαγιώργη άνθρωποι που τον έζησαν στενά: από τη γυναίκα του Ράνια Σταθοπούλου μέχρι σπουδαία πρόσωπα της λογοτεχνίας, όπως η συγγραφέας Ζυράννα Ζατέλη. Διακριτική­ η σκηνοθεσία της Αλεξανδράκη­, φτάνει προοδευτικά σε έναν ορμητικό ρυθμό, πιάνοντας τον παλμό του Παπαγιώργη, εντάσσοντας εμβόλιμα τις ευρηματικά στημένες απαγγελίες των ηθοποιών Ακύλλα Καραζήση και Αργύρη Πανταζάρα, συνθέτοντας κομμάτι κομμάτι ένα παθιασμένο­ πορτρέτο του ανθρώπου πίσω από τα βιβλία. Η ταινία απέσπασε το βραβείο της Πανελλήνιας Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου στο πρόσφατο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης. 

Ελλάδα. 2018. Διάρκεια: 92΄. Διανομή: FEELGOOD ENT.

Σχετικά Θέματα