Κριτική

Η Ομορφιά της Ύπαρξης

Από -

Σε ένα σύμπαν άχρονο όπου οι εποχές είναι ρευστές και η ανθρωπότητα μοιάζει να έχει απολέσει τη θέρμη της, ο Ρόι Άντερσον αναζητά την αφανή γοητεία της υπαρξιακής ανησυχίας που εισβάλλει στη ρουτίνα, κερδίζοντας με την καινούργια του ταινία βραβείο σκηνοθεσίας στο Φεστιβάλ Βενετίας. Διαδοχικές αυτοτελείς βινιέτες με κοινή συνισταμένη την έννοια της θνητότητας απεικονίζονται με το μοναδικό στιλ του Σουηδού auteur, ο οποίος στήνει την κάμερά του σαν καβαλέτο και τα πλάνα του μοιάζουν με tableaux vivants σε ψυχρές, γκρίζες αποχρώσεις.

Μπορεί ν’ ακούγεται σαν μια επανάληψη γνώριμων μοτίβων της φιλμογραφίας του, τα οποία τελειοποίησε στην «ανθρώπινη τριλογία» του και ειδικά στο «Ένα Περιστέρι Έκατσε σε Ένα Κλαδί Συλλογιζόμενο την Ύπαρξή του» (2014), ο 77χρονος Σουηδός όμως καταφέρνει να διευρύνει τη δημιουργική παλέτα του. Όλες οι ιστορίες της ταινίας εκκινούν από μια απόρριψη, είτε συμβολική όπως στην πρώτη που τοποθετείται τον Σεπτέμβριο, όταν η αισιοδοξία του καλοκαιριού έχει εξανεμιστεί και η ελπίδα σιγοσβήνει, είτε κυριολεκτική, όπως σε αυτήν με πρωταγωνιστή έναν ιερέα ο οποίος έχει χάσει την πίστη του και παλεύει να την ξαναβρεί με τη βοήθεια ενός ψυχολόγου.

Ο Άντερσον συνδυάζει το ξάφνιασμα του απροσδόκητου με το μαύρο χιούμορ του παράλογου, την ώρα που σε κάθε βινιέτα εντείνεται το αίσθημα της δυσβάσταχτης ήττας. Ο σκηνοθέτης, όμως, δεν βρίσκει καταφύγιο στο πεσιμισμό, όπως οι ζωγράφοι του Νέου Αντικειμενισμού από τους οποίους επηρεάζεται. Σε μια από τις πιο λυρικές συλλήψεις του εμφανίζει ένα σφιχταγκαλιασμένο αιωρούμενο ζευγάρι για να συμβολίσει το μοναδικό πράγμα που τελικά έχει σημασία: τη συνεύρεση, τη συντροφικότητα, τη ζωή δηλαδή του ενός μέσα από τον άλλο.

Σουηδία, Γερμανία, Νορβηγία. 2019. Διάρκεια: 78΄. Διανομή: AMA FILMS.