Συνέντευξη

21ο ΦΝΘ: Ο Ιρλανδός που γύρισε έναν Αμερικάνο να λατρεύει τα ηπειρώτικα

Από -

Κάθε χρόνο στο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης υπάρχει μία ταινία που ανυπομονώ να δω, και αυτή φέτος ήταν το «Όσον Ζης Φαίνου» του Πολ Ντουέιν. Ο πολύπειρος Ιρλανδός σκηνοθέτης ταξίδεψε με την κάμερά του και ένα μικρό συνεργείο στα Ζαγοροχώρια, όπου τον περίμενε ο Κρίστοφερ Κινγκ, ο άνθρωπος που παράτησε την ζωή του στις ΗΠΑ για να βρεθεί στον τόπο όπου γεννήθηκε η ηπειρώτικη μουσική.

Η περίπτωση του Κινγκ έχει συζητηθεί και ενθουσιάσει πολλούς στην Ελλάδα εξαιτίας της αγνής του αγάπης για τη συγκεκριμένη μουσική παράδοση, η οποία αποτυπώθηκε με αφοπλιστική ειλικρίνεια και γοητεία στο βιβλίο του «Ηπειρώτικο Μοιρολόι» (εκδόσεις Δώμα). Σα μια ευχάριστη σύμπτωση, ο Ντουέιν γνωρίστηκε με τον Αμερικανό την περίοδο που έγραφε το βιβλίο, και μαζί ταξίδεψαν στην Ήπειρο για να μάθει και εκείνος από πρώτο χέρι γιατί ο Κινγκ ερωτεύτηκε παράφορα αυτόν τον ήχου του κλαρίνου. Για τις απαιτήσεις των γυρισμάτων και τις εντυπώσεις του από αυτήν την ιδιαίτερη εμπειρία, μας μίλησε ο Ντουέιν σε μία από τις Αποθήκες του φεστιβάλ.

Η προφανής ερώτηση που οφείλω να σας κάνω είναι πώς μάθατε την ιστορία του Κρίστοφερ Κινγκ;
Διάβασα ένα άρθρο στους New York Times της Αμάντα Πετρούσιτς για το πανηγύρι της Βίτσας το οποίο ανέφερε και τον Κρίστοφερ. Με ταρακούνησε αμέσως γιατί περιέγραφε έναν απίστευτο τόπο, ένα πρωτάκουστο για εμένα γεγονός, στο οποίο συνέβαινε μια ασυνήθιστη ιστορία. Άμεσα λοιπόν βρήκα τρόπο επικοινωνίας με τον Κρίστοφερ, μιλήσαμε και τα βρήκαμε, οπότε η συνέχεια ήταν πολύ εύκολη.

Το ντοκιμαντέρ ακολουθεί ως ένα βαθμό τη ροή του βιβλίου. Σας χρησίμευσε σαν οδηγός στο σενάριο του ντοκιμαντέρ;
Σε εκείνο το σημείο ακόμα το έγραφε, οπότε σε εμένα έδωσε επτά κεφάλαια να διαβάσω για να πάρω μια ιδέα. Το διάβασα ολόκληρο αφού τελείωσα το ντοκιμαντέρ. Πάντως, η αρχική μου πρόθεση δεν ήταν να έχω τον Κρίστοφερ ως βασικό ήρωα. Ήθελα να φέρω στο προσκήνιο τη Βίτσα, την ατμόσφαιρα του χωριού και τους ανθρώπους του.  Κατά τη διάρκεια του μοντάζ όμως μού έγινε σαφές πως είχα ανάγκη μια οπτική γωνία για να πετύχω το στόχο μου.
Ο Κρίστοφερ ήταν ο ιδανικός για αυτό, διότι ως κατά βάση εξωτερικός παρατηρητής γνώριζε τον τρόπο που θα οδηγήσει το κοινό να αντιληφθεί την αφανή μαγεία αυτού του τόπου. Ταυτόχρονα μας δίνεται η ευκαιρία να δούμε πώς ο ίδιος αφομοιώνεται σε νέο για εκείνον κόσμο.

Πιστεύω πως η ατμόσφαιρα που αναφέρετε πράγματι μπαίνει σε πρώτο πλάνο μιας και κάποια στιγμή η αφήγηση αποσπάται από τον Κιγνκ και αφιερώνεται τελείως στη μουσική.
Για να το καταφέρουμε αυτό έπρεπε να γυρίσουμε μουσικούς να παίζουν ηπειρώτικα με δύο διαφορετικούς τρόπους. Ο Κρίστοφερ μου είχε πει ότι στα πανηγύρια χρησιμοποιούν ενισχυτές και για αυτό ο ήχος είναι εκκωφαντικός. Οπότε εκτός από τα πλάνα στο γλέντι, ζητήσαμε από την κομπανία του Κώστα Βέρδη να μας παίξει κάποια κομμάτια σε ένα απομονωμένο σημείο, χωρίς τη χρήση ενισχυτών. Δεν τους δώσαμε καμία περαιτέρω οδηγία, παρά μόνο φροντίσαμε για την άνεσή τους, και η σκηνή που προέκυψε ήταν η αγαπημένη μου σε όλη την ταινία. Προσωπικά λατρεύω τον ήχο των ηπειρώτικων όταν παίζεται ακουστικά, χωρίς ηχεία... Βιώνεις απόλυτα πόσο παλιές είναι αυτές οι νότες.

Φαίνεται να κερδίσατε την εμπιστοσύνη των μουσικών αλλά και των κατοίκων. Δεν είναι τυχαίο πως κινηματογραφήσατε από τόσο κοντά τα πανηγύρια.
Μας βοήθησε πολύ ο Κρίστοφερ γιατί είναι γνωστός στην περιοχή. Χρειάστηκε βέβαια να μιλήσουμε και με τους διοργανωτές των πανηγυριών για να εξασφαλίσουμε τη άδειά τους. Το ενδιαφέρον που προέκυψε τότε, και μου συνέβη για πρώτη φορά, ήταν πως ο μοναδικός όρος που μας έβαλαν ήταν να δουν πρώτοι το ντοκιμαντέρ ώστε να βεβαιωθούν ότι δεν απεικονίζεται κάποιος υποτιμητικά. Φυσικά δεχθήκαμε, και όταν η ταινία ήταν έτοιμη διοργανώσαμε μια πολύ όμορφη προβολή στο αρχαίο θέατρο της Δωδώνης με όλους παρόντες. Ήταν συγκινητικό να παρακολουθείς τις αντιδράσεις τους καθώς βλέπουν τα πρόσωπά τους στη μεγάλη οθόνη.

Βρήκα πολύ ενδιαφέρον το γεγονός πως ενώ είναι αναμφισβήτητο πόσο ο Κινγκ αγαπά την Ήπειρο και θέλει να μετακομίσει εκεί, εσείς συχνά του τίθετε λογικές απορίες και προβληματισμούς σχετικά με κάποιες αποφάσεις του...
Ναι γιατί είναι ένα πανέμορφο μέρος που σου κόβει την ανάσα, αλλά πολύ απαιτητικό για να ζήσεις. Έχω μείνει σε αντίστοιχους τόπους, το Γκάλγουεϊ για παράδειγμα στη δυτική Ιρλανδία, το οποίο είναι καταπληκτικό το καλοκαίρι αλλά αφιλόξενο το χειμώνα. Δεν ξέρω ο Κρίστοφερ τι θα κάνει τελικά, αλλά είναι σίγουρα αποφασισμένος να το δοκιμάσει.

Το «Όσον Ζης Φαίνου» προβάλλεται στο 21ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης σήμερα στις 22.15 (Ολύμπιον, αίθουσα Παύλος Ζάννας) και στις 9/3 στις 15.00 (Αποθήκη Δ’, αίθουσα Τόνια Μαρκετάκη).
Στην Αθήνα το ντοκιμαντέρ προβάλλεται στις 11/3 στο Άστορ στο πλαίσιο του CineDoc Music και την Κυριακή 17/3, στις 16.00, στο Δαναό (Λ. Κηφισίας 109, Πανόρμου, 2106922655).

Σχετικά Θέματα

Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης 2019: Από την κριτικό Πολίν Καέλ στην Ισραηλινή υπερασπίστρια των Παλαιστινίων Λέα Τσέμελ

10/03/2019

Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης 2019: Από την κριτικό Πολίν Καέλ στην Ισραηλινή υπερασπίστρια των Παλαιστινίων Λέα Τσέμελ

Ιστορίες που εμπνέουν το κουράγιο και αποθεώνουν το θάρρος ανθρώπων με πείσμα μας συνοδεύουν λίγο πριν το φεστιβάλ ρίξει αυλαία.

Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης 2019: Τα 4 Επίπεδα της Ύπαρξης, ο Jazz FM και μια βόλτα στο «Ίρβινγκ Παρκ»

09/03/2019

Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης 2019: Τα 4 Επίπεδα της Ύπαρξης, ο Jazz FM και μια βόλτα στο «Ίρβινγκ Παρκ»

Σύγχρονες εκφάνσεις της ελληνικής μουσικής κουλτούρας και μια αποκαλυπτική ιστορία για τις ερωτικές σχέσεις μας οδηγούν προς το τέλος του 21ου φεστιβάλ.

Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης 2019: Εικόνες ενός ανήσυχου κόσμου

05/03/2019

Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης 2019: Εικόνες ενός ανήσυχου κόσμου

Πρώτες εντυπώσεις από την 21η διοργάνωση του αγαπημένου φεστιβάλ.

Το 21o Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης ζεσταίνει τα decks του

28/02/2019

Το 21o Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης ζεσταίνει τα decks του

Από 1η έως 10 Μαρτίου η Θεσσαλονίκη θα κινείται στους ρυθμούς του 21ου Διεθνούς Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ. Όμως, όταν πέσουν οι τίτλοι τέλους, πού θα πηγαίνουμε να αναλύουμε τα ντοκουμέντα που προβλήθηκαν; Μα στα πάρτι της διοργάνωσης, φυσικά…

Όλα όσα ανυπομονούμε να δούμε στο 21ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης

28/02/2019

Όλα όσα ανυπομονούμε να δούμε στο 21ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης

Ξεψαχνίσαμε το πρόγραμμα της 21ης διοργάνωσης κι εντοπίσαμε τις ταινίες που δεν πρέπει να χάσουν οι σινεφίλ κι εκείνες που έχουν έντονο ελληνικό ενδιαφέρον.

Δώσε το σχόλιο σου

* Όνομα   * e-mail    
Σχόλιο

Έχω διαβάσει και αποδέχομαι τις οδηγίες και τους όρους χρήσης  
Επιθυμώ να λάβω ενημέρωση με email σε περίπτωση απάντησης