Ισπανία


Η Ισπανία,από τις σημαντικότερες οινοπαραγωγικές δυνάμεις του κόσμου,είναι τρίτη σε μέγεθος παραγωγής και ένατη σε κατά κεφαλήν κατανάλωση κρασιού. Η χώρα διαθέτει τεράστιο πλούτο από γηγενείς ποικιλίες οινοποιήσιμων σταφυλιών,γι'αυτό και η αμπελοοινική της ιστορία είναι από τις πιο παλαιές στην ιστορία της παγκόσμιας αμπελουργίας και οινοποιίας.Οι Ισπανοί αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι οι απαρχές της αμπελοκαλλιέργειας βρίσκονται μεταξύ 4000 και 3000 π.Χ. Σημαντική ώθηση στην αμπελουργία και οινοποιία της Ισπανίας έδωσε η εποχή του Αποικισμού κατά την διάρκεια της οποίας η Ισπανία, μετέφερε την αμπελοκαλλιέργεια και την οινοποιία στις χώρες που αποίκιζε χρησιμοποιώντας μάλιστα και επιβάλλοντας τις δικές της μεθόδους και τον πλούτο των δικών της ποικιλιών σταφυλιού. Η φήμη της Ισπανίας ως δύναμης του κρασιού άρχισε να παίρνει σάρκα και οστά μεταξύ 17ου και 18ου αιώνα, εποχή κατά την οποία το sherry ήταν ήδη αγαπητό στο Ηνωμένο Βασίλειο.Αν και αργότερα προσβλήθηκε και η ίδια,το πρώτο πραγματικά μεγάλο «άλμα» του Ισπανικού κρασιού οφείλεται στην εισβολή της φυλλοξήρας στη Γαλλία που δημιούργησε τρομακτική έλλειψη. Στα τέλη του 19ου αιώνα εμφανίστηκε και αναπτύχθηκε ιδιαίτερα στην Καταλωνία ο τύπος αφρώδους κρασιού που παράγεται με την παραδοσιακή μέθοδο της Καμπανίας και λέγεται Cava. Σε ότι αφορά στο σύστημα των Ονομασιών Προελεύσεως αυτό πρωτοξεκίνησε το 1926 με την αμπελουργική ζώνη της Rioja.

H πραγματική όμως πορεία του Ισπανικού κρασιού προς την ποιοτική αναγέννηση ξεκίνησε αρκετά μετά τη λήξη του Εμφυλίου Πολέμου,στις αρχές της δεκαετίας του 1950. Η σημερινή Ισπανία είναι διαιρεμένη σε 120 οινοποιητικές περιφέρειες, επίσης υποδιαιρούμενες, και ακολουθεί ένα περίπλοκο σύστημα ιεραρχικής κατάταξης στο οποίο οι Ονομασίες Προελεύσεως βρίσκονται τυπικά στο μέσον της ιεραρχικής κλίμακας. Στις σημαντικότερες από τις 69 Ονομασίες Προελεύσεως περιλαμβάνονται οι παρακάτω: Jerez-Sherry, Penedes, Rias Baixas, Rioja, Ribera del Duero, Rueda, Priorat και Toro. Σε ότι αφορά στις ποικιλίες σταφυλιού από το τεράστιο φάσμα των 600 περίπου που διαθέτει η Ισπανία ξεχωρίζουν οι Albarino, Verdejo, Macabeo, Parellada, Monastrell, Tempranillo, Garnacha και η πρόσφατα φρεσκαρισμένη και ανανεωμένη Mencia.Οι τρεις πιο προβεβλημένες Ονομασίες Προελεύσεως της Ισπανίας είναι η Rioja,η Ribera del Duero και η Καταλανική Priorat η οποία αποτελεί μάλιστα την σχετικά πρόσφατα αφιχθείσα στο club των εκλεκτών και διακεκριμένων.Η περίπτωση του sherry είναι “ιδιόρρυθμη” καθώς αποτελεί τύπο κρασιού ιδιαίτερο με πολύ συγκεκριμένη προσωπικοτητα,στυλ και χαρακτηριστικά.

Η νομοθεσία ρυθμίζει με πολύ συγκεκριμμένο τρόπο τον χρόνο παλαίωσης των ερυθρών κρασιών,ορίζοντας παράλληλα και τους εξ αυτής κυριότερους τύπους οίνων.Το κρασί Crianza παλαιώνει τουλάχιστον έξι μήνες σε βαρέλι,το Reseva τουλάχιστον ένα χρόνο και το Gran Reserva-που παράγεται μόνο στις εξαιρετικές χρονιές οφείλει να παλαιώσει σε βαρέλι τουλάχιστον δεκαοκτώ μήνες και στο μπουκάλι τουλάχιστον τρία χρόνια πριν να διατεθεί στην αγορά.Η προτίμηση των Ισπανών οινοποιών και οινολόγων προς την χρήση Αμερικάνικου βαρελιού για την παλαίωση των κρασιών έχει αυξηθεί πολύ τα τελευταία χρόνια,με αποτέλεσμα τα σύγχρονα Ισπανικά κρασιά παλαίωσης να έχουν-ιδίως στα πρώτα χρόνια-τα χαρακτηριστικά γλυκά αρώματα της Αμερικάνικης δρυός.

Ριόχα

Για πολύ κόσμο σε όλη την υφήλιο η Rioja είναι η εμβληματική οινοποιητική περιοχή της Ισπανίας, εκείνη που οδήγησε τις εξελίξεις στον κόσμο του Ισπανικού κρασιού και χάρη στην οποία “στήθηκε” η παγκόσμια φήμη του.Είναι επίσης εκείνη στην οποία διαμορφώθηκαν και εξακολουθούν να ισχύουν δύο πρότυπα οινοποποίησης και στυλ, η περιοχή όπου το παλιό και παραδοσιακό συνυπάρχει με το καινούργιο και μοντέρνο. Η περιοχή βρίσκεται στα Βόρεια της Ισπανίας, κοντά στον ποταμό Ebro,όπου το κλίμα είναι ηπειρωτικό. Έχει τρεις υποπεριοχές, κατά ανοδική σειρά ποιότητας: Rioja Baja, Rioja Alavesa, Rioja Alta. Τα κρασιά της Rioja δεν είναι “μοναδικά” κρασιά προερχόμενα από ένα terroir. Παράγονται από σταφύλια και των τριών περιοχών ή από διαφορετικούς-σε αρκετή απόσταση μεταξύ τους-αμπελώνες της ίδιας περιοχής. Τα “κρασιά κτήματος” άρχισαν να εμφανίζονται σε πολύ μικρή κλίμακα τα τελευταία χρόνια, χάρη στην δημιουργία των μικροοινοποιείων με το ultra modern στυλ οινοποίησης.Ενώ τα παλαιότερα χρόνια η χρήση της ποικιλίας Garnacha συναγωνιζόταν εκείνη του Tempranillo,στα ασβεστώδη εδάφη της Rioja ο βασιλιάς των Ισπανικών ποικιλιών έχει πλέον επιβάλει την κυριαρχία του.Χρησιμοποιούνται ωστόσο-όλο και λιγότερο-και οι ποικιλίες Graciano και Mazuelo.Στο παραδοσιακό στυλ κρασιών η παλαίωση στο χρησιμοποιημένο βαρέλι είναι ιδιαίτερα μακρόχρονη,ενώ στο μοντέρνο στυλ οινοποίησης η παλαίωση γίνεται σε καινούργια βαρέλια και διαρκεί πολύ λιγότερο ώστε να διατηρηθούν στο κρασί τα φρουτώδη χαρακτηριστικά.H τελική επιλογή του καταναλωτή μεταξύ παραδοσιακού και μοντέρνου στυλ κρασιού Rioja είναι προσωπικό θέμα καθώς δεν πρόκειται για δύο ποιοτικά επίπεδα αλλά για διαφορετικά στυλ κρασιών.

Ριμπερα Ντελ Ντουερο

Eξίσου σημαντική αμπελοοινική περιοχή της Ισπανίας,με εξαιρετικό ποιοτικό επίπεδο κρασιών είναι και η περιοχή της Ονομασίας Προελεύσεως Ribera del Duero.Βρίσκεται κι'αυτή στον Βορρά της χώρας,στην περιφέρεια της Castilla y Leon κοντά στον ποταμό Duero,Ισπανική συνέχεια του Πορτογαλικού Douro.Μεγάλη πόλη της περιφέρειας είναι η Valladolid.Η Ονομασία Προελεύσεως καθιερώθηκε μόλις το 1982 και από τότε όχι μόνο υπήρξε “δραματική” ποιοτική βελτίωση των κρασιών αλλά αυξήθηκε επίσης κατά πολύ και ο αριθμός των οινοποιείων. Η Ribera del Duero φιλοξενεί τον πιο διάσημο αμπελώνα (με αμπελοτεμάχια και κλίματα ηλικίας 100 ετών) και το παγκοσμίου φήμης οινοποιείο Vega Sicilia, όπως και το ιδιαίτερα σημαντικό Tinto Pesquera του Alejandro Fernandez.Yπάρχουν επίσης στην περιοχή μερικά από τα πιο σύγχρονα και sought-after οινοποιεία της Ισπανίας.Κύρια χρησιμοποιούμενη ποικιλία σταφυλιού είναι και εδώ το Tempranillo αλλά τα διαφορετικά terroir μαζί με τις διαφορετικές τεχνικές οινοποίησης και παλαίωσης από εκείνες της Rioja καταλήγουν στη δημιουργία διαφορετικού στυλ κρασιών-συνήθως πλουσιότερων και πιο εύσωμων αλλά και με ελαφρώς πιο “βελούδινη” και απαλή γεύση.

Πριοράτο

Η περιοχή της Ονομασίας Προελεύσεως Priorat, βρίσκεται στα ορεινά της Καταλωνίας και είναι η περιοχή που έχει γνωρίσει την πιο αλματώδη αμπελοοινική ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια. Έχει συγκεντρώσει τα φώτα της δημοσιότητας χάρη σε μερικά από τα πιο εκθαμβωτικά (και επίσης πιο ακριβά) κρασιά της Ισπανίας που παράγει,σε μερικές περιπτώσεις μάλιστα με ιδιοκτήτες μεγάλα ονόματα του Ισπανικού star system. Το Priorat είναι περιοχή με απίστευτα μεγάλες δυνατότητες χάρη στα σπουδαία του terroir και στα πολύ μεγάλης ηλικίας αμπέλια του. Τα εδάφη είναι ηφαιστειακής προέλευσης, το κλίμα ηπειρωτικό και οι ποικιλίες σταφυλιού που χρησιμοποιούνται συνδυάζουν το παραδοσιακό με το μοντέρνο:απόλυτοι κυρίαρχοι παραμένουν Garnacha και Carinena (το Carignan της Γαλλίας),αλλά τα τελευταία χρόνια υπάρχει αρκετά σημαντική τάση χρήσης του Cabernet Sauvignon,του Syrah και του Merlot.Στο Priorat,με την βοήθεια μάλιστα των πολύ μεγάλης ηλικίας αμπελιών,έχουν γίνει μερικοί από τους πιο σημαντικούς πειραματισμούς ολόκληρης της Ισπανίας στην οινοποίηση και στην παλαίωση.

Πενεντές

Στην Καταλωνία επίσης βρίσκεται η οινοποιητική περιφέρεια του Penedes,κοιτίδα παραγωγής “ήσυχων” και αφρωδών κρασιών. Εκεί παράγεται ένας από τους πιο δημοφιλείς τύπους αφρωδών κρασιών της Ευρώπης, η Cava.Στην παρασκευή της χρησιμοποιούνται κυρίως οι γηγενείς ποικιλίες Macabeu,Parellada και Xarel-lo.Ακολουθείται επακριβώς η παραδοσιακή μέθοδος παραγωγής της αυθεντικής Σαμπάνιας χωρίς δικαίωμα αναφοράς σε αυτήν. Συχνά η Cava προσφέρει ιδιαίτερα ικανοποιητικό ποιοτικό επίπεδο και μεγάλη φινέτσα κρασιών, σε τιμές πολύ χαμηλότερες από το ήμισυ του κόστους αποκτησης μίας “φτηνής” Σαμπάνιας. Στην παραγωγή “ήσυχων” κρασιών του Penedes κυριαρχεί η χρήση των παραδοσιακών ποικιλιών Tempranillo,Garnacha,Carinena αλλά η ηγέτης δύναμη της Καταλανικής οινοποιίας-η παγκοσμίου εμβέλειας οινοποιία Torres-έχει από χρόνια υιοθετήσει εκτός από τις παραδοσιακές και όλο το φάσμα των διεθνών ποικιλιών σταφυλιού. Η περιοχή του Penedes,μαζί με την ομώνυμη Ονομασία Προελεύσεως υπήρξε πρωτοποριακή στις δεκαετίες του 1960 και 1970 γιατί πρώτη σε ολόκληρη την Ισπανία εισήγαγε και καθιέρωσε τις δεξαμενές ζύμωσης από ανοξείδωτο χάλυβα και τις ελεγχόμενες θερμοκρασίες ζύμωσης.

Λοιπή Ισπανία

Σημαντικές επίσης οινοποιητικές περιοχές-Ονομασίες Προελεύσεως της Ισπανίας είναι η Rias Baixas όπου παράγονται εξαιρετικά λευκά ξηρά κρασιά από την ποικιλία Albarino και η Toro με μερικά από τα καλύτερα κόκκινα κρασιά (συχνά από πολύ παλιά αμπέλια) με την χρήση της ποικιλίας Tinta de Toro (τοπική ονομασία του Tempranillo).Ακόμη,τα τελευταία χρόνια ανέρχονται ποιοτικά οι ζώνες Ονομασίας Προελεύσεως Bierzo και Cigales (στην περιφέρεια Castilla y Leon) και δείχνει τα δόντια της η πολύ ενδιαφέρουσα ερυθρή ποικιλία σταφυλιού Mencia.

Sherry

Tο Sherry θα μπορούσε να θεωρηθεί ίσως ο πιο ενδιαφέρων τύπος Ισπανικού κρασιού,τόσο λόγω των ποικιλιών σταφυλιού που χρησιμοποιούνται στην παρασκευή του όσο-κυρίως-και λόγω της ιδιαίτερα ιδιότυπης και περίπλοκης μεθόδου παρασκευής και του σπάνιου αρωματικού και γευστικού προφίλ των κρασιών.Για χρόνια προνόμιο των ηλικιωμένων Βρετανών Gentlemen και γηραιών κυριών της χώρας,η μεγάλη σπουδαιότητα και το ενδιαφέρον του έγιναν ευρύτερα γνωστά όταν το Ηνωμένο Βασίλειο έπαψε να αποτελεί Γη της Επαγγελίας για τις πωλήσεις. Το sherry είναι ένας τύπος ενισχυμένου λευκού ξηρού κρασιού που παράγεται στο Νότιο άκρο της Ανδαλουσίας ,στα ασβεστώδη εδάφη της τριγωνικής περιοχής που ορίζουν οι πόλεις Jerez de la Frontera με τις παραλιακές Sanlucar de Barameda και El Puerto de Santa Maria.Για την παρασκευή Sherry,που είναι τύπος κρασιού με ελεγχόμενη οξείδωση, χρησιμοποιείται σχεδόν αποκλειστικά η ποικιλία Palomino.Στην ιδιοτυπία του συμβάλλει το γεγονός ότι είναι προϊόν ανάμειξης διαφορετικών εσοδειών αλλά και ο τρόπος παρασκευής του και επίτευξης του ελεγχόμενα οξειδωτικού του χαρακτήρα. Όλα αυτά επιτυγχάνονται χάρη στη χρήση ενός περίπλοκου συστήματος διαρκούς προσθήκης φρέσκου κρασιού και τρόπου χρήσης ομάδας βαρελιών που λέγεται criadera και solera. Ο συνδυασμός της παράλληλα με τον χρόνο παλαίωσης των ελεγχόμενα οξειδωμένων κρασιών καταλήγει στη δημιουργία διαφόρων τύπων sherry,όλων με ένα αρωματικό και γευστικό φόντο όπου κυριαρχεί η “καρυδάτη” αίσθηση και η ισχυρή οξύτητα. Κυριότεροι τύποι Sherry είναι:τα νεαρά Fino και Manzanilla που ταιριάζουν άψογα με Ισπανικούς (tapas) η άλλης εθνικής προελεύσεως μεζέδες και τα πιο φιλόδοξα Amontillado,Oloroso και Palo Cortado που ταιριάζουν με μεγάλη γκάμα φαγητών. Στην περιφέρεια παράγεται επίσης και ιδιαίτερα το γλυκό-σχεδόν σιροπώδες κρασί του τύπου Pedro Ximenez από την ομώνυμη ποικιλία σταφυλιού.

Αλ. Σ.

Θέματα
Κρασί

Χρώμα / κατηγορία

Ποικιλίες

όλες οι ποικιλίες

Τα εξαιρετικά

Αναζήτηση ετικέτας

Αναζητήστε ετικέτες από τον ελληνικό αμπελώνα δίνοντας μέρος του ονόματος ή του παραγωγού

Παραγωγοί

όλοι οι παραγωγοί

Το κρασί στην Ελλάδα

Οίνοι ΟΠΑΠ

ονομασίες προέλευσης ανωτέρας ποιότητας

Τοπικοί οίνοι

Τοπικοί οίνοι ανά διαμέρισμα

Το κρασί στο εξωτερικό